چامپا؛ میوهٔ گرمسیری خوش‌عطر با طعم خاص و کاربرد خوراکی

نویسنده: محبوبه آشناور
تاریخ انتشار: 1393/11/11
چامپا؛ میوهٔ گرمسیری خوش‌عطر با طعم خاص و کاربرد خوراکی
چامپا (*Campomanesia lineatifolia*) درختچه یا درخت کوچک همیشه‌سبز از خانوادهٔ موردیان (Myrtaceae) است که به‌طور طبیعی بومی شمال و شمال‌غرب آمریکای جنوبی (به‌ویژه کلمبیا و نواحی مجاور) بوده و در جنگل‌های نیمه‌مرطوب تا مرطوبِ مناطق گرمسیری و نیمه‌گرمسیری رشد می‌کند. این گیاه دمای معتدلِ گرم تا گرم (حدود 18–30 درجهٔ سانتی‌گراد) و رطوبت نسبی متوسط تا بالا را می‌پسندد و به نور زیاد نیاز دارد؛ بهترین عملکرد آن در آفتاب ملایم تا نیم‌سایهٔ روشن و در خاک با زهکشی مناسب دیده می‌شود. برگ‌ها ساده، بی‌کرک تا کم‌کرک، بیضوی-کشیده با رگبرگ‌های مشخص و عموماً معطر (ویژگی رایج در موردیان) هستند؛ گل‌ها معمولاً سفید با پرچم‌های متعدد و نمایان بوده و میوه‌ها گوشتی و خوراکی‌اند. نام رایج جهانی آن غالباً “Champá/Champa” گزارش می‌شود؛ در ایران نیز معمولاً با نام «چامپا» شناخته می‌شود.

Nargil_Campomanesia lineatifolia
نام علمي
Campomanesia lineatifolia
نام لاتين
Champa
خانواده (تيره)

دانستنیهای علمی

دانستنیهای علمی : 

چامپا یا میچینچه گونه ای از گیاهان متعلق به خانواده موردیان است. 
این گیاه بومی نواحی تپه ای آمازون و جنگل های کناری کلمبیا ، ونزوئلا ، اکوادور ، پرو ، بولیوی و نواحی غربی برزیل می باشد. 
در امریکا در باغ های خانگی یافت می شود. این گونه گیاهی برای تولید و پرورش بیشتر قابل توصیه می باشد. 

چامپا

خصوصیات - معرفی

خصوصیات ظاهری :

چامپا یا گواوای معطر گیاهی همیشه سبز است تنه درخت چامپا شیاردار بوده و ضخامت آن 25 سانتی متر است.
ارتفاع آن 8 تا 10 متر است. پوست تنه درخت نازک و کمی مایل به رنگ سفید است.
 این پوسته نازک کم کم کنده می شود. برگ های درخت متقابل هستند و دسته های 4 تا 9 تایی دارند.
گلها کرِم رنگ بوده و 15 میلی متر قطر دارند. میوه آن Berry بوده و هنگام رسیدن رنگ زرد به خود می گیرد.
 قطر میوه ها بطور متوسط 30 میلی متر است اما می تواند به 70 میلی متر نیز برسد.
وزن میوه ها می تواند تا 140 گرم برسد. میوه ها دارای چهار تا ده بذر قهوه ای و پهن هستند که 1 سانتی متر قطر دارند.
  میوه ها شباهت زیادی به گواوا داشته که طعم و مزه ی شیرینی دارند و همچنین عطر قوی دارند. 

Champa

شرایط محیط رشد

دمای مورد نیاز
دمای مورد نیاز چامپا
22 تا 30 سانتی گراد درجه سانتیگراد
آبیاری و رطوبت
رطوبت مورد نیاز چامپا
مرطوب
نور مورد نیاز
نور مورد نیاز گیاه چامپا
زیاد
خاک مورد نیاز
خاک مورد نیاز چامپا
متوسط تا غنی

شرایط محیط رشد:

چامپا در آب و هوایی با متوسط دمای 22 تا 30 درجه سانتی گراد می تواند رشد داشته باشد.
مکان رشد و پرورش آن باید از رطوبت بالایی برخوردار باشد بطوریکه بارندگی سالانه آن 1500 میلی متر باشد. 
منطقه کاشت آن را نباید سیل بگیرد. 
از لحاظ نوری در مکان های با نور کامل و آفتابی بهترین رشد را از خود نشان می دهد. 

