نام علمي
Bromus pubescens
نام لاتين
hairy woodland brome
دانستنیهای علمی
رده‌بندی و جایگاه تبارشناختی
گیاه Bromus pubescens با نام فارسی «جارو علفی» در خانواده گندمیان (Poaceae) قرار می‌گیرد؛ خانواده‌ای که بسیاری از علف‌های مرتعی و غلات را در بر می‌گیرد. این گونه عضو جنس Bromus (بروم/علف‌های بروم) است که به‌طور کلی با سنبلک‌های چندگل، گل‌آذین خوشه‌ای یا پانیکولی و سازگاری بالا با زیستگاه‌های باز شناخته می‌شود.
منطقه بومی و زیستگاه
Bromus pubescens عمدتاً بومی بخش‌هایی از اروپا و نواحی معتدل اوراسیا گزارش شده و در برخی مناطق دیگر نیز می‌تواند به‌صورت معرفی‌شده یا گسترش‌یافته دیده شود. زیستگاه‌های معمول آن شامل چمنزارها، حاشیه راه‌ها، اراضی بایر، شیب‌های آفتاب‌گیر و مراتع نیمه‌خشک است. این گونه غالباً در خاک‌های با زهکشی مناسب و از نظر مواد غذایی متوسط رشد می‌کند و در اجتماعات گیاهی علفی، نقش پوششی و تثبیت خاک دارد.
تاریخچه شناسایی علمی
نام‌گذاری این گیاه بر پایه سنت رده‌بندی کلاسیک گیاهان گلدار و در چارچوب گسترش گیاه‌شناسی توصیفی در قرون ۱۸ و ۱۹ میلادی شکل گرفت. صفت گونه‌ای pubescens به معنی «کرکدار» است و به وجود کرک‌های ریز روی بخش‌هایی مانند برگ یا پوشینه‌ها اشاره دارد؛ ویژگی‌ای که در تفکیک گونه‌ها در جنس Bromus اهمیت تشخیصی دارد.
نام‌های رایج
در فارسی «جارو علفی» از نام‌های رایج گزارش‌شده برای این گونه است. در منابع جهانی، این گیاه معمولاً با نام‌های وابسته به جنس مانند «brome grass» و گاهی با توصیف «hairy/soft brome» (بروم کرکدار/نرم) یاد می‌شود؛ هرچند کاربرد دقیق نام‌های رایج می‌تواند بسته به منطقه و منابع محلی متفاوت باشد.
![جارو علفی]()
خصوصیات - معرفی
جارو علفی یا علف پشمکی (Bromus) گیاهی است با برگ های باریک و آویزان، که دارای ریشه نسبتاً عمیقی است و در مقابل خشکی و گرما مقاوم می باشد و به همین جهت نیز قادر است در تابستان گرم به رشد و نمو خود ادامه دهد. گیاهان این جنس را در اوایل رشد می توان به وسیله برگ های بلند و باریک و کرکدار آن که به طور محسوسی در جهت عقربه های ساعت پیچ خورده است شناخت و چنانچه نشاء های جوان را به آرامی و با دقت از خاک خارج نماییم معمولاً دانه به قاعده ساقه چسبیده است. کشت مخلوط آن با یونجه به علت خوش خوراکی ویژه ای که دارد بسیار مناسب است.
شتر ها از انواع مختلف این گیاه تغذیه می کنند.
گياهى علفی، يکساله، ايستا، به ارتفاع ۴۰ سانتیمتر که توسط بذر تکثير مى يابد. ساقه هاى آن راست و بالارونده، صاف و بدون کرک يا پوشيده از کرک هاى ريز که به طور عمده در زير گل آذين مشاهده مى شوند. در منطقهٔ گره ها نيز ممکن است ريشک دار يا بدون ريشک باشد. برگ هاى اين گياه باريک، خطّی، به طول بيش از ۱۰ سانتیمتر و چروکيده است. غلاف و پهنک آنها، معمولاً پوشيده از کرک هاى لطيف ابريشمى است.
گل آذين سنبله و شامل مجموعه اى از سنبلک هاى منفرد است که غالباً بر روى دمگل هاى کوتاه قرار مى گيرند. طول اين سنبلک ها ۱ تا ۵ سانتیمتر و شامل ۶ تا ۳۰ گلچه بوده و سرنيزه اى يا ۱۲ و عرض ۶ تا ۷ ميلیمتر، با حاشيهٔ ناهموار و غشائى و شامل سه ريشک که دو تاى آن مساوى و ريشک وسطى بلندتر و محکم تر مى باشد و در زمان بلوغ و رسيدگى گياه خميده و پيچ خورده خواهند شد. اين اندام غالباً به رنگ ارغوانى يا ارغوانى متمايل به قرمز است.
