دانستنیهای علمی
ردهبندی و نامگذاری
افرا قرمز با نام علمی Acer rubrum از خانواده Sapindaceae و از جنس بزرگ Acer است. این گونه یکی از مهمترین افراهای برگریز معتدل به شمار میآید. نام گونهای rubrum به رنگ قرمز اندامهایی مانند جوانهها، دمبرگها و رنگ پاییزی برگها اشاره دارد.
منطقه بومی و پراکنش
زیستگاه بومی افرا قرمز، شرق و مرکز آمریکای شمالی است؛ از جنوب کانادا تا جنوب شرقی ایالات متحده امتداد دارد. این درخت در گستره وسیعی از عرضهای جغرافیایی رشد میکند و در جنگلهای مختلط پهنبرگ و مخروطی حضور دارد. به دلیل سازگاری بالا، بهطور گسترده به سایر مناطق معتدل جهان نیز معرفی شده است.
ویژگیهای زیستگاهی
افرا قرمز در خاکهای مرطوب، لومی و حتی نسبتاً اسیدی رشد میکند و در حاشیه تالابها، رودخانهها و جنگلهای باتلاقی دیده میشود. توانایی رشد در هر دو شرایط نسبتاً غرقابی و نسبتاً خشک، آن را به گونهای اکولوژیکاً انعطافپذیر تبدیل کرده است. این گونه از اجزای کلیدی لایه درختی در بسیاری از بومسازگانهای جنگلی شرقی آمریکای شمالی است.
تاریخچه و اهمیت علمی
Acer rubrum نخستین بار در قرن هجدهم توسط گیاهشناسان اروپایی توصیف شد و سریعاً به یکی از درختان زینتی محبوب در باغهای اروپا و سپس آسیا تبدیل گردید. سرعت رشد نسبتاً بالا، تحمل شرایط شهری و رنگ پاییزی درخشان، این گونه را به مدل مهمی در پژوهشهای فیزیولوژی تنش، رنگدانههای آنتوسیانینی و بومشناسی جنگلهای ثانویه بدل کرده است. افزون بر این، مطالعات حلقههای رشد آن در دیرینهاقلیمشناسی و بررسی تغییرات اقلیمی منطقهای به کار میرود.
خصوصیات - معرفی
نور مورد نياز
زیاد
آبياري و رطوبت
کمی مرطوب
دماي مورد نياز
15 تا 25 درجه سانتیگراد
خاک مورد نياز
خاک لومی، شنی یا رسی با زهکشی متوسط تا خوب؛ خاک مرطوب را دوست دارد؛ pH اسیدی تا خنثی حدود 4.5 تا 7.5
|
ساقه و تنه افرا قرمز
ساقه و تنه Acer rubrum در سنین جوانی صاف و خاکستری است و با افزایش سن به رنگ خاکستری تیره تا قهوهای با شیارهای کمعمق تبدیل میشود. قطر تنه در شرایط مناسب میتواند به بیش از ۶۰ سانتیمتر برسد. شاخهها نسبتاً نازک، مستقیم و در ابتدا به رنگ قرمز مایل به سبز هستند که در زمستان کنتراست زیبایی با چشمانداز بیبرگ ایجاد میکنند. فرم کلی درخت هرمی تا تخممرغی بوده و با بلوغ به تاجی گرد و گسترده تبدیل میشود.
برگها
برگهای افرا قرمز ساده، متقابل و معمولاً با ۳ تا ۵ لوب عمیق هستند. طول برگها حدود ۶ تا ۱۲ سانتیمتر است و حاشیه آنها اغلب دارای دندانههای ظریف میباشد. سطح بالایی برگ سبز متوسط تا سبز تیره و سطح زیرین کمی روشنتر است. دمبرگها در بسیاری از واریتهها قرمز یا قرمز مایل به صورتی هستند. در پاییز، برگها به رنگهای درخشان قرمز، نارنجی و گاهی زرد تبدیل میشوند که از ویژگیهای بارز این گونه است.
