Pachira insignis Malabar Chestnut که به فارسی شاه بلوط مالابار نامیده میشود، گیاهی از خانواده پنیرک، بومی آمریکای مرکزی و جنوبی می باشد. نیاز های این گیاه عبارتند از نور: زیاد رطوبت: مرطوب دمای محیط: نواحی گرمسیری خاک: انواع مختلفی از خاک ها
دانستنیهای علمی
نام علمي
Pachira insignis
نام لاتين
Malabar Chestnut
گیاهان جنس پاچیرا (Pachira) درختانی گرمسیری هستند که اغلب در آمریکای جنوبی و مرکزی، آفریقا و هندوستان گسترش دارند. این گیاهان از زیرخانواده ی Bombacoideae و از خانواده ی ختمی یا Malvaceae می باشند. حدود 77 گونه ی گیاهی در این جنس شناسایی شده است. که به صورت درختانی کوچک یا بزرگ با برگ های پنجه ای و میوه هایی تخم مرغی شکل و کپسولی که حاوی تعداد زیادی بذر می باشند، دیده می شوند. از میوه ها، چوب، الیاف و بذرهای این گیاه در صنایع مختلف استفاده می شود. برخی از گونه های مهم این جنس شامل: Pachira aquatica، Pachira emarginata، Pachira fendleri، Pachira glabra، Pachira insignis و Pachira quinata می باشد.
خصوصیات - معرفی
گیاه شاه بلوط مالابار یا Pachira insignis یکی از گونه های جنس Pachira است. این گیاه به صورت درختی و دارای میوه هایی با غلاف های قهوه ای رنگ است. هر میوه حاوی چندین بذر بزرگ بوده که این بذور به صورت خشکبار و آجیل به مصرف خوراکی می رسند. بذرهای خام کمی مزه ی بادام زمینی دارند و بذرهای رسیده نیز دارای طعم و مزه ای مشابه شاه بلوط می باشند. روی میوه نیز دارای شیارهایی می باشد. برگ ها به صورت مرکب و پنجه ای و به رنگ سبز تیره و به طول حدود 10 اینچ مشاهده می شوند. هر برگ دارای حدود 5 تا 9 برگچه و نیز دارای یک دمبرگ به طول 5 تا 10 میلیمتر است. گل های این گیاهان دارای جلوه ای زیبا، طویل و دارای پرچم هایی به رنگ سفید مایل به قرمز هستند. این گل ها دارای 5 گلبرگ تسمه ای شکل است.
شرایط نگهداری شاه بلوط مالابار
نور مورد نياز
زیاد
آبياري و رطوبت
مرطوب
دماي مورد نياز
نواحی گرمسیری
خاک مورد نياز
انواع مختلفی از خاک ها
|
این گیاهان در زمین های باتلاقی بسیار سازگار بوده و و متعاقباً در زمین های ساحلی و کنار دریاها و آب های تازه نیز به خوبی می رویند. در برخی موارد نیز خاک های خشک را برای زندگی ترجیح می دهند. اما باید دقت داشت که گیاه برای مدت طولانی یا به صورت دائمی در مکان های بسیار مرطوب و دارای آب ایستایی باقی نماند. از نظر نیاز نوری نیز به مکان هایی با آفتاب کامل به همراه سایه ی پراکنده نیاز دارد. دمای تا حدود 28 درجه سانتیگراد را نیز می تواند تحمل کند.
خواص و کاربردهای دارویی و صنعتی
کاربردهای دارویی و پزشکی
در برخی منابع مردمنگارانه، از دانهها و برگهای Pachira insignis برای تهیه دمکردهها یا ضمادهای سنتی یاد شده است؛ این فرآوردهها گاهی بهعنوان آرامبخش خفیف، کاهشدهنده التهاب و کمک به ترمیم زخم بهکار میرفتند. با این حال، شواهد بالینی استاندارد محدود است و استفاده درمانی باید با احتیاط و زیر نظر متخصص انجام شود.
