این گیاه با نام علمی Enkianthus campanulatus و نام مرسوم (Redvein Enkianthus) که به فارسي انکیانتوس رگقرمز ناميده ميشود، گياهي از خانواده Ericaceae بومي بومی شرق آسیا؛ ژاپن، چین و تایوان، در جنگلهای کوهستانی معتدل مي باشد. نياز هاي اين گياه عبارتند از نور: زیاد رطوبت: کمی مرطوب دماي محيط: 15 تا 25 خاک: خاکهای لومی سبک، غنی از مواد آلی و اسیدی با زهکشی خوب؛ مرطوب ولی بدون ماندابی؛ pH اسیدی (حدود 4.5 تا 6)
دانستنیهای علمی
نام علمي
Enkianthus campanulatus
نام لاتين
Redvein Enkianthus
ردهبندی و جایگاه تکوینی
Enkianthus campanulatus از تیرهٔ Ericaceae (اریکاسه، تیرهٔ خلنگیان) است و در تیرهٔ خود یکی از نخستین شاخههای تبارزایشی به شمار میآید. جنس Enkianthus تنها جنسی در زیرتیرهٔ Enkianthoideae است و از نظر فیلوژنتیکی پلی میان گیاهان تیرهٔ خلنگیان و برخی تیرههای خویشاوند در راستهٔ Ericales محسوب میشود. این گونه دولپهای، چوبی، خزانکننده و دارای ساختار گل زنگولهایشکل است که با نام انگلیسی Redvein Enkianthus شناخته میشود.
گونه، جنس و ویژگیهای ریختشناسی
نام علمی کامل گیاه Enkianthus campanulatus (Miq.) G.Nicholson است. واژهٔ یونانی “enkianthon” به معنای «گل در جام» و صفت “campanulatus” به معنای «زنگولهایشکل» است و به شکل ویژهٔ کلالهها و جام گل اشاره دارد. این گونه درختچهای به ارتفاع حدود ۱٫۵ تا ۳ متر با برگهای بیضوی دندانهدار و آرایش حلقهای در انتهای شاخهها است. گلهای خوشهای، آویخته و زنگولهای، اغلب با رگبرگهای قرمز در زمینهٔ کرم تا صورتی دیده میشوند و میوهٔ آن کپسول خشک چنددانهای است.
منطقه بومی و زیستگاه طبیعی
موطن اصلی Enkianthus campanulatus ژاپن (هونشو، شیکوکو و کیوشو) است و در جنگلهای کوهستانی خنک تا نیمهسرد بهویژه در حاشیهٔ جنگلهای سوزنیبرگ و مخلوط میروید. این گیاه معمولاً در خاکهای اسیدی، سبک، با زهکش خوب و غنی از مواد آلی حضور دارد و نسبت به آهک حساس است. در زیستگاه طبیعی، اغلب در حاشیهٔ فضاهای نیمهسایه، لابهلای درختان بلندتر و در شیبهای مرطوب با مه و بارش فراوان استقرار مییابد.
تاریخچهٔ کشف و معرفی علمی
این گونه نخستینبار در قرن نوزدهم توسط گیاهشناسان اروپایی فعال در شرق آسیا توصیف شد و نام Miq. (فردریک میکائل) در پایهنام آن ثبت شده است. در اواخر قرن نوزدهم و اوایل قرن بیستم، Enkianthus campanulatus بهعنوان گیاه زینتی پاییزه به باغهای اروپا و سپس آمریکای شمالی راه یافت و بهعلت رنگ پاییزی درخشان (قرمز تا نارنجی) و گلهای ویژهٔ بهاری، بهسرعت در مجموعههای گیاهان اسیددوست و باغهای گیاهشناسی جایگاه مهمی پیدا کرد.
خصوصیات - معرفی
مورفولوژی کلی انکیانتوس رگقرمز
انکیانتوس رگقرمز درختچهای برگریز با قامت متوسط است که معمولاً بین ۱٫۵ تا ۳ متر ارتفاع میگیرد. فرم کلی گیاه گنبدی تا گلدانی و شاخهبندی آن متراکم اما ظریف است و ظاهری سبک و لطیف به بوته میدهد. شاخهها اندکی خمیده و در سنین بالا کمی آویخته میشوند.
ساقه و شاخهها
ساقه اصلی چوبی، نسبتاً نازک و انعطافپذیر است. پوست ساقه در گیاهان جوان صاف و قهوهای روشن است و با افزایش سن، تیرهتر و اندکی ترکدار میشود. شاخهها باریک، استوانهای و اغلب به صورت حلقهای پیرامون محور اصلی پراکندهاند. جوانهها کوچک، تخممرغی و نزدیک به سطح شاخه قرار میگیرند.