Campomanesia lineatifolia

خواص و کاربردهای دارویی و صنعتی

خواص درمانی و کاربردها: 

میوه ها آبدار ، گوشتی و خوردنی هستند. از آن می توان در تهیه دسر ها ، نوشیدنی ها و مرباجات استفاده کرد. 
مزه آنها شیرین ملایم بوده و کمی اسیدی نیز هست.
میوه ها حاوی کلسیم ، فسفر و ویتامین C می باشند.
 میوه چامپا دارای 1.6 درصد پروتئین بوده و بذور آن دارای چربی هستند. 
در تحقیقی مشخص شد که ترکیبات این درخت فعالیت ملایم ضد میکردبی از خود نشان داده اند. 
بررسی ها ثابت کرده است که حاوی فلاونوئید و تانن است.
 کوئرستین و کاتچین که از ترکیبات مهم داردویی هستند در چامپا یافت شده است. 
همچنین عصاره آن می تواند باعث بهبود زخم معده گردد و همچنین با پلی فنل های خود باعث دفع رادیکال های آزاد بوده و از این طریق ضر سرطان باشد. 

معرفی و راهنمای پرورش درختان میوه - چامپا

مقابله به آفات چامپا


آفات رایج چامپا (Campomanesia lineatifolia)

مهم‌ترین آفات شامل مگس‌های میوه (Tephritidae)، شته‌ها، شپشک‌های آردآلود و کنه‌ها هستند. مگس میوه با تخم‌ریزی در میوه باعث پوسیدگی و ریزش می‌شود؛ شته و شپشک با مکیدن شیره گیاهی، ضعف عمومی و کپک دوده‌ای را تشدید می‌کنند.

برای مدیریت، جمع‌آوری و امحای میوه‌های آلوده، استفاده از تله‌های جلب‌کننده و تله‌های فرومونی/پروتئینی، کیسه‌گذاری میوه‌ها، و هرس برای بهبود جریان هوا توصیه می‌شود. در صورت طغیان، استفاده هدفمند از صابون‌های حشره‌کش یا روغن‌های معدنی روی شته و شپشک مؤثر است.


بیماری‌های مهم و نشانه‌ها

از بیماری‌های شایع می‌توان به پوسیدگی‌های قارچی میوه، لکه‌برگی و پوسیدگی ریشه و طوقه (اغلب در خاک‌های سنگین و آبیاری زیاد) اشاره کرد. لکه‌های قهوه‌ای/سیاه روی برگ، زردی و ریزش برگ، و کاهش رشد از علائم کلیدی هستند.


روش‌های پیشگیری و کنترل

بهترین راهکار، پیشگیری است: زهکشی مناسب، آبیاری مدیریت‌شده، حذف بقایای آلوده، ضدعفونی ابزار هرس و فاصله‌گذاری مناسب بین درختان. در شرایط مساعد بیماری، کاربرد محدود و چرخشی قارچ‌کش‌های مجاز (طبق توصیه کارشناس محلی) همراه با بهداشت باغی، شدت بیماری را کاهش می‌دهد.

چامپا

نحوه تکثیر چامپا

نحوه تکثیر گیاه : 

چامپا از طریق کاشت بذر در بستر اصلی ازدیاد می یابد. 
همچنین می توان در بذر را در شاسی کاشت و پس از رسیدن به اندازه مناسب آن را به محل اصلی انتقال داد. 

Champa

ساير تصاوير :  


گياهان ديگر از همين جنس :

آشنایی با جنس کامپومانزیا و همه گونه های آن


گياهان ديگر از همين خانواده :

آشنایی با تیره میرتاسه و جنس های آن

امتیاز شما به این مقاله

میانگین امتیاز: 4.17 از ۵، بر اساس 6 امتیاز

پرسش‌ها و نظرات این مقاله

هنوز پرسش یا نظری برای این مقاله ثبت نشده است.

ثبت پرسش یا نظر جدید