کاربردهای خوراکی و مکملهای گیاهی
دانهها در برخی مناطق بهصورت برشته یا آسیابشده مصرف میشوند و گاهی به شکل افزودنی غذایی یا پایه نوشیدنیهای محلی بهکار میروند. این کاربردها بیشتر در چارچوب مصرف سنتی است و کیفیت و ایمنی به روش فرآوری وابسته است.
کاربردهای صنعتی و کاربردهای مبتنی بر روغن
دانهها میتوانند منبع روغن گیاهی باشند و در مقیاسهای محدود برای تولید روغنهای صنعتی، صابونسازی یا فرآوردههای آرایشی-بهداشتی مورد توجه قرار گیرند. همچنین پوست و الیاف ساقه در برخی کاربردهای دستی بهصورت مواد خام استفاده میشوند، هرچند توسعه صنعتی آن وابسته به دسترسی و صرفه اقتصادی است.
نکات ایمنی و کنترل کیفیت
مصرف دارویی خودسرانه توصیه نمیشود؛ احتمال آلودگی، تفاوت شیمیایی بین نمونهها و تداخل با داروها وجود دارد. استانداردسازی عصارهها و ارزیابی سمیت برای کاربرد درمانی ضروری است.
مقابله به آفات شاه بلوط مالابار
آفات رایج و علائم
در Pachira insignis (شاهبلوط مالابار)، آفات مکنده مانند شپشک آردآلود، شپشک سپردار و کنه تارتن شایعاند. علائم شامل چسبناک شدن برگها (عسلک)، لکههای زرد ریز، پیچیدگی و ریزش برگ و تارهای نازک زیر برگ است. تریپس نیز میتواند لکههای نقرهای و بدشکلی رشد ایجاد کند.
روشهای کنترل آفات
اولین اقدام، قرنطینه گیاه و شستوشوی کامل برگها با آب ولرم است. برای آلودگیهای سبک، پاککردن آفات با پنبه آغشته به الکل ۷۰٪ و تکرار هر ۵–۷ روز مفید است. در صورت گسترش، از صابون حشرهکش یا روغن neem طبق برچسب استفاده کنید و پشت برگها را کامل پوشش دهید. افزایش رطوبت و کاهش خشکی هوا به کنترل کنه کمک میکند.
بیماریهای قارچی و باکتریایی
پوسیدگی ریشه و طوقه (اغلب ناشی از فیتوفتورا/پیتیوم) با زردی عمومی، پژمردگی و بوی نامطبوع خاک دیده میشود. لکهبرگی قارچی میتواند لکههای قهوهای با حاشیه تیره ایجاد کند. آبیاری زیاد و زهکش ضعیف مهمترین عامل آغاز بیماریها است.
پیشگیری و درمان بیماریها
آبیاری را فقط پس از خشک شدن ۲–۳ سانتیمتر سطح خاک انجام دهید، گلدانِ دارای زهکش و خاک سبک استفاده کنید و از آب ماندگی زیرگلدانی جلوگیری شود. بخشهای پوسیده را حذف و در صورت شدت، تعویض خاک و گلدان انجام دهید. برای لکهبرگی، برگهای آلوده را جدا کرده و تهویه را بهتر کنید؛ در موارد شدید، قارچکش مناسبِ گیاهان آپارتمانی طبق دستور مصرف شود.
نحوه تکثیر شاه بلوط مالابار
ازدیاد این گیاهان از طریق کشت بذرهای آنها، ریشه دار کردن قلمه ها و یا خوابانیدن صورت می گیرد. بذرهای این گیاهان به سرعت جوانه می زنند و سریع الرشد نیز می باشند. گیاهان حاصل از بذر حدود 4 تا 5 سال پس از کشت به باردهی می رسند. درختان بالغ حدود 50 تا 80 میوه در هر سال تولید می کنند.