معرفی و راهنمای پرورش گیاهان زینتی - آفتاب پرست - گل وانیل

نویسنده: محبوبه آشناور
تاریخ انتشار: 1394/02/31
معرفی و راهنمای پرورش گیاهان زینتی - آفتاب پرست - گل وانیل
گیاه آفتاب‌پرست (Heliotropium arborescens) که در جهان با نام‌های **Garden Heliotrope** و **Cherry Pie** و گاه **Vanilla flower** شناخته می‌شود، در ایران بیشتر با نام‌های **آفتاب‌پرست** و **گل وانیل** رایج است.

**شرایط رشد (دما، رطوبت، نور):** گیاهی گرمادوست است و در دمای حدود **۱۸ تا ۳۰°C** بهترین رشد را دارد؛ به سرما و یخبندان حساس است. رطوبت **متوسط** را می‌پسندد و با تهویه مناسب در گرما بهتر عمل می‌کند. برای گلدهی فراوان به **نور زیاد و آفتاب کامل تا نیم‌سایه روشن** نیاز دارد (در مناطق بسیار گرم، نیم‌سایه ظهرگاهی مفید است).

**بومی و زیستگاه:** بومی **آمریکای جنوبی** (به‌ویژه نواحی پرو و پیرامون آن) است و در اقلیم‌های **گرم و معتدل** به‌عنوان گیاه زینتی کاشته می‌شود؛ زیستگاه طبیعی آن نواحی باز با نور کافی و خاک‌های نسبتاً سبک است.

**خصوصیات ظاهری:** معمولاً به‌صورت **بوته‌ای/درختچه‌ای کوتاه** رشد می‌کند. برگ‌ها **تخم‌مرغی تا نیزه‌ای**، سبز، کمی چین‌دار و با بافت نسبتاً کرک‌دار هستند. گل‌ها **ریز و لوله‌ای** و به‌صورت **خوشه‌های متراکم چتری/پیچ‌دار** (مشابه گل‌آذین‌های مارپیچی) ظاهر می‌شوند؛ رنگ گل غالباً **بنفش تا بنفش-آبی** یا گاهی **سفید** است و **رایحه‌ای شیرین شبیه وانیل** دارد.

**کاربرد شاخص:** این گیاه بیشتر به دلیل **عطر و ارزش زینتی** در باغچه و گلدان کشت می‌شود و کاربرد دارویی/صنعتی بسیار مشهور و تثبیت‌شده‌ای (در منابع عمومی) به اندازه شهرت زینتی آن ندارد.

Nargil_Heliotropium arborescens
نام علمي
Heliotropium arborescens
نام لاتين
garden heliotrope
خانواده (تيره)

دانستنیهای علمی


" گل آفتاب پرست" یا "گل وانیل" یکی از گیاهان چندساله و معطر بوده که بومی پرو است. یکی از ویژگی های برجسته ی این گیاه، داشتن بوی بسیار قوی و مشابه بوی وانیل می باشد.
این گیاه به عنوان گلی زینتی در حاشیه کاری پارک ها و در گلدان ها کشت می شود و بسیار محبوب و مورد علاقه می باشد. و دارای واریته های مختلف با گل هایی به رنگ های متنوع می باشد.

آفتاب پرست - گل وانیل

خصوصیات - معرفی


نور مورد نياز
نور مورد نیاز گیاه آفتاب پرست - گل وانیل
زیاد
آبياري و رطوبت
رطوبت مورد نیاز  آفتاب پرست - گل وانیل
کمی مرطوب
دماي مورد نياز
دمای مورد نیاز  آفتاب پرست - گل وانیل
نواحی معتدل
خاک مورد نياز
خاک مورد نیاز  آفتاب پرست - گل وانیل
خاک های مرطوب و غنی از مواد غذایی


گل آفتاب پرست متعلق به خانواده گل گاو زبان بوده و تا حدود 2 تا 3 فوت ارتفاع نیز رشد می کند. گل های آن ستاره ای شکل و به رنگ های آبی پررنگ، ارغوانی، بنفش کم رنگ و یا سفید دیده می شوند که به صورت مدور روی خوشه های گل به قطر 2 تا 4 اینچ تشکیل می شوند.
برگ ها به رنگ سبز پررنگ بوده و دارای کرک هایی به طول 1 تا 3 اینچ می باشند.
تمام بخش های این گیاه سمی هستند. 
زمان گلدهی این گیاه اواخر بهار تا اوایل پاییز می باشد.
این گل ها هرمافرودیت بوده و گرده افشانی آنها توسط زنبورهای عسل و دوبالان صورت می گرد. همچنین بسیار جاذب زنبورهای عسل، پروانه ها یا پرندگان هستند.

garden heliotrope

شرایط محیط رشد


این گیاه زینتی به آبیاری منظم، آفتاب کامل تا نیمه سایه نیاز دارد.
در خاک مرطوب و غنی از مواد و عناصر غذایی رشد می کند. باید دقت شود که خاک در فاصله دو آبیاری خشک نشود.
پی اچ مناسب خاک برای این گیاه حدود 6.1 تا 7.8 است.

