فروشگاه اینترنتی گل و گیاه نارگیل            
امروز پنجشنبه ۱۴۰۱/۹/۱۷         
  

Rubia tinctorum Madder که به فارسی روناس نامیده میشود، گیاهی از خانواده بومی اروپا می باشد. نیاز های این گیاه عبارتند از نور: زیاد رطوبت: کمی مرطوب دمای محیط: آب و هوای مدیترانه ای خاک: کشت در انواع خاک ها به ویژه خاک هایی با بافت متوسط
روناس
روناس

دانستنیهای علمی



نام علمي
Rubia tinctorum
نام لاتين
Madder
خانواده (تيره)


Rubia از کلمه لاتین ruber به معنی قرمز گرفته شده، که اشاره به رنگ قرمز استخراج شده از ریشه R. tinctoria دارد. این جنس، گونه های درختچه ای با ساقه های ایستا و خزنده و حلقه هایی از برگ های ساده دارند. گل آذین پانیکول دارای گل های 4 تا 5 لوبی و قیفی شکل است. چندین گونه این جنس به عنوان گیاهان زینتی کشت می شوند. برخی، منبع رنگ و برخی دیگر از نظر دارویی مهم هستند. روناس در اروپا، آسیا و آفریقا پراکندگی دارد. 



روناس روناس

خصوصیات - معرفی



روناس گیاهی چندساله با ساقه های شیاردار و رونده به طول 1.5 متر است که مقطر آن چهارگوش می باشد. ساقه روناس دارای خارهای ریز و خشن است. برگ های آن نوک تیز و کشیده، بدون دمبرگ، که به صورت فراهم و چهارتایی بر روی ساقه قرار دارند. روی گلبرگ اصلی و لبه های برگ، خارهای زبر، خشن و چسبنده وجود دارد. گل آذین روناس به شکل گرزن و گل ها به رنگ سبز – زرد است. میوه روناس (berry) به رنگ قهوه ای تا سیاه (دارای دو بذر) با غشای گوشتی است که پس از رسیدن، سطح آن چروکیده می شود. میوه های رسیده هنگام جذب رطوبت، به مقدار جزئی رنگ قرمز تولید می کنند. ریشه های روناس به رنگ کرم خاکی و دارای طعمی گس و تلخ هستند.



Madder Madder

شرایط نگهداری روناس



نور مورد نياز
نور مورد نیاز گیاه روناس
زیاد
آبياري و رطوبت
رطوبت مورد نیاز  روناس
کمی مرطوب
دماي مورد نياز
دمای مورد نیاز  روناس
آب و هوای مدیترانه ای درجه سانتیگراد
خاک مورد نياز
خاک مورد نیاز  روناس
کشت در انواع خاک ها به ویژه خاک هایی با بافت متوسط


گیاه روناس در انواع خاک ها رشد می کند. کاشت آن در اصفهان در ایستگاه دستگرد در خاک سبک، و در ایستگاه نجف آباد در خاک سنگین، با موفقیت همراه بوده است. این گیاه در گلستان های منطقه کاشان که در زمین های سنگلاخی دایر شده اند، به صورت علف هرز دیده می شود. روناس سازگاری به نسبت خوبی با خاک و آب شور از خود نشان می دهد و به تازگی در اراضی اطراف دریاچه ارومیه نیز مورد استفاده قرار گرفته است. برای ریشه این گیاه خاصیت تثبیت نیتروژن یافت شده است. گیاه روناس به کم آبی مقاوم است و پس از سبز شدن بذر، یک دوره عدم آبیاری 40 روزه (گوشمال) به آن داده می شود. بر اساس بررسی های انجام شده با افزایش شوری، مقدار جوانه زدن و سبز شدن بذر روناس کاهش می یابد. سرعت و مقدار جوانه زنی و سبز شدن بذر در توده بومی روناس در دماهای 2 تا 8 درجه سانتیگراد، صفر درصد بوده است. سرمای نزدیک صفر درجه سانتیگراد موجب خشک شدن اندام هوایی آن می شود. 



Rubia tinctorum Rubia tinctorum

خواص و کاربردهای دارویی و صنعتی


ترکیبات شیمیایی و خواص درمانی:

در ریشه روناس آلیزارین، پورپورین، روبیادین، گلوکز، مواد پکتیک، رزین، کمی مواد چرب و کلسیم وجود دارد. آلیزارین یا دی اکسی آنتراکینون به رنگ قرمز و پورپورین به رنگ زرد نارنجی است. 
ریشه روناس قابض و مدر است و گرفتگی مجاری ادرار را رفع می کند. در مصارف سنتی برای کاهش آثار سوء آن همراه با کتیرا و انیسون توصیه می شود. در بیماری راشیتیسم (نرمی استخوان) و سیاتیک هم استفاده می شود. به طور معمول پس از خوردن ریشه روناس به وسیله انسان و دام، استخوان های آنها رنگین شده و ماده رنگین از راه ادرار دفع می شود. 
مهمترین مورد استفاده از روناس، رنگرزی پشم در صنعت قالی بافی و پارچه بافی است. ماده رنگی روناس (آلیزارین) امروزه به طور صنعتی تهیه می شود. همچنین رنگ روناس از زمانی که رنگ آنیلین کشف شده تا حدود زیادی اهمیت خود را از دست داده است. به رنگ حاصل از این گیاه "رنگ ترکی" هم گفته می شود. 



