نام علمي
Solanum pseudolulo
دانستنیهای علمی
"سولانوم سودولولو" یکی از گیاهان چندساله و مخصوص نواحی نیمه گرمسیری است. این گونه یکی از بزرگترین گیاهان علفی یا درختچه ای کوچک با برگ های قلبی شکل می باشد. برگ ها و شاخه های این گیاه پوشیده از کرک های کوتاهی است. در برخی موارد تمام قسمت های گیاه پوشیده از خارهای تیز می باشد. میوه های این گیاه خوراکی بوده اما به ندرت مورد کشت و کار قرار می گیرد. و اغلب در ارتفاعات کلمبیا و اکوادور یافت می شود. میوه های این گونه نسبت به گیاه نارانجیلا (Solanum quitoense) که خویشاوند نزدیک آن است، نامرغوب می باشند. و همچنین برخلاف نارانجیلا، این گیاهان در مکان های بسیار آفتابی رشد و توسعه ی خوبی خواهند داشت.
![سولانوم سودولولو]()
خصوصیات - معرفی
نور مورد نياز
زیاد
آبياري و رطوبت
کمی مرطوب
دماي مورد نياز
نواحی نیمه گرمسیری
خاک مورد نياز
خاک های حاصلخیز
|
سولانوم سودولولو گیاهی علفی یا درختچه ای، دارای عادت رشد افراشته، چندساله، ریزوم دار و به طول حدود 0.5 تا 1.5 متر می باشد. شاخه ها دارای خار بوده به طوری که در هر یک دهم متر حدود 300 تا 600 خار وجود دارد. این شاخه ها در برخی موارد دارای کرک های انبوهی بجای خار می باشند. پهنک برگ تخم مرغی شکل و دارای لوبی کم عمق است. حدود 3 تا 4 لوب در هر طرف وجود دارد. این برگ ها حدود 16 تا 24 سانتیمتر طول و حدود 12 تا 20 سانتیمتر نیز عرض دارند. معمولاً طول برگ ها حدود 1.25 تا 1.4 برابر عرض می باشد. هر برگ دارای دمبرگی خاردار به طول 3.5 تا 5.5 سانتیمتر است. سطح رویی برگ ها به رنگ سبز یا خاکستری مایل به سبز و سطح زیرین برگ ها به رنگ سفید یا خاکستری است. گل آذین ها به صورت برگ متقابل و بدون دمبرگ یا چتری می باشند. هر گل آذین حاوی 2 تا 5 گل است. میوه های بالغ این گیاهان حدود 25 تا 35 میلیمتر قطر داشته و به رنگ نارنجی یا زرد دیده می شوند. این میوه ها دارای کرک های مشخص ستاره ای هستند.
![pseudolulo]()
شرایط محیط رشد
این گیاهان مخصوص نواحی نیمه گرمسیری می باشند و به نظر می رسد که نسبت به سرما مقاومتی نداشته باشند. همچنین در ارتفاعات 200 تا 2000 متری بالاتر از سطح دریا رشد می کنند. برخلاف نارانجیلا که از خویشاوندان نزدیک سودولولو است، این گیاهان برای رشد بهینه، مکان هایی با نور کامل خورشید را ترجیح می دهند.
این گیاه بهترین رشد را خاک های غنی و دارای کودهای آلی دارد. ولی می تواند در خاک های فقیر و سنگی نیز به خوبی رشد کند. خاک های این گیاه باید به خوبی آبیاری شوند.
![Solanum pseudolulo]()
مقابله به آفات سولانوم سودولولو
آفات رایج در Solanum pseudolulo
در سولانوم سودولولو، شتهها و سفیدبالکها با مکیدن شیره گیاهی باعث زردی، پیچیدگی برگ و انتقال ویروسها میشوند. تریپسها نیز لکههای نقرهای و بدشکلی برگ ایجاد میکنند و کنه تارتن با تارهای ظریف و لکهگذاری، فتوسنتز را کاهش میدهد. پایش هفتگی زیرِ برگها و حذف برگهای شدیداً آلوده، پایه مدیریت آفات است.
