زردآلو

دانستنیهای علمی

زردآلو عضوی از خانواده rosaceae است. مرکز تنوع زرد الو در شمال شرق چین و در نزدیکی مرز روسیه است و از انجا به غرب در سراسر آسیای میانه گسترش یافته است.

خصوصیات - معرفی

ارتفاع درخت به 6 تا 12 متر می رسد. طول عمر درخت 30-40 سال است. تاج درخت کرد یا کمی کشیده است. رنگ ساقه درخت از قهوه ای تا خاکستری است.

برگ ها گرد و تخم مرغی شکل هستند. لبه های برگ تقریبا دندانه دندانه است. دارای تک گل سفید یا صورتی با قطر 30-40 میلی متر و دارای کاسبرگ کوچک به رنگ قرمز تیره است. میوه گرد و آبدار است و رنگ ان از سفید ، زرد ، نارنجی و قرمز نارنجی تغییر می کند. دارای دانه مسطح با پوست متراکم و ممکن است تلخ یا شیرین باشد.

شرایط نگهداری زردآلو

نور مورد نياز زیاد آبياري و رطوبت کمی مرطوب دماي مورد نياز 9 درجه سانتیگراد خاک مورد نياز شن و ماسه یا رس

دما و نیاز سرمایی

زردآلو (Prunus armeniaca) برای شکستن رکود جوانه‌ها به دوره‌ای از سرمای زمستانه نیاز دارد و سپس در بهار با گرم‌شدن هوا رشد فعال را آغاز می‌کند. بهترین رشد معمولاً در اقلیم‌های معتدل تا نیمه‌خشک رخ می‌دهد. شکوفه‌ها به سرمازدگی دیررس بهاره حساس‌اند؛ بنابراین انتخاب مکان‌های با تهویه مناسب و دور از گودی‌های یخبندان اهمیت دارد. گرمای شدید تابستان می‌تواند سبب تنش آبی و آفتاب‌سوختگی شود، به‌ویژه اگر آب کافی فراهم نباشد.

نور و جایگاه کاشت

نور کامل آفتاب (حداقل 6 تا 8 ساعت در روز) برای گلدهی، تشکیل میوه و کیفیت قند ضروری است. کاشت در دامنه‌های ملایم با تابش مناسب و گردش هوای کافی، خطر بیماری‌های قارچی و خسارت سرما را کاهش می‌دهد. در مناطق بسیار گرم، اندکی سایه عصرگاهی یا مدیریت تاج می‌تواند از سوختگی میوه و برگ بکاهد.

رطوبت، آبیاری و تهویه

زردآلو به رطوبت متوسط و خاک با زهکشی خوب نیاز دارد. رطوبت بالای هوا همراه با ماندابی‌شدن خاک، خطر پوسیدگی ریشه و بیماری‌های قارچی را افزایش می‌دهد. آبیاری منظم در دوره رشد میوه مهم است، اما باید از آبیاری سنگین و طولانی که موجب خفگی ریشه می‌شود پرهیز کرد. فاصله کاشت مناسب و هرس برای گردش هوا به کاهش رطوبت داخل تاج کمک می‌کند.

خاک، زهکشی و pH

بهترین خاک برای زردآلو، بافت لومی-شنی تا لومی با زهکشی عالی است. خاک‌های سنگین رسی و کم‌زهکش مناسب نیستند. pH نزدیک به خنثی تا کمی قلیایی معمولاً قابل‌قبول است، اما در خاک‌های بسیار آهکی امکان کمبود ریزمغذی‌ها (مانند آهن) افزایش می‌یابد. افزودن ماده آلی و مدیریت شوری برای بهبود ساختار و جذب عناصر توصیه می‌شود.

خواص و کاربردهای دارویی و صنعتی

روغن زرد آلو جایگزین مناسبی برای روغن بادام است و کاربرد آن نرم شدن پوست است و در لوازم آرایشی مورد استفاده قرار می گیرد. در صنعت عطر سازی از ان استفاده می شود و در ساخت صابون و کرم ها نیز از آن استفاده می شود.

این میوه سرشار از ویتامین ث و آهن است. مواد مغذی موجود در زردآلو از چشم‌ها و قلب حفاظت می کنند و فیبر موجود در آن بر علیه بیماری‌ها مبارزه می کند.

زردآلو منبع غنی بتاكاروتن (پیش ساز ویتامین آ ) است. زردآلوهایی كه رنگ نارنجی تیره دارند، حاوی بتاكاروتن بیشتری هستند. مواد غذایی حاوی بتاكاروتن باعث كاهش خطر بروز بیماری های قلبی، سكته، آب مروارید و بعضی سرطان‌ها می شوند.

