دانستنیهای علمی
گل رز سنتیفولیا که با عنوان گل سرخ پیوندی نیز در کشور نامیده میشود، گیاهی چندساله از جنس رزا (Rosa) و خانواده Rosaceae بومی قفقاز است.
![گل رز سنتیفولیا]()
خصوصیات - معرفی
نور مورد نياز
زیاد
آبياري و رطوبت
کمی مرطوب
دماي مورد نياز
20 درجه سانتیگراد
خاک مورد نياز
خاک سبك لومي شني يا لومي رسي با حاصلخيزي مناسب
|
این گیاه فردی پوششی دارای بوته ای با ظاهر زیبا است که به 1.5 تا 2 متر بلندی میرسد، حالت افتادگی ساقه دارد و برگ های سبز مایل به خاکستری آن 5 تا 7 پر میباشد. دارای گل گرد و کروی با گلبرگ های نازک متعدد که با هم تداخل دارند و بسیار معطر هستند. این گل معمولا صورتی رنگ است و بعضی اقسام آن سفید و مایل به قرمز تیره و ارغوانی هستند.
![provence rose]()
شرایط محیط رشد
این گیاه از نظر روشنایی نیازمند آفتاب کامل است و دمای ایده آل محیط رشد آن 15 درجه سانتیگراد است.
خاک سبك لومي شني يا لومي رسي با حاصلخيزي مناسب برای اغلب گونه های گل رز از جمله گل رز سنتیفولیا پیشنهاد میشود.
![Rosa Centifolia]()
مقابله به آفات گل رز سنتیفولیا
آفات رایج رز سنتیفولیا و نشانهها
شتهها با تجمع روی سرشاخهها و غنچهها موجب پیچیدگی برگ و ترشح عسلک میشوند. کنه تارتن با لکههای ریز زرد و تارهای ظریف در پشت برگ دیده میشود. تریپسها باعث نقرهای شدن گلبرگ و بدشکلی غنچه هستند. بازدید هفتگی و تشخیص زودهنگام کلید کاهش خسارت است.
روشهای مدیریت و کنترل آفات
برای کنترل اولیه، شستوشوی بوته با آب پرفشار ملایم، حذف سرشاخههای آلوده و استفاده از صابون حشرهکش یا روغن نیم توصیه میشود. در کنهها، افزایش رطوبت محیط و استفاده از کنهکشهای اختصاصی در صورت شدت آلودگی مؤثر است. از مصرف بیرویه سموم پهنطیف پرهیز کنید تا دشمنان طبیعی حفظ شوند.
بیماریهای مهم و علائم
سفیدک پودری به صورت پوشش سفید روی برگ و جوانهها ظاهر شده و رشد را کند میکند. لکه سیاه با لکههای تیره گرد و ریزش برگ همراه است. زنگ رز با برجستگیهای نارنجی-قهوهای در پشت برگ شناخته میشود. بیشتر بیماریها با رطوبت برگ و تهویه ضعیف تشدید میشوند.
پیشگیری و درمان بیماریها
هرس برای گردش هوا، آبیاری از پای بوته (نه روی برگ)، جمعآوری برگهای آلوده و ضدعفونی ابزار هرس ضروری است. در صورت تداوم، استفاده نوبتی از قارچکشهای مناسب (مانند ترکیبات گوگردی برای سفیدک و قارچکشهای حفاظتی برای لکهسیاه) طبق برچسب انجام شود. تناوب قارچکشها از بروز مقاومت جلوگیری میکند.
![گل رز سنتیفولیا]()
نحوه تکثیر گل رز سنتیفولیا
مروری بر تولیدمثل در Rosa centifolia
Rosa centifolia (گل رز سنتیفولیا) در باغها و حیاطها بهطور مرسوم برای اهداف زینتی و گاه برداشت گلبرگ نگهداری میشود، بنابراین تکثیر رویشی (غیرجنسی) روش غالب و مطمئن برای حفظ ویژگیهای رقم است. با این حال، تولیدمثل جنسی از طریق بذر نیز امکانپذیر است اما یکنواختی را تضمین نمیکند.
