کوکب کوهی

دانستنیهای علمی

کوکب کوهی، گیاهی دائمي چند ساله از جنس Rudbeckia در خانواده Asteraceae بومی شمال شرقی و جنوب شرقی آمریکا است. این گیاه میتواند تا 120 سانتی متر بلند شود.

خصوصیات - معرفی

نور مورد نياز خیلی زیاد آبياري و رطوبت کمی خشک دماي مورد نياز 21 درجه سانتیگراد خاک مورد نياز خاک لوم با زهکشی خوب و PH: 5.5_7.5

این گیاه در باغ خیلی سریع گسترش می یابد و از هر دو طریق ساقه و دانه زیاد میشود. بذرها که در میوه تولید میشوند، cypselae نامیده می شوند و از 2،2 تا 4 میلی متر طول دارند. دانه های رسیده غذای مورد علاقه فنچ ها در فصل زمستان است.

کوکب کوهی دارای ساقه پرز دار، مضرس و به رنگ سبز تیره میباشد. برگ ها نیز سبز تیره، پراکنده و تقریبا پرز دار، ساده و با حاشیه دندانه ای است. گل آن، با گلچه سیاه و سفید و نارنجی درخشان به تنهایی در انتهای ساقه و بالاتر از شاخ و برگ نمایان است.

برگ ها دارای پره هایی هستند که نیزه ای گسترده تخم مرغی یا بیضی شکل با لوب و بعضاً قلبی شکل با حاشیه دندانه ای هستند. سطح فوقانی برگ معمولاً بدون کرک یا با موهای ریز و زبر است.

برگ های پایه دار و با دمبرگ هستند که 5 تا 30 سانتی متر طول و 1 تا 8 سانتی متر عرض دارند. و cauline یا برگ ساقه دمبرگ که 2 تا 25 سانتی متر طول و 0،5 تا 7 سانتی متر عرض دارند و قلبی شکل هستند.

زمان شکوفه و گل دهی کوکب کوهی از ماه ژوئن تا اکتبر می باشد و شکوفه ها معمولاً به رنگ های نارنجی و زرد میباشند

شرایط محیط رشد

کوکب کوهی نیازمند نور کامل آفتاب، رطوبت:کمی خشک و آبیاری کم دما: 15 تا 25 درجه سانتیگراد و خاک حاصلخیز با زهکشی خوب میباشد. و نیاز به نگهداری چندانی ندارد

حداقل دمای قابل تحمل آن ۱۵- درجه سانتیگراد است ولی نباید مدت زیادی در این دما بماند

مقابله به آفات کوکب کوهی

آفات رایج

در Rudbeckia fulgida (کوکب کوهی)، شته‌ها، تریپس و کنه‌های تارتن از آفات شایع‌اند و با مکیدن شیره گیاهی موجب بدشکلی برگ و کاهش گلدهی می‌شوند. پایش هفتگی پشت برگ‌ها و سرشاخه‌ها بهترین راه تشخیص زودهنگام است.

برای کنترل، ابتدا از شست‌وشوی برگ‌ها با آب و حذف بخش‌های شدیداً آلوده استفاده کنید. در صورت تداوم، صابون حشره‌کش یا روغن نیم (Neem) به‌صورت محلول‌پاشی عصرگاهی مؤثر است. از مصرف بی‌رویه کود ازته پرهیز کنید، چون رشد نرم و جذاب برای شته‌ها ایجاد می‌کند.

امراض مهم

سفیدک پودری و لکه‌برگی قارچی (مانند Septoria) از بیماری‌های متداول‌اند؛ سفیدک به‌صورت پوشش سفید روی برگ و لکه‌برگی با لکه‌های قهوه‌ای/سیاه ظاهر می‌شود. پوسیدگی ریشه نیز در خاک‌های سنگین و آبیاری زیاد رخ می‌دهد. بیشتر بیماری‌ها با رطوبت بالا و تهویه ضعیف تشدید می‌شوند.

روش‌های پیشگیری و مقابله

کاشت در آفتاب و فاصله‌گذاری مناسب، آبیاری از پای بوته و حذف برگ‌های آلوده، فشار بیماری را کم می‌کند. برای سفیدک و لکه‌برگی، در آلودگی شدید می‌توان از قارچ‌کش‌های مجاز باغی (مانند ترکیبات مسی یا گوگرد) طبق برچسب استفاده کرد. بهترین مدیریت، ترکیب بهداشت گیاهی، زهکشی خوب و آبیاری درست است.

نحوه تکثیر کوکب کوهی

این گیاه معمولاً در آغاز بهار از طريق تقسيم بوته و کاشت بذر تكثير مي‌‌شود

تولیدمثل Rudbeckia fulgida در طبیعت

Rudbeckia fulgida (کوکب کوهی) در زیستگاه‌های طبیعی خود عمدتاً از طریق تولید بذر پس از گرده‌افشانی توسط حشرات (به‌ویژه زنبورها و پروانه‌ها) تکثیر می‌شود. گل‌آذین‌های زرد با مرکز تیره، حشرات را جذب کرده و گرده بین گیاهان جابه‌جا می‌شود؛ سپس فندقه‌های ریز (دانه‌ها) تشکیل و با خشک شدن سرگل‌ها آزاد می‌گردند. پراکنش بذر معمولاً نزدیک گیاه مادری و تا حدی با باد یا جابه‌جایی توسط جانوران کوچک رخ می‌دهد.

این گونه همچنین یک گیاه چندساله با ریشه‌های رونده و توده‌ای است و گسترش رویشی از طریق تقسیم طبیعی توده و رشد ریزوم‌ها باعث تشکیل کلونی‌های متراکم در طول زمان می‌شود؛ به همین دلیل در چمنزارها و حاشیه جنگل‌ها به‌صورت لکه‌ای توسعه می‌یابد.

روش‌های تکثیر در خانه

کارآمدترین روش خانگی تقسیم بوته است: در اوایل بهار یا اوایل پاییز، توده را از خاک خارج کرده، بخش‌هایی با چند جوانه و ریشه سالم جدا کنید و فوراً در محل جدید بکارید. این روش معمولاً سریع‌تر از بذر به گل‌دهی می‌رسد و ویژگی‌های گیاه مادری را حفظ می‌کند.

تکثیر از بذر نیز ممکن است: بذرها را پس از خشک شدن سرگل‌ها جمع‌آوری کرده و در اواخر زمستان تا بهار در بستر سبک بکارید. برای جوانه‌زنی، رطوبت یکنواخت و نور کافی فراهم کنید و پس از استقرار نشا، به گلدان یا باغ منتقل نمایید.

ساير تصاوير :  

گياهان ديگر از همين خانواده :

آشنایی با تیره کاسنی - آستراسه و جنس های آن