Passiflora gibertii Passiflora gibertii که به فارسی پاسیفلورا جیبرتی نامیده میشود، گیاهی از خانواده گل ساعتی، بومی آمریکای جنوبی می باشد. نیاز های این گیاه عبارتند از نور: زیاد رطوبت: مرطوب دمای محیط: نواحی گرمسیری و نیمه گرمسیری خاک: خاک های دارای رطوبت کافی
نام علمي
Passiflora gibertii
نام لاتين
Passiflora gibertii
خصوصیات - معرفی
گیاه "پاسیفلورا جیبرتی" یکی از گیاهان زینتی سریع الرشد و رونده و دارای میوه های خوراکی است. گل های این گیاه به عنوان زینتی کاربرد دارند. گیاهی با شاخه های رونده ی سریع الرشد است که این شاخه ها می توانند تا 27 فوت ارتفاع نیز داشته باشند. برگ ها دارای سه لوب (در برخی موارد دارای پنج لوب) هستند که می توانند تا حدود چند اینچ طول داشته باشند. شاخه های رونده ممکن است روی علفزارها و چمن ها بخزند و رشد کنند و یا اینکه به صورت بالارونده روی درختان یا دیوارها رشد کنند. گلدهی این گیاهان معمولاً در ماه های گرم سال به آسانی صورت می گیرد. این گل ها معطر و زیبا می باشند. میوه ها پس از اتمام گلدهی تشکیل می شوند. میوه های رسیده ی این گیاهان به رنگ زرد تا نارنجی دیده می شوند و خوراکی می باشند. ولی برخی از گزارشات حاکی از این است که میوه های نارس این گیاهان سمی می باشند.
شرایط نگهداری پاسیفلورا جیبرتی
نور مورد نياز
زیاد
آبياري و رطوبت
مرطوب
دماي مورد نياز
نواحی گرمسیری و نیمه گرمسیری
خاک مورد نياز
خاک های دارای رطوبت کافی
|
این گونه از گل ساعتی در ماه های گرم سال شروع به گلدهی می کند. و مخصوص نواحی نیمه گرمسیری و همچنین ارتفاعات نواحی گرمسیری می باشند. نسبت به دماهای حدود 32 درجه فارنهایت مقاوم است. این گیاه در شرایط آفتاب کامل یا به همراه کمی سایه ی پراکنده رشد خواهد کرد. ساقه های رونده ی آن به آبیاری منظم به خصوص در طول فصل رشد نیاز دارند. در صورت لزوم می توان شاخه های رونده ی این گیاهان را هرس نمود، در این صورت شاخه های ثانویه به راحتی تولید جوانه ی رویشی جدید خواهند کرد. این گونه از پاسیفلورا معمولاً مانند سایر گونه های گل ساعتی کشت و کار مرسومی ندارد. در گستره ی وسیعی از خاک های به خوبی آبیاری شده می رویند. گونه های مختلف جنس گل ساعتی، در صورت کشت در خاک های دارای مواد غذایی متوسط و کافی، گل و میوه ی بیشتر و بهتری تولید می کنند.
پاسیفلورا جیبرتی بومی آمریکای جنوبی، از آرژانتین تا پاراگوئه و برزیل می باشد.
خواص و کاربردهای دارویی و صنعتی
کاربردهای دارویی و پزشکی
پاسیفلورا جیبرتی (Passiflora gibertii) عمدتاً بهدلیل ترکیبات زیستفعال موجود در اندامهای هوایی، در مطالعات دارویی مرتبط با جنس Passiflora مورد توجه است. برگها و بخشهای هوایی در برخی منابع قومداروشناسی، بهصورت دمنوش یا عصاره برای اثرات آرامبخش، کمک به کاهش بیقراری عصبی و حمایت از خواب گزارش شدهاند؛ هرچند شواهد بالینی اختصاصی برای این گونه محدود است و کاربرد درمانی باید با احتیاط و زیر نظر متخصص انجام شود.