مقادیر بالای بتاکاروتن و لیکوپن موجود زردآلو باعث می شود غذای مفیدی برای حفظ سلامتی قلب باشد. این دو ماده بعنوان آنتی اکسیدان، از اکسیداسیون LDL- کلسترول و بروز بیماری قلبی جلوگیری می کنند. بتاکاروتن در بدن ، به ویتامین آ تبدیل می شود . پس می توان گفت زردآلو منبع غنی ویتامین آ است که در حفظ بینایی چشم موثر است و بعنوان یک آنتی اکسیدان قوی جلوی تخریب سلول ها توسط رادیکال‌های آزاد را می گیرد. رادیکال های آزاد، عدسی چشم را تخریب می کنند و باعث بروز آب مروارید می شوند یا اینکه ذخیره ی خونی چشم ها را از بین برده و باعث تخریب بافت چشم می شوند.

زردآلو حاوی فیبرهای محلول در آب است. مطالعات نشان می دهد مصرف فیبرهای محلول باعث حفظ قند خون در مقدار طبیعی و كاهش كلسترول خون می‌شود. فیبر موجود در زردآلو از بروز یبوست و بیماری های روده‌ای جلوگیری می کند.

برگه زردآلو سرشار از پتاسیم است. مصرف مواد غنی از پتاسیم باعث تنظیم فشارخون می شود.

زردآلوی رسیده به علت دارا بودن ویتامین های گروه ب برای درمان بیماری‌های عصبی و روحی، بی خوابی، خستگی شدید، گیجی، فراموشی و ... مفید است. میوه و هسته شیرین زردآلو به علت دارا بودن ویتامین ث برای تقویت بدن، رفع اختلال در رشد کودکان، جلوگیری از خونریزی لثه موثر است. به علت داشتن آهن در خون سازی موثر است.

مقابله به آفات زردآلو

آفات مهم زردآلو و مدیریت آنها

شته‌ها، کنه تارتن، کرم میوه‌خوار (لاروهای نفوذکننده به میوه) و شب‌پره مینوز از آفات رایج زردآلو هستند. پایش هفتگی شاخساره و پشت برگ‌ها و نصب تله‌های چسبی/فرمونی، پایه تصمیم‌گیری برای مبارزه است. هرس برای بازشدن تاج، حذف شاخه‌های آلوده، کنترل علف‌های هرز میزبان و حفظ دشمنان طبیعی (کفشدوزک‌ها و بالتوری‌ها) به کاهش جمعیت آفات کمک می‌کند. در صورت نیاز، استفاده هدفمند از صابون‌های حشره‌کش، روغن‌های باغبانی در دوره خواب، و سموم انتخابی مطابق برچسب و زمان‌بندی صحیح (به‌ویژه پیش از نفوذ لارو به میوه) توصیه می‌شود.

بیماری‌های قارچی و باکتریایی و راهکارها

پوسیدگی قهوه‌ای (Monilinia)، لکه‌غربالی/شات‌هول (Wilsonomyces)، سفیدک پودری و شانکر باکتریایی از مهم‌ترین بیماری‌ها هستند. جمع‌آوری و امحای میوه‌های مومیایی، برگ‌های آلوده و شاخه‌های خشک، مؤثرترین اقدام پیشگیرانه است. برای پوسیدگی قهوه‌ای، مدیریت زخم‌ها، تنک‌کردن میوه و جلوگیری از ترک‌خوردگی اهمیت دارد. برای لکه‌غربالی و سفیدک، تهویه مناسب تاج، آبیاری قطره‌ای (به‌جای بارانی) و کاربرد قارچ‌کش‌های مجاز در زمان‌های کلیدی (از تورم جوانه تا پس از گل) کاربرد دارد. در شانکر باکتریایی، هرس در هوای خشک، ضدعفونی ابزار و محافظت تنه از سرمازدگی و آفتاب‌سوختگی ضروری است.

نحوه تکثیر زردآلو

بذر زردالو نیاز دارد 2 تا 3 ماه در محیط سرد بماند و جوانه زنی آن بسیار کند است و تا 18 ماه ممکن است طول بکشد. در زمستان آن ها را در محیط گلخانه در گلدان های مجزا قرار دهید سپس در بهار یا اوایل تابستان به بیرون منتقل کنید. برای قلمه زدن از قسمت نرم گیاه ساقه را جدا کنید و در بهار یا اوایل تابستان در یک قالب بکارید. برای خوابانیدن نیز در فصل بهار عمل کنید

گیلاس سیاه گیلاس وحشی آمریکایی آلو گيلاس

ژئوم تنگرس گوجه سبز گیلاس وحشی آمریکایی