این گیاه با نام علمی Juniperus californica و نام مرسوم (California Juniper) که به فارسي ارس کالیفرنیایی ناميده ميشود، گياهي از خانواده Cupressaceae بومي بومی جنوبغرب ایالات متحده آمریکا؛ بهویژه کالیفرنیا، نوادا و آریزونا، در دامنههای خشک، بیابانی و نیمهکوهستانی مي باشد. نياز هاي اين گياه عبارتند از نور: زیاد رطوبت: کمی خشک دماي محيط: 15 تا 25 خاک: خاکهای سبک، شنی تا سنگلاخی با زهکشی بسیار خوب؛ تحمل خاکهای فقیر و آهکی؛ pH کمی اسیدی تا قلیایی (حدود 6 تا 8.5)
دانستنیهای علمی
نام علمي
Juniperus californica
نام لاتين
California Juniper
ردهبندی و جایگاه تبارزایی
Juniperus californica با نام فارسی «ارس کالیفرنیایی» از خانواده Cupressaceae و از جنس Juniperus است. این خانواده شامل سروها و ارسها است که اغلب در نواحی خشک و نیمهخشک نیمکره شمالی گسترش دارند. این گونه بهطور کلی در گروه مخروطداران همیشهسبز قرار میگیرد و با تولید مخروطهای گوشتیمانند (بریمانند) از سایر سروها متمایز میشود.
منطقه بومی و پراکنش جغرافیایی
زادگاه اصلی ارس کالیفرنیایی در ایالت کالیفرنیا و بخشهایی از شمال باختر مکزیک است. این گیاه بهطور طبیعی در دامنههای خشک، فلاتهای سنگی و درههای کمبارش رشد میکند. بیشترین پراکنش آن در ارتفاعات متوسط تا نسبتاً بالا است، جایی که تابستانهای گرم و زمستانهای خنک تا سرد را تجربه میکند. تحمل بالای این گونه نسبت به خشکی و خاکهای فقیر از ویژگیهای برجسته آن است.
زیستگاه و بومشناسی
زیستگاه معمولی این گونه شامل بیابانهای پرفرازونشیب، جنگلهای تنک سرو و پینون، و شیبهای صخرهای است. ریشههای عمیق به آن امکان استفاده از منابع آبی محدود را میدهد و تاج گستردهاش به کاهش تبخیر سطح خاک کمک میکند. این درختچه یا درخت کوچک، پناهگاه و منبع غذایی برای پرندگان و پستانداران کوچک است و نقش مهمی در پایداری اکوسیستمهای خشک و نیمهخشک دارد.
تاریخچه و اهمیت انسانشناختی
بومیان آمریکای شمالی از مخروطها و بخشهایی از این گیاه برای مصارف دارویی سنتی و گاه آیینی استفاده میکردند. چوب آن سبک ولی مقاوم در برابر پوسیدگی است و در گذشته برای حصارکشی و کاربردهای محلی به کار میرفت. در تاریخ علوم گیاهی، Juniperus californica طی اکتشافات فلور کالیفرنیا در سدههای ۱۸ و ۱۹ میلادی توصیف شد و بهعنوان یکی از عناصر شاخص فلور مدیترانهای کالیفرنیا مورد توجه گیاهشناسان قرار گرفت.
خصوصیات - معرفی
ساقه و تنه
تنه Juniperus californica معمولاً چندساقه و منشعب از پایه است و به صورت درختچه تا درخت کوچک ۲ تا ۸ متری دیده میشود. پوست ساقه قهوهای تا قهوهای‑خاکستری است و به صورت نوارهای نازک و الیافی از تنه جدا میشود. پوست کهنه ظاهر رشتهای و تا حدی پولک‑پولک دارد که یکی از ویژگیهای بارز این گونه است. چوب داخلی زرد‑مایل به قهوهای، نسبتاً سخت و معطر است.
شاخهها و فرم رویشی
شاخهها گسترده، نامنظم و اغلب خمیدهاند و تاج گیاه شکلی نامتقارن و پراکنده ایجاد میکند. شاخههای جوان باریک، سبز تا سبز‑مایل به قهوهای و سطح آنها اندکی شیاردار است. فرم کلی گیاه در طبیعت بوتهای، پهن و نسبتاً کمتراکم است که با شرایط خشک سازگار شده است.