موسم گلدهى اين گياه ارديبهشت تا خرداد ماه و در بعضى از مناطق گرم از نيمه هاى اسفندماه تا تير ادامه خواهد داشت.
وجود اين علف هرز از اکثر نقاط ايران گزارش شده و بيشتر در مراتع، باغ ها و حاشيهٔ جاده ها يافت مى شود.
![hairy woodland brome]()
شرایط محیط رشد
دمای مورد نیاز
نواحی معتدل
خاک مورد نیاز
خاک هایی با بافت متوسط تا سبک
دما و اقلیم
گیاه Bromus pubescens (جارو علفی) یک گراس فصل‌خنک است و در اقلیم‌های معتدل عملکرد بهتری دارد. بازه‌ی دمایی مناسب برای رشد رویشی معمولاً حدود ۱۰ تا ۲۵ درجه سانتی‌گراد است؛ گرمای شدید و طولانی‌مدت می‌تواند رشد را کند کرده و کیفیت پوشش گیاهی را کاهش دهد. این گونه در فضای باز و شرایط دارای زمستان‌های سرد (با خواب فصلی) سازگاری خوبی نشان می‌دهد.
نور
برای بیشینه‌کردن پنجه‌زنی و تراکم بوته، آفتاب کامل بهترین گزینه است. با این حال، در برخی زیستگاه‌ها سایه-آفتاب نیز قابل تحمل است، ولی کاهش نور معمولاً باعث طویل‌شدن ساقه‌ها و کم‌شدن تراکم می‌شود. در کاشت‌های فضای سبز یا احیای پوشش گیاهی، انتخاب مکانی با حداقل ۶ ساعت نور مستقیم توصیه می‌شود.
رطوبت و آبیاری
این گراس رطوبت یکنواخت خاک را می‌پسندد و در دوره استقرار به آبیاری منظم نیاز دارد. خاک‌های دائماً غرقابی یا زهکشی‌ضعیف خطر پوسیدگی ریشه و افت تراکم را افزایش می‌دهند؛ در مقابل، خشکی طولانی به‌ویژه در گرمای تابستان می‌تواند موجب رکود و کاهش بذرآوری شود. بهترین وضعیت، رطوبت متوسط با زهکشی مناسب است.
خاک و اسیدیته (pH)
خاک‌های لوم تا لوم‌رسی با ماده آلی متوسط و زهکشی خوب مناسب‌ترند. pH مطلوب معمولاً در محدوده ۶ تا ۷٫۵ (کمی اسیدی تا خنثی) است. شوری بالا و خاک‌های بسیار فشرده می‌توانند جوانه‌زنی و توسعه ریشه را محدود کنند؛ افزودن کمپوست و بهبود ساختمان خاک به استقرار بهتر کمک می‌کند.
![Bromus pubescens]()
نحوه تکثیر جارو علفی
تکثیر این گیاه از طریق کشت بذرهای آن صورت می گیرد.
این گیاه مانند بسیاری از گندمیان، گل‌آذین خوشه‌ای/پانیکولی تولید می‌کند و دانه‌گرده سبک آن عمدتاً با باد جابه‌جا می‌شود. ساختار گل‌ها برای گرده‌افشانی غیرجانداری سازگار شده و در شرایط مناسب، لقاح و تشکیل دانه به‌خوبی انجام می‌گیرد. تنوع ژنتیکی جمعیت‌ها عمدتاً از طریق آمیزش جنسی و تبادل گرده میان بوته‌ها ایجاد می‌شود.
پس از رسیدگی، بذرها از سنبلچه‌ها جدا شده و با باد، حرکت حیوانات، جریان آب سطحی و نیز فعالیت‌های انسانی (مانند جابه‌جایی خاک و علوفه) پراکنده می‌شوند. پوشینه‌ها و ریشک‌ها می‌توانند به گیرایی بذر روی پوشش جانوری یا بقایای گیاهی کمک کنند. بانک بذر خاک نقش کلیدی در پایداری جمعیت و ظهور بوته‌های جدید در سال‌های بعد دارد.
جوانه‌زنی معمولاً در رطوبت کافی و دمای معتدل رخ می‌دهد و نهال‌ها در خاک‌های با زهکشی مناسب بهتر مستقر می‌شوند. با توجه به علفی‌بودن، تداوم جمعیت بیشتر به موفقیت بذرها در جوانه‌زنی، رقابت با گونه‌های دیگر و عبور از تنش‌هایی مانند خشکی یا چرا وابسته است. در مجموع، چرخه تولیدمثل این گیاه «بذر-محور» و وابسته به پراکنش و استقرار طبیعی است.