روناس - معرفی و خواص گیاهان دارویی روناس - معرفی و خواص گیاهان دارویی

نحوه تکثیر روناس



روناس به دو روش کاشت بذر و ریشه قابل تکثیر است. کاشت بذر، در نیمه اول فصل بهار و کاشت ریشه در پاییز یا زمستان انجام می شود. برای کاشت بذر پس از آماده کردن زمینف در صورت سنگین بودن خاک بر روی پشته های 70 سانتیمتری با فاصله حدود 20 سانتیمتر، بذرها به صورت کپه ای در عمق 2 تا 3 سانتیمتری کشت می شوند و در هر سوراخ تعداد 15 تا 25 عدد بذر ریخته می شود تا هم سبز شدن آسان شود و هم ریشه ها (قسمت مورد نظر گیاه) به صورت متراکم رشد و توسعه یابد. در صورتی که بذرها را در خزانه کاشته و نشاهای حاصل را به زمین اصلی منتقل کنند، محصول یک سال زودتر به دست می آید. 
همانند دیگر محصولات زراعی که از قسمت های زیرزمینی آنها استفاده می شود، خاک مورد نیاز برای کاشت موفق روناس باید سبک و نفوذپذیر باشد تا ریشه ها به سهولت رشد کنند. به این دلیل، خاک های با بافت متوسط، بهترین عملکرد را دارند. اضافه کردن 40 تا 50 تن کود پوسیده دامی در هر هکتار زمین، افزون بر تأمین مواد غذایی مورد نیاز گیاه، به اصلاح خاک و نفوذپذیری آن کمک چشمگیری می کند.
بذر مورد نیاز برای کاشت یک هکتار زمین، از 100 تا 400 کیلوگرم متغیر است و به جنی خاک، شوری آب و خاک، عمق کاشت و توانایی بذر در تولید گیاهچه نرمال بستگی دارد. پس از کاشت بذر می توان دو هفته یکبار آبیاری کرد که طی 30 تا 40 روز بذرها سبز می شوند. در این مرحله مانند چغندرقند می توان یک گوشمال 40 روزه (عدم آبیاری) اعمال کرد که به توسعه بهتر ریشه می انجامد. پس از آن می توان آبیاری را هر 10 تا 14 روز انجام داد. در پایان فصل رویش سالیانه، خاکدهی پای بوته انجام می شود که هم موجب تسهیل رشد ریشه های جدید شده و هم طوقه و اندام های زیرزمینی را از سرمای زمستانه محافظت می کند. 
برای تکثیر روناس از راه ریشه، نیاز به 3 تا 5 تن ریشه سالم برای هر هکتار زمین است. ریشه ها را می توان عمیق تر نسبت به بذر کاشت، که در شرایط نامساعد مانند وجود سله خاک، قدرت رویش بیشتری دارند. 
اندام های هوایی روناس تا شروع یخبندان بر روی خاک باقی می ماند و پس از آن خشک می شوند. به منظور جلوگیری از توسعه عوامل پوسیدگی ریشه، رعایت تناوب زراعی (تا هفت سال) لازم است. اما به طور کلی روناس به آفات و بیماری ها مقاوم است. کشت این گیاه در زمین های آلوده به نماتد در ایستگاه تحقیقاتی دستگرد اصفهان با موفقیت همراه بوده است. 



Madder Madder



منابع :
http://www.pfaf.org/user/Plant.aspx?LatinName=Rubi
https://en.wikipedia.org/wiki/Rubia_tinctorum
دوازده امامی، س. و مجنون حسینی، ن. 1387. زراعت و ت


 
 
 


گياهان ديگر از همين خانواده :
 
  

نظرات و پرسشهای کاربران

پایگاه اینترنتی نارگیل به عنوان یکی از اولین سایت های تخصصی و جامع ترین دایره المعارف گل و گیاه و باغبانی فعالیت خود را از سال ۱۳۸۷ آغاز کرده و از سال ۱۳۹۱ امکان خرید اینترتی محصولات مرتبط با این حوزه مانند انواع گل و گیاه و بذر، خاک و کود های کشاورزی، سموم دفع آفات و ابزار باغبانی را برای علاقه مندان گل و گیاه فراهم نموده است.
© 2022 تمام حقوق مادی و معنوی این سایت متعلق به نارگیل است. استفاده از مطالب در رسانه های آموزشی با ذکر منبع و لینک به صفحه مربوطه بلا مانع است.