قلمهگیری (رایجترین روش خانگی)
قلمه نیمهخشبی در اواخر بهار تا تابستان و قلمه خشبی در اواخر پاییز تا زمستان گرفته میشود. قطعات ۱۵–۲۰ سانتیمتری از ساقه سالم انتخاب، برگهای پایینی حذف و قلمه در بستر سبک و استریل (پرلیت/کوکوپیت یا ماسه شسته) کاشته میشود. رطوبت یکنواخت، نور غیرمستقیم و تهویه ملایم برای ریشهزایی ضروری است.
خوابانیدن (لایهگذاری) برای درصد موفقیت بالا
در خوابانیدن زمینی، شاخه انعطافپذیر خم شده و بخشی از آن زیر خاک قرار میگیرد تا ریشه دهد؛ سپس از بوته مادر جدا میشود. این روش برای باغبانهای خانگی بسیار مطمئن است زیرا شاخه تا زمان ریشهدار شدن از تغذیه بوته مادر بهره میبرد.
پیوند (برای پایههای مقاوم و خاکهای دشوار)
برای بهبود قدرت رشد، سازگاری با خاک و گاه افزایش مقاومت، پیوند (مانند پیوند جوانه) روی پایههای رز انجام میشود. پیوند زمانی ارزشمند است که کیفیت گل یا سازگاری ریشه اهمیت ویژه داشته باشد.
تکثیر از بذر (تولیدمثل طبیعی)
گلها پس از گردهافشانی تشکیل میوه (هیپ) میدهند و بذرها معمولاً به دوره سرمادهی برای شکستن خواب نیاز دارند. تکثیر بذری بیشتر برای اصلاح نژاد و تنوع ژنتیکی کاربرد دارد، نه تکثیر یکنواخت رقم.
![provence rose]()
خواص و کاربردهای دارویی و صنعتی
رز سنتیفولیا، گل مورد علاقه زنبور عسل است و از آن به صورت تجاری برای تولید روغن و اسانس های معطر نیز استفاده میشود.
این گل سرخ از گیاهانی است که در ناراحتیهای پوستی نقش مهمی را ایفا می کند و می تواند از سوراخهای ریز پوست عبور کرده و درمان خود را شروع کند.
روغن گیاهی گل سرخ می تواند در تقویت پوست بدن خصوصا صورت مفید باشد. این دارو به محض ورود به سلولهای ریز پوست باعث نرمی و لطافت آن گشته و شفافیت خاصی به آن می بخشد. این گیاه قابض و ضد تورم است و به همین خاطر از جوشانده آن علیه انگلهای روده ای استفاده می شود. در مصارف خارجی برای شستن زخمها و در حمامها نیز از آن استفاده می شود. امروزه از گیاه گل سرخ لوسیونهایی در لابراتوارهای دارویی کشورهای اروپایی تهیه می شود. که طرفداران فراوانی دارد و در سالن های آرایش و زیبائی بکار می رود. روغن گلسرخ نیز اثرات خوب و عالی بر پوست می گذارد. و باعث طراوت و شادابی رفع چین و چروک در پوست می شود. چنانچه در صورت لکهای مقاوم وجود داشته باشد. روغن گلسرخ می تواند آن را از بین ببرد. به نحوی که تا مدت یکماه نحوی که تا مدت یک ماه از آن استفاده شود توجه داشته باشید قبل از استفاده از داروهای موضعی ابتدا به تقویت کبد بپردازید. پس از آن از داروهای موضعی مانند روغن گلسرخ استفاده نمائید.
مواد مؤثره: ژرانیول- تانن ها- گلیکوزید و مواد رنگی Geraniol-tanon-gelikozid
خواص دارویی: ضد تورم- ضد عفونی زخمها- نرم کننده پوستهای خشک ترمیم کننده سوراخهای ریز پوست از بین برنده لک های صورت
طریقه مصرف: هر بار 2 تا 3 قطره از روغن گل سرخ را در محل مورد نظر ریخته و ماساژ دهید. بگذارید روغن بخوبی در پوست نفوذ کرده و پس از 12 ساعت بشوئید. در موقع شستشو از صابونهای گیاهی استفاده کنید.
![راهنمای نگهداری و پرورش گل و گیاهان زینتی - گل رز سنتیفولیا]()
ساير تصاوير :
گياهان ديگر از همين جنس :
آشنایی با جنس رز و همه گونه های آن گياهان ديگر از همين خانواده :
آشنایی با تیره گل سرخیان و جنس های آن