برای کنترل، از توری ضدحشره، کارتهای زرد چسبنده و بهبود تهویه استفاده کنید. رهاسازی دشمنان طبیعی مانند کفشدوزکها و زنبورهای پارازیتوئید (برای شته و سفیدبالک) مؤثر است. در صورت نیاز، محلولپاشی صابون حشرهکش یا روغنهای معدنی/نیم را با رعایت تناوب و پوشش کامل پشت برگها انجام دهید. از مصرف تکراری یک ماده مؤثره خودداری کنید تا مقاومت ایجاد نشود.
بیماریهای مهم و روشهای مقابله
بیماریهای قارچی مانند سفیدک پودری و لکهبرگیها در رطوبت بالا تشدید میشوند و موجب پوشش سفید یا لکههای قهوهای روی برگ میگردند. پوسیدگی ریشه و طوقه (اغلب با پیتیوم/فیتوفتورا) در خاکهای سنگین و آبیاری زیاد، باعث پژمردگی ناگهانی میشود. همچنین باکتریها میتوانند لکههای آبسوخته یا پژمردگی ایجاد کنند. بهداشت مزرعه و مدیریت رطوبت کلید پیشگیری است.
برای پیشگیری، از بستر با زهکشی مناسب، آبیاری قطرهای، فاصله کشت کافی و حذف بقایای آلوده استفاده کنید. ضدعفونی ابزار، استفاده از نشاء سالم و تناوب با گیاهان غیر میزبان توصیه میشود. در شرایط مساعد بیماری، از قارچکشهای مجاز (مانند ترکیبات گوگرد برای سفیدک یا مس برای برخی لکهبرگیها) طبق برچسب و با تناوب مصرف بهره ببرید. در بروز پوسیدگی ریشه، کاهش آبیاری و اصلاح زهکشی فوری ضروری است.
![سولانوم سودولولو]()
نحوه تکثیر سولانوم سودولولو
Solanum pseudolulo بهطور طبیعی عمدتاً از راه تولیدمثل جنسی و تشکیل بذر تکثیر میشود. گلها معمولاً دوجنسیاند و پس از گردهافشانی، میوههای ستهمانند شکل میگیرند. گردهافشانی بیشتر بهوسیله حشرات انجام میشود و انتقال گرده میان گلها تنوع ژنتیکی را افزایش میدهد. پس از رسیدن میوه، دانهها با خوردهشدن میوه توسط پرندگان و پستانداران کوچک یا با افتادن میوه و شستهشدن بذرها توسط باران پراکنده میشوند؛ پوسته بذر در عبور از دستگاه گوارش برخی جانوران میتواند برای جوانهزنی آمادهتر شود.
برای تکثیر خانگی، بذرهای رسیده را از میوه جدا کرده، با آب شستوشو دهید و ۱–۲ روز خشک کنید. سپس در بستر سبک و استریل (کوکوپیت/پیتماس با پرلیت) در عمق کم بکارید و رطوبت یکنواخت فراهم کنید. گرما و نور ملایم برای جوانهزنی حیاتی است؛ دمای حدود ۲۲–۲۸ درجه سانتیگراد معمولاً مناسب است. پس از تشکیل چند برگ حقیقی، نشاها را به گلدان جدا منتقل کنید.
قلمه ساقه نیمهچوبی ۱۰–۱۵ سانتیمتری با ۲–۳ گره بردارید، برگهای پایینی را حذف و قلمه را در بستر مرطوب و سبک قرار دهید. استفاده از هورمون ریشهزایی میتواند موفقیت را افزایش دهد. رطوبت بالا (پوشش پلاستیکی) و تهویه ملایم از پژمردگی و قارچ جلوگیری میکند.
میوه های این گیاهان دارای ارزش خوراکی هستند و زمانی که کاملاً رسیدند به مصرف می رسند. مزه و طعم این میوه ها در واریته های مختلف کمی متفاوت است. این میوه ها در بازارهای محلی در کنار نارانجیلا یا بجای آن نیز به فروش می رسند. این گونه ی گیاهی معمولاً مورد کشت و کار قرار نمی گیرد و میوه های آن از گیاهان خودرو برداشت می شود.