عصارههای الکلی/آبی برگ و ساقه در پژوهشهای آزمایشگاهی میتوانند حامل فلاونوئیدها و ترکیبات فنولی باشند که از منظر داروسازی بهعنوان سرنخهایی برای فعالیتهای آنتیاکسیدانی و ضدالتهابی بررسی میشوند. این کاربریها بیشتر پژوهشی و توسعهای هستند تا مصرف دارویی استاندارد.
کاربردهای صنعتی و فرآوردهای
در حوزه صنعتی، اندامهای هوایی میتوانند بهعنوان ماده اولیه برای استخراج ترکیبات فنولی در فرمولاسیونهای آرایشی-بهداشتی با رویکرد «آنتیاکسیدان گیاهی» مطرح شوند، هرچند استانداردسازی، تعیین دوز مؤثر و ارزیابی ایمنی ضروری است. همچنین رنگدانهها و ترکیبات معطر احتمالی در گلها میتواند الهامبخش تحقیقات در صنعت عطرسازی یا افزودنیهای طبیعی باشد، اما کاربرد تجاری گسترده برای این گونه هنوز محدود گزارش شده است.
مقابله به آفات پاسیفلورا جیبرتی
آفات مهم پاسیفلورا جیبرتی
شپشکهای نرم و سپردار با مکیدن شیره، زردی برگ و کندی رشد ایجاد میکنند و معمولاً همراه با ترشح عسلک و رشد کپک دودهای دیده میشوند. برای کنترل، ابتدا آلودگیهای کم را با دستمال مرطوب یا محلول رقیق صابون مایع پاک کنید و در صورت تداوم، از روغن ولک یا حشرهکشهای سیستمیک مخصوص گیاهان زینتی طبق دستور مصرف کنید.
شتهها و مگس سفید نیز روی برگهای جوان تجمع کرده و سبب پیچیدگی برگ و کاهش گلدهی میشوند. تهویه مناسب، پرهیز از مصرف بیشازحد کود نیتروژنه و شستوشوی منظم برگها به کاهش جمعیت آنها کمک میکند؛ در آلودگی شدید، استفاده از صابون حشرهکش یا عصاره روغن نیم مؤثر است.
بیماریهای قارچی و باکتریایی
مهمترین بیماری، پوسیدگی ریشه و طوقه ناشی از قارچهایی مانند فیتوفتورا است که با زردی ناگهانی، پژمردگی و قهوهای شدن ریشهها همراه است. آبیاری سنگین و زهکشی ضعیف مهمترین عامل بروز این بیماریهاست. گلدان یا بستر کاشت باید دارای سوراخ خروج آب و خاک سبک و غنی از مواد آلی باشد.
لکه برگی قارچی با لکههای قهوهای تا سیاه روی برگها ظاهر میشود. برای مقابله، برگهای آلوده را حذف و از خیس ماندن طولانیمدت شاخوبرگ پرهیز کنید. در موارد شدید، میتوان از قارچکشهای مسدار یا سیستمیک با رعایت دز توصیهشده استفاده کرد.
ضدعفونی ابزار هرس، استفاده از قلمه سالم و قرنطینه گیاهان جدید خطر انتقال عوامل بیماریزا به پاسیفلورا جیبرتی را بهطور مؤثری کاهش میدهد.
نحوه تکثیر پاسیفلورا جیبرتی
تکثیر این گیاهان از طریق کشت بذرها صورت می گیرد. بذور این گیاهان نیاز به پیش تیمار غوطه وری در آب، قبل از کشت دارند. این بذرها برای جوانه زنی همچنین به دمای 75 تا 85 درجه فارنهایت دارند. دوره ی جوانه زنی بذور این گیاهان نامنظم بوده و از چندین هفته تا چند ماه نیز طول می کشد.
یکی دیگر از روش های ازدیاد این گیاهان استفاده از قلمه های ریشه می باشد.