سوسن سرخ - معرفی و راهنمای پرورش و نگهداری گیاهان زینتی فضای باز

نویسنده: محبوبه آشناور
تاریخ انتشار: 1395/05/11
سوسن سرخ - معرفی و راهنمای پرورش و نگهداری گیاهان زینتی فضای باز
سوسن سرخ (*Haemanthus multiflorus*) یک گیاه پیازیِ زینتی از تیرهٔ آماریلیس (Amaryllidaceae) است.

**شرایط دما، رطوبت و نور (محیط رشد):**
به دمای معتدل تا گرم (حدود 18–28°C) سازگار است و از سرمای شدید و یخبندان آسیب می‌بیند. رطوبت متوسط را می‌پسندد و در فصل رشد به آبیاری منظم نیاز دارد، اما غرقابی شدن خاک باعث پوسیدگی پیاز می‌شود. نور زیادِ غیرمستقیم تا آفتاب ملایم صبح برای گلدهی مناسب است؛ در آفتاب تندِ ظهر بهتر است نیم‌سایه باشد.

**بومی و زیستگاه:**
بومی آفریقای گرمسیری و نیمه‌گرمسیری (به‌ویژه بخش‌هایی از آفریقای غربی و مرکزی) است و معمولاً در حاشیهٔ جنگل‌ها، زیرپوشش‌های نیم‌سایه و روی خاک‌های نسبتاً غنی و با زهکش خوب رشد می‌کند.

**خصوصیات ظاهری اندام گیاه:**
دارای پیاز زیرزمینی و برگ‌های پهن، کشیده و نسبتاً گوشتی است. گل‌آذین کروی و متراکم آن به رنگ قرمزِ درخشان با پرچم‌های بلند دیده می‌شود که ظاهری شبیه «برس/پفکی» ایجاد می‌کند؛ ساقهٔ گل‌دهنده معمولاً بدون برگ و نسبتاً کوتاه تا متوسط است.

**نام رایج (ایران و جهان):**
در ایران بیشتر با نام‌های «سوسن سرخ» و گاهی «همانتوس» شناخته می‌شود. در منابع جهانی با نام‌های **Blood lily** و **Fireball lily** نیز یاد می‌شود.

Nargil_Haemanthus multiflorus
نام علمي
Haemanthus multiflorus
نام لاتين
blood lily
خانواده (تيره)

دانستنیهای علمی


"سوسن سرخ" با نام علمی Haemanthus multiflorus یا Scadoxus multiflorus گیاهی پیازی و بومی اکثر نواحی نیمه گرمسیری صحرای آفریقا از سِنِگال تا سومالی تا آفریقای جنوبی است. این گیاه همچنین بومی عربستان سعودی، یمن و عمان می باشد. سه زیرگونه از این گونه گیاهی وجود دارد که بسیار سمی می باشند. از این گیاه در طب سنتی نیز استفاده می شود. 

سوسن سرخ

خصوصیات - معرفی


نور مورد نياز
نور مورد نیاز گیاه سوسن سرخ
متوسط
آبياري و رطوبت
رطوبت مورد نیاز  سوسن سرخ
کمی مرطوب
دماي مورد نياز
دمای مورد نیاز  سوسن سرخ
نواحی گرمسیری
خاک مورد نياز
خاک مورد نیاز  سوسن سرخ
خاک هایی با بافت متوسط تا سبک


گیاه زینتی "سوسن سرخ" یکی از گیاهان بسیار زیبا با برگ های چین خورده است. ساقه گیاه و ساقه گلدهنده دارای نقش و خطوط رنگین و زیبایی هستند و از این نظر در بین گیاهان زینتی جزء خصوصیات منحصر به فردشان به حساب می آید. کشت و کار آن تقریباً شبیه به آماریلیس است و ساقه گلدهنده آن نظیر آماریلیس به صورت عمودی رشد می کند. گل های آن به تعداد زیاد در اطراف چتری در بخش انتهایی ساقه گلدهنده به رنگ سرخ ظاهر می شوند. گل های این گیاه در روی ساقه نسبتاً بلند و به شکل توپ دیده می شوند. هر چتر دارای 10 تا 200 گل جدا از هم می باشد. هر گل نیز دارای ساقه ای به طول 15 تا 45 میلیمتر است. گلبرگ ها، میله پرچم و خامه همگی به رنگ سرخ دیده می شوند. میوه این گیاه از نوع سته ای و به طول 5 تا 10 میلیمتر می باشد. 
سه زیر گونه این گیاه شامل زیرگونه katherinae، longitubus و multiflorus است. 

