Citrus depressaTaiwan tangerine که به فارسی نارنگی تایوانی نامیده میشود، گیاهی از خانواده سدابیان بومی تایوان می باشد. نیاز های این گیاه عبارتند از نور: زیاد رطوبت: کمی مرطوب دمای محیط: نواحی گرمسیری و نیمه گرمسیری خاک: خاک های حاصلخیز
نام لاتين
Taiwan tangerine
خصوصیات - معرفی
"نارنگی تایوان" یکی از گونه های جنس سیتروس یا مرکبات و درختی کوچک می باشد. این درختان بومی تایوان و اوکیناوا در ژاپن هستند. میوه های این گونه از مرکبات، سرشار از فلاونوئیدها است.
نارنگی تایوانی درختی همیشه سبز است که تا حدود پنج متر ارتفاع نیز رشد می کند.
شکل ظاهری آن مشابه کلماندین می باشد.
گل ها به رنگ سفید و دارای حدود سه سانتیمتر قطر هستند. فصل گلدهی این گیاهان در ماه آپریل می باشد.
میوه ها معمولاً در ماه جولای تشکیل می شوند و هر میوه حدود 25 تا 60 گرم نیز وزن دارد. پوست میوه های نارس به رنگ سبز تیره و پوست میوه های رسیده به رنگ زرد دیده می شود. این میوه ها دارای قند بسیار کمی بوده و حاوی مقدار زیادی ترکیبات اسیدی و ترش مزه می باشند.
شرایط نگهداری نارنگی تایوانی
نور مورد نياز
زیاد
آبياري و رطوبت
کمی مرطوب
دماي مورد نياز
نواحی گرمسیری و نیمه گرمسیری
خاک مورد نياز
خاک های حاصلخیز
|
گونه های مختلف جنس مرکبات معمولاً در عرض جغرافیایی 35 تا 40 درجه شمالی و جنوبی در آب و هوای گرمسیری و نیمه گرمسیری به خوبی رشد می کنند، اگرچه مرکبات تجاری در مناطقی که درجه حرارت آن -7 درجه سانتیگراد است مشاهده می شوند.
دما نقش عمده ای در تنظیم زمان گلدهی و همچنین میوه درختان مرکبات دارد.
کمبود آب سبب توقف ریزش قبل از رسیدن میوه می گردد.
از آنجایی که برای استخراج فلاونوئیدها باید از میوه های نارس استفاده نمود، در میان عوامل اقلیمی، نور و حرارت نقش عمده ای در تولید فلاونوئیدهای هسپریدین و نارنجین در این گیاهان دارد.
خواص و کاربردهای دارویی و صنعتی
این میوه ها بسیار ترش و اسیدی بوده و اغلب همانند لیموترش، برای طعم دار کردن و به عنوان چاشنی غذاها مورد استفاده قرار می گیرند.
علاوه بر این برای تهیه مربا یا آب میوه نیز استفاده می شوند.
میوه های این گونه از مرکبات سرشار از فلاونوئیدها، آنتی اکسیدان ها و مواد مغذی است.
مقابله به آفات نارنگی تایوانی
آفات رایج Citrus depressa و نشانهها
شپشکهای سپردار و آردآلود با ایجاد لکههای چسبناک (عسلک)، رشد کپک دودهای و ضعف عمومی درخت دیده میشوند. کنه تارتن با لکهلکه شدن برگ و ریزش برگ در گرما تشدید میشود. مگس میوه مدیترانهای با سوراخگذاری و پوسیدگی میوه خسارت مستقیم ایجاد میکند. مینوز برگ مرکبات موجب پیچیدگی برگهای جوان و کاهش فتوسنتز میشود.
امراض مهم و علائم کلیدی
پوسیدگی ریشه و طوقه ناشی از فیتوفترا با زردی تدریجی، کاهش رشد و شانکر تیره در ناحیه طوقه همراه است. لکه قهوهای آلترناریا و لکهبرگیها باعث نکروز و ریزش برگ و لکه روی میوه میشوند. شانکر باکتریایی مرکبات لکههای برجسته و هالهدار روی برگ و میوه ایجاد میکند. تشخیص زودهنگام و حذف اندامهای آلوده، پایه مدیریت بیماریهاست.
روشهای مقابله و مدیریت تلفیقی
برای آفات، هرس و تهویه تاج، شستوشوی برگها، کنترل مورچهها و استفاده از روغنهای باغبانی یا صابونهای حشرهکش در شروع آلودگی مؤثر است؛ در طغیانها از سموم ثبتشده و تناوبی با رعایت دوره کارنس استفاده شود. برای مگس میوه از تلههای فرمونی/جاذب، جمعآوری و امحای میوههای آلوده و طعمهپاشی هدفمند بهره بگیرید. برای بیماریها، آبیاری با زهکشی مناسب، جلوگیری از خیس ماندن طوقه، ضدعفونی ابزار و کاربرد قارچکشهای مسی/فسفیت طبق برچسب توصیه میشود. کاهش تنش، تغذیه متعادل و پایش هفتگی، شدت خسارت را بهطور محسوسی کم میکند.
نحوه تکثیر نارنگی تایوانی
کاشت و تکثیر آنها توسط بذر صورت می گیرد. بستر کشت بذرها باید دارای خاک سطحی نرم و حاوی مقادیر مناسبی ترکیباتی هوموسی باشد.
آبیاری منظم و وجین علف های هرز، نقش عمده ای در رشد نشاها دارد. پس از آنکه ارتفاع نشاها به 20 تا 25 سانتیمتر رسید، آنها را به زمین اصلی که قبلاً آبیاری شده و خاک مرطوبی نیز دارد، با رعایت فواصل، منتقل می کنند. پس از انتقال تمام نشاها به زمین اصلی، باید آنها را آبیاری نمود.
امیدبیگی، ر. 1388. تولید و فرآوری گیاهان دارویی. انتشارات آستان قدس رضوی، جلد دوم، چاپ پنجم، 438 صفحه.