Heliotropium arborescens

مقابله به آفات آفتاب پرست - گل وانیل

آفات مهم آفتاب‌پرست (Heliotropium arborescens)

مهم‌ترین آفات این گیاه شته‌ها، مگس سفید، تریپس و کنهٔ تارعنکبوتی هستند. شته و مگس سفید با مکیدن شیره گیاه، برگ‌ها را زرد و چسبناک کرده و رشد را متوقف می‌کنند. تریپس باعث لکه‌های نقره‌ای و پیچیدگی برگ‌ها می‌شود و کنهٔ تارعنکبوتی در هوای گرم و خشک، تارهای نازک و نقاط زرد ریز روی سطح برگ ایجاد می‌کند.

برای مقابله، ابتدا از روش‌های غیرشیمیایی استفاده کنید. شست‌وشوی منظم برگ‌ها با آب ولرم و صابون ملایم، حذف برگ‌های بسیار آلوده، و تقویت گیاه با نور و تغذیه مناسب مقاومت آن را بالا می‌برد. در صورت تداوم آلودگی، می‌توان از روغن ولک، صابون حشره‌کش یا حشره‌کش‌های سیستمیک کم‌خطر طبق دستور مصرف کرد.

بیماری‌ها و پیشگیری

این گیاه مستعد پوسیدگی ریشه، لکه‌برگ قارچی و سفیدک پودری است. آبیاری زیاد و زهکش ضعیف موجب سیاه شدن ریشه و افت ناگهانی گیاه می‌شود. لکه‌های قهوه‌ای روی برگ‌ها و پوشش سفید گچی‌مانند نشانه آلودگی قارچی هستند.

برای پیشگیری، از آبیاری افراطی پرهیز کرده و بستر را با زهکش مناسب انتخاب کنید. گردش هوای خوب، پرهیز از خیس کردن مداوم برگ‌ها و ضدعفونی ابزار هرس ضروری است. در صورت مشاهده علائم، حذف بخش‌های آلوده و استفاده محدود از قارچ‌کش‌های مسی یا سیستمیک، طبق برچسب، توصیه می‌شود. مدیریت صحیح رطوبت و بهداشت محیط، بهترین راه کنترل بیماری‌ها است.

آفتاب پرست - گل وانیل

نحوه تکثیر آفتاب پرست - گل وانیل


تکثیر این گیاه از طریق کشت بذرهای ان صورت می گیرد. بذرها را باید حدود 10 تا 12 هفته قبل از شروع فصل سرما کشت نمود. یا باید پس از اتمام دوره ی سرما آنها را کشت کرد.
همچنین می توان از طریق ریشه دار کردن قلمه های چوب نرم در اواخر تابستان نیز آنها را تکثیر نمود.

garden heliotrope

عوارض جانبی - هشدار


تمام بخش ها و همچنین بذور این گیاه سمی بوده و در صورت مصرف توسط حیوانات، می تواند زندگی آنها را به مخاطره بیاندازد. هرچند که طعم این گیاه برای حیوانات زیاد خوشایند نیست اما به همراه گیاهان سبز دیگر ممکن است مورد استفاده قرار گیرد.
ترکیبات سمی در این گیاه سبب فلج شدن، خواب آلودگی و در نهایت منجر به مرگ حیوانات می گردد که این علائم در طی چند روز تا چند هفته بروز می کند.

cherry pie  ، common heliotrope

ساير تصاوير :  


گياهان ديگر از همين جنس :

آشنایی با جنس گل‌آفتاب‌پرست و همه گونه های آن


گياهان ديگر از همين خانواده :

آشنایی با تیره گل گاوزبان و جنس های آن

امتیاز شما به این مقاله

میانگین امتیاز: 4.19 از ۵، بر اساس 27 امتیاز

پرسش‌ها و نظرات این مقاله

تی تی نقدلو 1396/02/03
بذر گل آفتاب پرست موجود هست ؟ میخوام به سبد خریدم اضافه کنم.

ثبت پرسش یا نظر جدید