blood lily

شرایط محیط رشد


این گیاه نیاز به استراحت تابستانه دارد. در تمام فصل تابستان باید از میزان آبیاری پیازهای آن بکاهیم تا دوره استراحت طی شود.
سوسن سرخ بومی نواحی گرمسیری بوده و نمی تواند سرمازدگی را تحمل کند به همین دلیل باید در دمای بالای 5 درجه سانتیگراد (41 درجه فارنهایت) در آفریقای جنوبی و دمای بیش از 10 درجه سانتیگراد (50 درجه فارنهایت) در نواحی گرمسیری دیگر نگهداری شود. 
از نظر نیاز آبی به آبیاری متوسط و خوبی نیاز دارند. 

Haemanthus multiflorus

مقابله به آفات سوسن سرخ


آفات رایج

در Haemanthus multiflorus (سوسن سرخ) آفات مکنده مانند شپشک آردآلود، شپشک سپردار و شته شایع‌اند و با ترشح عسلک، زردی برگ و کاهش رشد همراه می‌شوند. همچنین کنه تارتن در هوای گرم و خشک باعث لکه‌لکه شدن و تارهای ظریف روی برگ می‌گردد.

برای مقابله، ابتدا گیاه را قرنطینه و آفات را با پنبه آغشته به الکل 70٪ از سطح برگ و ساقه پاک کنید. سپس هر 7–10 روز یک‌بار از صابون حشره‌کش یا روغن ولک استفاده کنید. افزایش رطوبت محیط و شست‌وشوی ملایم برگ‌ها به کاهش کنه کمک می‌کند.


بیماری‌های قارچی و پوسیدگی‌ها

مهم‌ترین مشکل بیماری‌زا پوسیدگی پیاز و ریشه (اغلب ناشی از قارچ‌ها و آبیاری بیش از حد) است که با نرم شدن پیاز، بوی نامطبوع و زردی عمومی برگ‌ها دیده می‌شود. لکه‌برگی قارچی نیز می‌تواند لکه‌های قهوه‌ای/سیاه روی برگ ایجاد کند.

پیشگیری کلیدی است: بستر سبک و زهکش‌دار، آبیاری پس از خشک شدن بخش سطحی خاک و گردش هوای مناسب. در صورت پوسیدگی، بخش‌های آلوده را جدا کرده و پیاز را با قارچ‌کش‌های پایه مانکوزب یا کاپتان ضدعفونی کنید و در خاک تازه بکارید. برای لکه‌برگی، حذف برگ‌های آلوده و محلول‌پاشی قارچ‌کش طبق برچسب توصیه می‌شود.

سوسن سرخ

نحوه تکثیر سوسن سرخ


تکثیر این گیاهان از طریق کشت بذرها و تقسیم پیازها در بهار صورت می گیرد. 
نکته مهم در خصوص گیاهان پیازی نگهداری شوند در انبار، درجه حرارت مناسب انبار است. درجه حرارت انبار نقش مهمی در گلدهی پیازها برای فصل بعدی دارد. و مناسب ترین درجه حرارت برا انبار کردن اکثر پیازهای خانواده آماریلیس، 7 تا 10 درجه سانتیگراد است. 

blood lily

ساير تصاوير :  


گياهان ديگر از همين جنس :

آشنایی با جنس سوسنِ خونی و همه گونه های آن


گياهان ديگر از همين خانواده :

آشنایی با تیره نرگسیان و جنس های آن

امتیاز شما به این مقاله

میانگین امتیاز: 4.71 از ۵، بر اساس 7 امتیاز

پرسش‌ها و نظرات این مقاله

هنوز پرسش یا نظری برای این مقاله ثبت نشده است.

ثبت پرسش یا نظر جدید