راهنمای نگهداری و پرورش گل و گیاهان زینتی - گل پامچال هورتنسیس

نویسنده: محبوبه آشناور
تاریخ انتشار: 1391/04/11
راهنمای نگهداری و پرورش گل و گیاهان زینتی - گل پامچال هورتنسیس
گل پامچال هورتنسیس (*Primula hortensis*) گیاهی علفی و زینتی از سردهٔ *Primula* است که برای رشد مطلوب به دمای خنک تا معتدل (حدود ۱۰–۱۸°C) نیاز دارد؛ گرمای زیاد باعث کاهش گل‌دهی و پژمردگی می‌شود. رطوبت نسبی متوسط تا نسبتاً بالا همراه با تهویهٔ مناسب ایده‌آل است و بستر باید همواره کمی مرطوب اما با زهکشی خوب باشد. نور مناسب آن روشنِ غیرمستقیم یا نیم‌سایه است؛ آفتاب تند به برگ‌ها آسیب می‌زند. خاستگاه عمومی پامچال‌ها عمدتاً مناطق معتدل اروپا و آسیای غربی است و در طبیعت بیشتر در چمنزارهای مرطوب، حاشیهٔ جنگل‌ها و دامنه‌های خنک دیده می‌شوند. از نظر ریخت‌شناسی، برگ‌ها معمولاً به صورت رزتِ پایه، بیضی تا کشیده با سطح کمی چین‌خورده و حاشیه دندانه‌دار هستند و گل‌ها روی ساقهٔ گل‌دهنده، به صورت منفرد یا در خوشه‌های چتری با رنگ‌های متنوع ظاهر می‌شوند. نام رایج در ایران «پامچال» و در جهان غالباً «Primrose» (پریم‌رز) است؛ در منابع باغبانی گاهی با عنوان «Garden primrose» نیز ذکر می‌شود.

Nargil_Primula Hortensis
نام علمي
Primula Hortensis
نام لاتين
polyanthus
خانواده (تيره)

دانستنیهای علمی

گل پامچال (prɪmjʊlə ) از جنس Primula دارای 400-500 گونه از گیاهان کم رشد در خانواده Primulaceae می باشد. بعضی انواع آن عبارتند از primrose, auricula, cowslip and oxlip. بسیاری از گونه ها برای مصارف زینتی افزایش یافته است. آنها بومی مناطق معتدل نیمکره شمالی ، از جنوب به کوه های گرمسیری در اتیوپی ، اندونزی و گینه نو و مناطق معتدل در جنوب آمریکا است.

این گیاه چند ساله عمدتا در فصل بهار ، گل میدهد و می تواند به رنگ های بنفش ، زرد ، قرمز ، صورتی ، یا سفید باشد.

گل پامچال هورتنسیس

خصوصیات - معرفی


نور مورد نياز
نور مورد نیاز گیاه گل پامچال هورتنسیس
زیاد
آبياري و رطوبت
رطوبت مورد نیاز  گل پامچال هورتنسیس
مرطوب
دماي مورد نياز
دمای مورد نیاز  گل پامچال هورتنسیس
10 درجه سانتیگراد
خاک مورد نياز
خاک مورد نیاز  گل پامچال هورتنسیس
خاک برگ و تورب خزه PH=6.5

فصل گل دهي آن زمستان و اوايل بهار است. بذر آن به سرعت قوه ناميه( زمانيكه بذرهاي گياهي تحت شرايط محيطي نامساعد قرار گيرند‌، فغاليتهاي متابوليسمي آنها به حداقل مي‌رسد و اصطلاحاً بذرها به خواب مي روند و به محض مساعد شدن شرايط جوانه مي زنند) خود را از دست مي دهد.

polyanthus

شرایط محیط رشد

بسیاری از گونه های آن با آب و هوای کوهستانی و نسبتاً سرد سازگار هستند. به طور کلی ، آنها ترجیح می دهند نور آفتاب را به صورت غیر مستقیم دریافت کنند.

گل پامچال رشد خوبی در خاک سست غنی شده با مقدار زیادی از خاک خاک برگ و تورب خزه PH=6.5 و نیاز به شرایط مرطوب دارد. مالچ برای کاهش گرما و حفظ رطوبت در تابستان و زمستان از گیاه محافظت میکند.

آنها باید به طور منظم آبیاری شوند و هرگز نباید خاک گلدان خشک شود.

Primula Hortensis

مقابله به آفات گل پامچال هورتنسیس

آفات رایج گل پامچال هورتنسیس

شته‌ها، مگس سفید و کنه‌های تارعنکبوتی از مهم‌ترین آفات پامچال هورتنسیس هستند. این آفات با مکیدن شیره گیاهی موجب زردی، پیچیدگی برگ‌ها و کاهش گل‌دهی می‌شوند. برای کنترل، ابتدا شست‌وشوی منظم برگ‌ها با آب ولرم و حذف بخش‌های شدیداً آلوده توصیه می‌شود. در صورت تداوم آلودگی، استفاده از صابون حشره‌کش یا روغن ولک با دوز مناسب و در ساعات خنک روز موثر است.