برگها
برگها سوزنی‑نما تا فلسمانند، کوچک و دائمی (همیشهسبز) هستند. در شاخههای جوان، برگها ممکن است اندکی کشیدهتر و سوزنیتر باشند، اما در شاخههای مسن عمدتاً فلسمانند و به ساقه چسبیدهاند. رنگ برگها سبز‑خاکستری تا سبزمایل به آبی است و سطح آنها پوشینه و نسبتاً ضخیم است. برگها دارای غدههای رزینی ریز بوده و بافت چرمی آنها تبخیر را کاهش میدهد.
اندامهای زایشی (مخروطها)
این گونه دوپایه است؛ یعنی مخروطهای نر و ماده روی گیاهان جداگانه ظاهر میشوند. مخروطهای نر کوچک، زرد تا زرد‑نارنجی و بیضوی بوده و در انتهای شاخههای کوتاه قرار دارند. مخروطهای ماده در ابتدا سبز و پس از رسیدن به رنگ آبی تیره تا آبی‑ارغوانی با پوشش مومی درخشان در میآیند. مخروطهای رسیده شبیه «میوه»های گرد ۵ تا ۱۰ میلیمتری دیده میشوند که درون آنها ۱ تا ۳ دانه سخت قهوهای رنگ قرار دارد.
شرایط نگهداری ارس کالیفرنیایی
نور مورد نياز
زیاد
آبياري و رطوبت
کمی خشک
دماي مورد نياز
15 تا 25 درجه سانتیگراد
خاک مورد نياز
خاکهای سبک، شنی تا سنگلاخی با زهکشی بسیار خوب؛ تحمل خاکهای فقیر و آهکی؛ pH کمی اسیدی تا قلیایی (حدود 6 تا 8.5)
|
دمای مناسب برای رشد ارس کالیفرنیایی
ارس کالیفرنیایی (Juniperus californica) بومی مناطق گرم و نیمهخشک آمریکای شمالی است و به دمای بالا در تابستان مقاوم است. بازهٔ دمایی ایدهآل آن حدود ۱۰ تا ۳۰ درجهٔ سانتیگراد است، اما میتواند سرماهای ملایم زمستانی را نیز تحمل کند. در مناطق با یخبندان شدید، باید در مکانهای محافظتشده از بادهای سرد کشت شود.
نیاز نوری و شدت تابش
این گونه به نور کامل خورشید نیاز دارد و در سایهٔ زیاد دچار کاهش رشد و تنک شدن شاخ و برگ میشود. حداقل ۶ ساعت نور مستقیم خورشید در روز برای سلامت و فرم مناسب تاج گیاه ضروری است. در اقلیمهای بسیار گرم، قرارگیری در محلی با آفتاب صبح و کمی سایهٔ بعدازظهر میتواند از تنش حرارتی بکاهد.
رطوبت هوا و آبیاری
ارس کالیفرنیایی بهطور طبیعی در محیطهای خشک تا نیمهخشک رشد میکند و نسبت به رطوبت بالای هوا حساس است. رطوبت نسبی کم تا متوسط برای پیشگیری از بیماریهای قارچی مناسبتر است. پس از استقرار، به آبیاری کمحجم ولی عمیق و با فواصل زمانی طولانی نیاز دارد؛ خاک دائماً خیس موجب پوسیدگی ریشه میشود.
ویژگیهای خاک و زهکش
این گیاه در خاکهای فقیر، شنی یا سنگلاخی نیز رشد میکند، مشروط بر آنکه زهکش خوب داشته باشند. بهترین عملکرد در خاکهای سبک تا متوسط با زهکشی عالی و اسیدیتهٔ کمی اسیدی تا خنثی (حدود ۶ تا ۷) مشاهده میشود. از تجمع آب در اطراف ریشه باید جلوگیری شود؛ افزودن شن درشت یا پرلیت به خاک میتواند تهویه و زهکش را بهبود دهد.
مکان کاشت و شرایط عمومی استقرار
برای این گونه، انتخاب مکانی آفتابگیر، با جریان هوای ملایم و بدون بادهای بسیار شدید مناسب است. کاشت در دامنهها، خاکریزها و بسترهای مرتفع به تخلیه سریع آب کمک میکند و ریسک بیماریهای ریشه را کاهش میدهد. در سالهای اولیه، کنترل علفهای هرز و حفظ کمی مالچ معدنی در اطراف پایه به استقرار بهتر کمک میکند.
منابع :
ساير تصاوير :
گياهان ديگر از همين جنس :
گياهان ديگر از همين خانواده :