سلام
روي برگهايي که فرستاديد چند چيز کاملاً توي چشم ميزند: لکههاي قهوهاي گرد و کشيده، بعضيها نوکسوخته و قهوهاي شدن حاشيه برگ. اين الگو معمولاً ترکيبي از دو عامل است: يکي تنش ريشه (آبياري و خاک نامناسب) و ديگري احتمالاً يک بيماري قارچي لکهبرگي روي انبه.
چون گفتيد گياه را تازه حدود يک ماه است کاشتهايد، خيلي محتمل است که ريشهها هنوز خوب جا نيفتادهاند و اگر کمي زيادهروي در آبياري شده باشد، ريشه خفه شده و برگها با لکه و زردي و سوختگي واکنش نشان ميدهند. از طرف ديگر، اين لکههاي گرد قهوهاي با هاله زرد، مخصوصاً روي برگ کوچکتر، به لکه برگي قارچي (مثل آنتراکنوز انبه) هم شبيه است؛ اين قارچها عاشق برگ خيس و هواي بدون تهويهاند.
براي اينکه گياه فعليتان را نجات بدهيد، اين کارها را به ترتيب انجام دهيد:
۱. برگهاي آلوده را هرس کنيد: همه برگهايي که لکهدار، زرد و نوکسوختهاند را با قيچي تميز بچينيد و دور بيندازيد (نه روي خاک گلدان و نه در کنار بقيه گلدانها). اين کار هم فشار روي گياه را کم ميکند، هم منبع قارچ را کاهش ميدهد 🙂.
۲. آبياري را اصلاح کنيد: بگذاريد سطح خاک تا عمق ۲–۳ سانتيمتري تقريباً خشک شود، بعد آبياري کنيد. گلدان بايد حتماً زهکش خوب داشته باشد و زيرگلداني هم بعد از آبياري خالي شود. انبه از خاک باتلاقي متنفر است؛ ريشه خيس طولانيمدت = برگهاي سوخته و لکهدار.
۳. برگها را خيس نکنيد: اگر روي برگها آبپاشي ميکنيد، فعلاً متوقفش کنيد. قارچها وقتي برگ خيس و هواي گرم و مرطوب باشد، جشن ميگيرند! اگر خيلي هوا خشک است، يک ظرف آب کنار گلدان بگذاريد يا رطوبت غيرمستقيم ايجاد کنيد، اما خودِ برگ را خيس نکنيد.
۴. نور و دما را چک کنيد: انبه نور زياد و غيرمستقيم تا کمي مستقيم فيلترشده دوست دارد. اگر در محيط خيلي کمنور است، گياه ضعيف ميشود و بيماريها راحتتر حمله ميکنند. در عين حال اگر پشت شيشه داغ و آفتاب سوزان ظهر باشد، نوکسوزي و سوختگي برگ هم شدت ميگيرد. تعادل را پيدا کنيد: نور زياد، ولي آفتاب ملايمتر.
۵. قارچکش پيشگيرانه استفاده کنيد: براي مهار بيماري لکهبرگي، ميتوانيد يک قارچکش عمومي مثل مانکوزب، کاپتان يا ترکيبات مسي (مثل اکسيکلرورمس) طبق دوز نوشتهشده روي بسته، هر ۷–۱۰ روز يکبار ۲–۳ نوبت روي برگهاي سالم (پشت و رو) اسپري کنيد. قبل از مصرف، روي يک برگ امتحان کنيد که حساسيت ندهد، و در سايه ملايم اسپري کنيد، نه زير آفتاب مستقيم.
۶. کوددهي را فعلاً سبک کنيد: اگر اخيراً کود زياد يا کود خيلي غليظ دادهايد، گياه ممکن است سوختگي نوک و حاشيه پيدا کند. فعلاً تا بهبود علائم، کود سنگين ندهيد. بعد از اينکه برگهاي جديد سالم و بدون لکه درآمدند، ميتوانيد ماهي يکبار با کود کامل متعادل (مثلاً ۲۰-۲۰-۲۰ با دوز کم) تغذيه کنيد.
درباره بقيه انبههايي که کنار اين يکي هستند: بله، اگر مشکل قارچي باشد، ممکن است به بقيه هم منتقل شود، مخصوصاً اگر برگها به هم برسند و هميشه خيس باشند. پيشنهاد:
۷. گلدانهاي ديگر را دقيق چک کنيد؛ اگر حتي لکههاي ريز قهوهاي ميبينيد، همان برنامه هرس و قارچکش را براي آنها هم اجرا کنيد. کمي فاصله بين گلدانها ايجاد کنيد تا هوا بهتر گردش داشته باشد و رطوبت بين برگها محبوس نشود.
۸. اگر بعد از ۳–۴ هفته، برگهاي جديدي که در ميآيند سالم و بدون لکه ماندند، يعني شما کارتان را درست انجام دادهايد و مشکل تحت کنترل است 😄. برگهاي قديمي شايد ديگر ترميم نشوند (بخش سوخته سبز نميشود)، مهم اين است که گسترش لکهها متوقف شود و رشد جوانههاي تازه خوب باشد.
براي آشنايي بيشتر با بيماريها، آفات و روشهاي نگهداري درست از انبه و بقيه گياهان، حتماً مقالات سايت نارگيل را هم مطالعه نماييد؛ منبع خيلي خوبي براي اينجور دردسرهاي گياهي است.