برگها
برگها ساده، متناوب و بیکرک هستند و اندازهای حدود ۳ تا ۷ سانتیمتر طول دارند. شکل برگها بیضوی تا واژتخممرغی با رأس نوکتیز و قاعدهای کمی گِرد است. حاشیه برگها دندانهدار ریز بوده و سطح آنها سبز متوسط تا سبز تیره است. در پاییز، برگها به رنگهای درخشان قرمز، نارنجی و زرد در میآیند که از مهمترین ویژگیهای زینتی گیاه به شمار میرود.
گلها
گلها زنگولهایشکل و آویخته بوده و معمولاً در خوشههای کوچک در انتهای شاخهها ظاهر میشوند. هر گل قطری حدود ۰٫۸ تا ۱ سانتیمتر دارد. رنگ گلبرگها کرم تا سفید مایل به زرد است که با رگهها یا نوارهای قرمز تا صورتی تزئین شدهاند. کاسهگل کوچک و نامشخص، و پرچمها متعدد و درون جام زنگولهای پنهاناند، که به گل ظاهری ظریف و مومی میبخشد.
میوه و بذر
میوه به صورت کپسول کوچک خشک و شکوفا شونده است که پس از رسیدن ترک برداشته و بذرهای ریز را آزاد میکند. میوهها از نظر زینتی اهمیت کمتری نسبت به برگها و گلها دارند اما چرخه تولیدمثل جنسی گیاه را کامل میکنند.
شرایط نگهداری انکیانتوس رگقرمز
نور مورد نياز
زیاد
آبياري و رطوبت
کمی مرطوب
دماي مورد نياز
15 تا 25 درجه سانتیگراد
خاک مورد نياز
خاکهای لومی سبک، غنی از مواد آلی و اسیدی با زهکشی خوب؛ مرطوب ولی بدون ماندابی؛ pH اسیدی (حدود 4.5 تا 6)
|
ویژگیهای کلی محیط رشد انکیانتوس رگقرمز
انکیانتوس رگقرمز (Enkianthus campanulatus) برای رشد سالم به محیطی خنک، مرطوب و اسیدی نیاز دارد. این گیاه برگریز جنگلهای کوهستانی شرق آسیاست و شرایط نیمهسایه، خاک سبک و زهکشیدار را ترجیح میدهد. انتخاب محل کاشت مناسب، کلید رنگگیری خوب برگها در پاییز و گلدهی مطلوب بهار است.
دما و تحمل سرما
دمای ایدهآل رشد در فصل رویش حدود ۱۵ تا ۲۳ درجه سانتیگراد است. گیاه در برابر سرما تا حدود منفی ۱۵ تا منفی ۲۰ درجه (در صورت استقرار کامل) مقاوم است اما بادهای خشک و یخبندانهای ناگهانی به جوانهها آسیب میزنند. در مناطق گرم، نیاز به مکان خنکتر و سایه بعدازظهر وجود دارد.
نور و شدت تابش
بهترین نور برای انکیانتوس رگقرمز، نیمسایه روشن با آفتاب ملایم صبحگاهی است. آفتاب شدید ظهر در مناطق گرم باعث سوختگی برگها و کاهش رطوبت خاک میشود. در آبوهوای خنکتر، میتوان آن را در آفتاب کامل با تأمین رطوبت کافی کاشت تا رنگ پاییزی برگها شدیدتر شود.
خاک، pH و زهکشی
این گیاه به خاک اسیدی (pH حدود ۴٫۵ تا ۶)، سبک و غنی از مواد آلی نیاز دارد. خاکهای شنی-رسی با افزودن پیتماس، برگگندیده و کمپوست بهخوبی برای ریشهدوانی آن مناسب است. از خاکهای آهکی و قلیایی باید پرهیز کرد، زیرا زردی برگ و ضعف رشد ایجاد میکنند. زهکشی مناسب برای جلوگیری از پوسیدگی ریشه حیاتی است.
رطوبت، آبیاری و شرایط میکروکلیما
رطوبت نسبی هوا متوسط تا نسبتاً بالا ترجیح داده میشود. خاک باید همیشه کمی مرطوب باشد اما هرگز غرقاب نشود. مالچپاشی با برگ خشک یا پوست درخت، تبخیر را کاهش داده و ریشهها را خنک نگه میدارد. کاشت در حاشیه تودههای درختی یا کنار بوتههای دیگر، با کاهش باد و تابش مستقیم، میکروکلیمای مناسبتری برای این گونه فراهم میکند.
منابع :
ساير تصاوير :
گياهان ديگر از همين خانواده :