بیماری‌های قارچی و باکتریایی

پوسیدگی ریشه، لکه برگی قارچی و سفیدک سطحی در شرایط رطوبت بالا و تهویه نامناسب بروز می‌کنند. نشانه‌ها شامل لکه‌های قهوه‌ای روی برگ، سفیدک آردی، و پژمردگی ماندگار علی‌رغم آبیاری است. برای پیشگیری، آبیاری در صبح، عدم خیس کردن مداوم برگ‌ها، استفاده از بستر سبک و زهکش‌دار و ضدعفونی گلدان و ابزار ضروری است. در موارد شدید، به‌کارگیری قارچ‌کش‌های سیستمیک طبق دستور برچسب و حذف گیاهان بسیار آلوده توصیه می‌شود.

راهکارهای پیشگیری و مدیریت تلفیقی

تقویت گیاه با نور ملایم، کوددهی متعادل و پرهیز از آبیاری بیش از حد بهترین راه کاهش آفات و امراض است. قرنطینه گیاهان تازه خریداری‌شده و بازبینی هفتگی برگ‌های زیرین، امکان تشخیص زودهنگام و کنترل غیرشیمیایی را فراهم می‌کند.

گل پامچال هورتنسیس

نحوه تکثیر گل پامچال هورتنسیس


مروری بر تولیدمثل Primula hortensis

Primula hortensis (گل پامچال هورتنسیس) معمولاً به‌عنوان گیاه زینتی در گلدان و باغچه نگهداری می‌شود؛ بنابراین تکثیر آن در خانه بیشتر بر روش‌های ساده و قابل‌کنترل تکیه دارد. بهترین زمان اغلب پس از پایان گل‌دهی یا در هوای خنکِ اواخر تابستان تا اوایل پاییز است.


تکثیر با بذر (جنسی)

تولیدمثل طبیعی پامچال از طریق گرده‌افشانی و تشکیل کپسول بذر انجام می‌شود. برای تکثیر خانگی، بذرهای تازه را سطحی روی بستر سبک و مرطوب (پیت/کوکوپیت با پرلیت) پخش کنید و فقط کمی فشار دهید؛ بسیاری از بذرهای Primula برای جوانه‌زنی به نور ملایم نیاز دارند. رطوبت یکنواخت و دمای خنک (حدود 10–15°C) جوانه‌زنی را بهبود می‌دهد.

برای افزایش درصد جوانه‌زنی، می‌توان بذر را 2–4 هفته در شرایط سرد و مرطوب (سرمادهی) قرار داد. پس از ظهور چند برگ حقیقی، نشاها را به گلدان‌های کوچک منتقل کنید.


تقسیم بوته (غیرجنسی)

رایج‌ترین روش تکثیر زینتی، تقسیم بوته‌های چندساله و متراکم است. بوته را از خاک خارج کرده، ریشه‌ها را با دست به چند قسمت دارای تاج (crown) و ریشه کافی تقسیم کنید و هر بخش را جداگانه بکارید. تقسیم بوته علاوه بر تکثیر، گیاه را جوان‌سازی و گل‌دهی را تقویت می‌کند.


قلمه و کشت بافت

قلمه‌گیری در پامچال‌ها معمولاً نسبت به تقسیم بوته کم‌کاربردتر و دشوارتر است؛ در تولید تجاری، کشت بافت برای تکثیر انبوه و یکنواختی ژنتیکی به‌کار می‌رود، اما در خانه کمتر عملی است.

polyanthus

خواص و کاربردهای دارویی و صنعتی

گیاهان Primula به عنوان غذا توسط لارو (caterpillars) از برخی از گونه های پروانه مورد استفاده قرار میگیرند.

راهنمای نگهداری و پرورش گل و گیاهان زینتی - گل پامچال هورتنسیس

ساير تصاوير :  


گياهان ديگر از همين جنس :

آشنایی با جنس پرایمولا و همه گونه های آن


گياهان ديگر از همين خانواده :

آشنایی با تیره پامچال - پريمولاسه و جنس های آن

امتیاز شما به این مقاله

میانگین امتیاز: 4.31 از ۵، بر اساس 279 امتیاز

پرسش‌ها و نظرات این مقاله

میثم 1391/03/08
با سلام وتشکر از سایت خوبتون دنبال خاک بنسای هستم تو فروشگاهتون نبود از کجا تهیه کنم یا خودم میتونم درست کنم راهنماییم کنید ترکیباتش چی هست باتشکر
يكتا 1391/03/08
با سلام و احترام و تقديراز سايت فوق العاده عاليتون. من هميشه از اين سايت استفاده و به دوستان نيزپيشنهاد ميكنم. يك سوال داشتم، گياهي با نام دونه غوره اي خريداري كردم. اين گياه آويز، حدودا يك متري و برگهايي شبيه دانه هاي غوره دارد. ساقه هايش فوق العاده نازك هستند. ميخواستم در مورد شرايط نگهداريش مرا راهنمايي بفرماييد.
محمدرضا میرکماندار 1393/01/17
سلام خسته نباشید چه زمانی میشه از پامچال بذر گرفت یعنی اصلا چکار باید بکنم ؟ دوم اینکه روش تقسیم بوته چطوری باید انجام بشه ؟
فری امینی 1390/12/20
سمپاشی درختان و گلها چند بار و چگونه
الهام 1391/02/24
گياهي خريدم به نام اورتنزيا كه توي اينترنت به اسم hortensia هست كه يه گل توپي بزرگه با گلاي ريزه تك پر،روي يه ساقه نسبتاً بلند، شرايط نگهداريشو ميخواستم بدونم؟ مرسي!

ثبت پرسش یا نظر جدید