پارکیا

دانستنیهای علمی

گیاه Parkia biglobosa ( پارکیا ) گیاهی است از خانواده  Fabaceae ( فاباسه ) که بومی آفریقا به خصوص نواحی غربی آن میباشد .

این درخت برگریز در درجه اول به دلیل غلاف هایش که شامل پالپی شیرین و دانه هایی با ارزش است کاشته میشود .(پالپ و دانه های این گیاه در آفریقا دارای ارزش غذایی بالایی میباشد .)
از اکثر قسمتهای این درخت برای مصارف دارویی استفاده میشود.

این گیاه از قرن 14 هم تا کنون مورد استفاده قرار میگرفته است.

خصوصیات - معرفی

درخت parkia  ،درختی برگریز ،چندساله و خزان کننده با سرعت رشد متوسط میباشد که جزء گیاهان آوندی محسوب میشود.
این درخت ارتفاعی بین 7 تا 20 متر دارد .( گاها تا 30 متر نیز مشاهده شده است .)
تاج درخت پارکیا متراکم و گسترده بود ودارای برگهایی به طول 40 سانتیمتر میباشد.
پوست تنه این درخت ضخیم و به رنگ خاکستری مایل به قهوه ای بوده و به صورت بریده بریده میباشد و در برابر آتش سوزی مقاوم است .
گلها به رنگهای سرخ و نارنجی بوده و قطر آنها 7 سانتیمتر است و در زمان شکوفایی ظاهری بسیار زیبا به درخت میبخشند.
این گلها دارای شهد فراوان بوده و جذب کننده زنبورعسل هستند.
گرده افشانی توسط خفاش ، زنبورعسل، سوسک و مورچه صورت میگیرد.
گلها به غلاف هایی تبدیل میشوند که در ابتدا به رنگ صورتی و در زمان بلوغ به رنگ قهوه ای تیره درمی آیند.
هر غلاف بین 30 تا 40 سانتیمتر طول دارد ( گاها طول غلاف ها به 45 سانتیمتر نیز میرسد.)
این غلاف ها شامل پالپی زرد رنگ و تعدادی دانه میباشند.
پالپ داخل غلاف ،شیرین مزه بوده و در آفریقا به عنوان غذایی مفید با هیدروکربات بالا مصرف میشود.
داخل غلا ف های این گیاه در حدود 30 دانه وجود دارد که این دانه ها به 2 صورت متفاوت میباشند:
1- دانه هایی به رنگ قرمز تیره.
2- دانه هایی سیاه رنگ
تعداد دانه های تیره در هر غلاف بیشتر است و دانه های قرمز دارای سرعت جوانه زنی تندتری میباشند.

8 سال که از کاشت این درخت بگذرد ، گیاه شروع به میوه دهی میکند.
بعد از گذشت 15 تا 20 سال از عمر درخت پارکیا ، هر درخت بین 25 تا 100 کیلوگرم غلاف تولید میکند.

شرایط نگهداری پارکیا

نور مورد نياز متوسط آبياري و رطوبت مرطوب دماي مورد نياز دمای بین 24 تا 28 درجه سانتیگراد خاک مورد نياز خاک شنی، رسی،ماسه ای و خوب زهکشی شده

شرایط محیط رشد این گیاه به شرح زیر است :

خاک : خاک رسی، شنی، خوب زهکشی شده و مرطوب .
نور: آفتابی - نیمسایه .
در سایه این درخت رشد خوبی نخواهد داشت .
دما: دمای بین 24 تا 28 درجه مناسب است.
بهتر است این گیاه در معرض سرما قرار نداشته باشد.
آبیاری: به صورت متوسط انجام شود.

خواص و کاربردهای دارویی و صنعتی

خواص دارویی : پوست درخت ، برگ ، گل و غلاف این درخت مورد استفاده دارویی قرار میگیرد .
شاخ و برگ این گیاه حاوی ساپونین است .
از این گیاه :
- برای درمان فشار خون بالا
- بهبود سریعتر زخمها
-رفع مشکلات پوستی
- درمان عفونت های ناشی از باکتری ها
- درمان نیش مار
استفاده میشود.

مقابله به آفات پارکیا

آفت و یا مریضی خاصی این گیاه را تهدید نمیکند.

مهم‌ترین آفات پارکیا (Parkia biglobosa)

آفت‌های اصلی پارکیا شامل حشرات مکنده شیره گیاهی مانند شپشک‌ها، شته‌ها و نیز لارو بعضی پروانه‌ها و سوسک‌ها هستند که به برگ، غلاف بذر و ریشه حمله می‌کنند. شپشک‌های آردآلود و سپردار با تغذیه از شیره موجب زردی برگ، ضعف عمومی و کاهش تشکیل غلاف می‌شوند. همچنین لارو سوسک‌های چوب‌خوار می‌توانند در شاخه‌ها تونل ایجاد کرده و باعث شکنندگی و خشکیدگی تدریجی درخت شوند.

آفات: نشانه‌ها و روش‌های مقابله

برای شته‌ها و شپشک‌ها، ابتدا از شست‌وشوی تاج درخت با آب پرفشار و صابون‌های حشره‌کش ملایم استفاده می‌شود. رهاسازی دشمنان طبیعی مانند کفشدوزک‌ها و بالتوری‌ها روش زیست‌محیطی مؤثر است. در صورت طغیان شدید، استفاده هدفمند از حشره‌کش‌های سیستمیک با دوره کارنس مشخص توصیه می‌شود. شاخه‌های آلوده به سوسک‌های چوب‌خوار باید هرس و سوزانده شوند تا چرخه آفت قطع شود.

بیماری‌های قارچی و باکتریایی پارکیا

بیماری‌های شایع شامل پوسیدگی ریشه ناشی از قارچ‌های خاک‌زاد، لکه برگی و شانکرهای ساقه است. رطوبت بالای خاک و زهکش نامناسب، مهم‌ترین عامل تشدید پوسیدگی ریشه است. زردی ناگهانی برگ‌ها، ریزش زودرس و سیاه‌شدن طوقه از نشانه‌های اولیه این بیماری‌هاست.

مدیریت بیماری‌ها و پیشگیری

بهبود زهکش، آبیاری منظم و پرهیز از غرقابی از اصول اساسی پیشگیری است. ضدعفونی بذر و نهال با قارچ‌کش‌های مناسب پیش از کاشت، خطر آلودگی اولیه را کاهش می‌دهد. در بروز لکه برگی، حذف برگ‌های آلوده و محلول‌پاشی قارچ‌کش‌های مس‌دار توصیه می‌شود. مدیریت تلفیقی شامل انتخاب نهال سالم، تنوع ژنتیکی، تغذیه متعادل و پایش منظم، مؤثرترین راه حفاظت بلندمدت پارکیا است.

نحوه تکثیر پارکیا

تکثیر : تکثیر درخت پارکیا به روش کاشت بذر میباشد :
همانطور که پیش تر ذکرشد بهتر است از دانه های قرمز استفاده کنید .
خیساندن بذر به مدت یک روز قبل از کاشت باعث تسریع جوانه زنی خواهد شد .
3 روز بعد از جوانه زنی میتوانید گیاه را به گلدان و خارج از منزل منتقل کنید .
پس از گذشت 5 تا 7 سال از عمر گیاه، گلدهی آغاز خواهد شد.

لوبیا تلخ پارکیا جاوانیکا

لوبیا چشم بلبلی میموزا تنیفلورا سیتیسوس یا طاووسی تلخ بيان