گلها و میوهها
گلهای افرا قرمز زودگل هستند و پیش از باز شدن کامل برگها در اواخر زمستان تا اوایل بهار ظاهر میشوند. گلها کوچک، مجتمع در خوشههای متراکم و به رنگ قرمز تا قرمز مایل به زرد هستند. رنگ قرمز گلها در شاخههای بیبرگ، یکی از شاخصترین جنبههای زینتی این درخت است. میوهها از نوع فندقه بالدار (سامارا) بوده که بهصورت جفت و با زاویه تقریباً گسترده قرار میگیرند؛ طول هر بال حدود ۲ تا ۳ سانتیمتر و رنگ آن در ابتدا سبز و سپس مایل به قرمز یا قهوهای است.
ریشهها و سایر ویژگیهای اندامی
ریشههای افرا قرمز سطحی تا نیمهعمیق و گسترده هستند و اغلب نزدیک سطح خاک گسترش مییابند. پوست ریشهها روشنتر و الیافی است. جوانهها کوچک، قرمز مایل به قهوهای و تخممرغی شکل هستند. ترکیب تنه خاکستری، شاخههای قرمز، برگهای لوبدار و میوههای بالدار، سیمای مورفولوژیک متمایزی برای این گونه ایجاد میکند.
بيشتر مطالعه کنيد :
شرایط محیط رشد
مقدمهای بر شرایط رشد افرا قرمز (Acer rubrum)
افرا قرمز در اصل در جنگلهای معتدل آمریکای شمالی میروید و برای رشد مطلوب در فضای سبز شهری و باغها باید شرایط طبیعی زیستگاهش تا حد امکان شبیهسازی شود. تطبیق درست دما، نور، رطوبت و خاک، کلید سلامت و رنگآمیزی زیبا در برگهای این درخت است.
دما و مقاومت به سرما
افرا قرمز در نواحی معتدل و نسبتاً سرد بهترین عملکرد را دارد و معمولاً در حدود مناطق ۳ تا ۸ سختی گیاهی (USDA) رشد میکند. این گونه سرمای زمستان را تا حدود منفی ۳۰ درجه سانتیگراد تحمل میکند، اما گرمای شدید و خشک تابستان میتواند به سوختگی برگها منجر شود. در مناطق بسیار گرم، کاشت در محل خنکتر و مرطوبتر توصیه میشود.
نور مورد نیاز
این درخت در نور کامل خورشید تا نیمسایه رشد میکند. برای رنگ قرمز قویتر در برگهای پاییزی، نور کامل خورشید مناسبتر است. در مناطق گرم و خشک، قرارگیری در مکانی با آفتاب صبح و سایه ملایم بعدازظهر به کاهش تنش آبی و سوختگی برگ کمک میکند.
خاک و تغذیه
افرا قرمز خاکهای عمیق، نسبتاً مرطوب و با زهکش خوب را ترجیح میدهد. بهترین عملکرد در خاکهای لومی تا لومیرسی با ماده آلی کافی و pH کمی اسیدی تا خنثی (حدود ۵٫۵ تا ۷) دیده میشود. خاکهای بسیار قلیایی میتوانند باعث کلروز (زردی برگها) و کاهش رشد شوند. افزودن کمپوست و مالچ آلی به بهبود ساختار و رطوبت خاک کمک میکند.
رطوبت و آبیاری
در زیستگاه طبیعی، افرا قرمز اغلب در کنار رودخانهها و مناطق نسبتاً مرطوب دیده میشود، بنابراین به رطوبت یکنواخت خاک حساس است. خاک باید همیشه کمی مرطوب اما هرگز غرقاب نباشد، زیرا ماندابی شدن منجر به پوسیدگی ریشه میشود. در سالهای نخست استقرار، آبیاری منظم و عمیق بهویژه در دورههای خشکی ضروری است.
ساير تصاوير :
گياهان ديگر از همين جنس :
آشنایی با جنس افرا و همه گونه های آن گياهان ديگر از همين خانواده :
آشنایی با تیره ساپینداسه - ساپنداسه و جنس های آن