راهنمای نگهداری و پرورش گل و گیاهان زینتی - آگلونما پاتایا

نویسنده: محبوبه آشناور
تاریخ انتشار: 1391/04/11
راهنمای نگهداری و پرورش گل و گیاهان زینتی - آگلونما پاتایا
آگلونما «پاتایا» (Aglaonema ‘Pattaya’) یک رقم زینتی از جنس آگلونما (معروف در جهان با نام‌های رایج *Chinese evergreen* و گاهی *Aglaonema*) است که در ایران عموماً با نام «آگلونما» و در بازار با عنوان «پاتایا» شناخته می‌شود. این گیاه برای محیط‌های داخلی کم‌نور مناسب است و به‌خاطر برگ‌های نقش‌دار و مقاومت نسبی، بسیار پرطرفدار است.

**شرایط رشد (دما، رطوبت، نور)**
- **دما:** ایده‌آل حدود **۱۸ تا ۲۸°C**؛ به سرما حساس است و بهتر است زیر **۱۵°C** قرار نگیرد.
- **رطوبت:** رطوبت **متوسط تا نسبتاً بالا (حدود ۵۰–۷۰٪)** را می‌پسندد؛ در رطوبت پایین نوک‌سوزی برگ ممکن است دیده شود.
- **نور:** **نور غیرمستقیم متوسط تا کم** بهترین است. نور مستقیم (به‌ویژه آفتاب ظهر) می‌تواند باعث سوختگی برگ شود. در نور خیلی کم، رشد کند و رنگ‌پریدگی محتمل است.

**خصوصیات ظاهری اندام‌ها**
- گیاهی **علفی و همیشه‌سبز** با رشد نسبتاً کند تا متوسط، دارای **ساقه‌های کوتاه و گوشتی**.
- **برگ‌ها** پهن، بیضی تا نیزه‌ای، براق و معمولاً دارای **نقوش سبز روشن/نقره‌ای** (بسته به رقم دقیق «پاتایا»).
- گل‌آذین از نوع **اسپادیس و اسپات** (مانند دیگر اعضای خانواده گل‌شیپوریان) است، اما در نگهداری آپارتمانی گلدهی معمولاً ارزش زینتی اصلی ندارد.

**نام‌های رایج**
- **در ایران:** آگلونما (و در برخی فروشگاه‌ها «پاتایا»)
- **در جهان:** *Chinese evergreen* (آگلونما)

**کاربرد دارویی/صنعتی**
این رقم عمدتاً **زینتیِ آپارتمانی** است و کاربرد دارویی/صنعتی شاخص و رایج ندارد. همچنین مانند بسیاری از گیاهان خانواده **آراسه (Araceae)**، شیره و بافت آن می‌تواند حاوی **بلورهای اگزالات کلسیم** باشد و در صورت جویدن/بلعیدن برای انسان و حیوانات خانگی **تحریک‌کننده و بالقوه سمی** است.

Nargil_Aglaonema Pattaya
نام علمي
Aglaonema Pattaya
نام لاتين
Pattaya Chinese evergreen
خانواده (تيره)

دانستنیهای علمی

گلونما در حدود چهل گونه گیاه علفى در هند و مالزى دارد كه برخى از آنها به خاطر داشتن برگ هاى ابلق به عنوان گیاه زینتى در گلخانه ها نگهدارى مى شوند.


رده‌بندی و جایگاه گیاه‌شناسی

آگلونما پاتایا (Aglaonema ‘Pattaya’) یک رقم زینتی از جنس Aglaonema در خانواده Araceae (گل‌شیپوریان) است؛ خانواده‌ای که با اسپادیس (محور گل‌آذین) و اسپات (براکتهٔ پوشاننده) شناخته می‌شود. در این گروه، برگ‌ها اغلب پهن و سازگار با نور کم‌اند و بخش زیادی از تنوع ظاهری در نتیجهٔ انتخاب و اصلاح ارقام زینتی به‌وجود آمده است.


جنس Aglaonema و ویژگی‌های علمی مرتبط

جنس آگلونما شامل گونه‌های چندسالهٔ علفی و سایه‌دوست است که در طبقات زیرین جنگل‌های مرطوب رشد می‌کنند. پاتایا معمولاً به‌عنوان یک «کولتوار» (Cultivar) و نه یک گونهٔ مستقل در نظر گرفته می‌شود؛ یعنی حاصل گزینش و تکثیر هدفمند برای صفاتی مانند نقش‌ونگار برگ، قامت فشرده و تحمل نسبی به شرایط آپارتمانی است.


منطقه بومی، زیستگاه و اکولوژی

منشأ طبیعی جنس Aglaonema عمدتاً جنوب‌شرقی آسیا است؛ از جمله نواحی گرم و مرطوب با بارندگی بالا. زیستگاه‌های معمول این گیاهان شامل کف جنگل‌های نیمه‌سایه، حاشیهٔ آبراهه‌ها و خاک‌های غنی از مواد آلی است. سازگاری با نور فیلترشده و رطوبت بالا باعث می‌شود در محیط‌های داخلی نیز عملکرد خوبی داشته باشند، هرچند خاستگاه آن‌ها به اکوسیستم‌های جنگلی مرطوب گره خورده است.


تاریخچه معرفی و کاربرد زینتی

آگلونماها از اواخر سدهٔ نوزدهم و اوایل سدهٔ بیستم به‌تدریج در باغبانی زینتی رایج شدند و در دهه‌های اخیر با برنامه‌های اصلاحی، ارقام متعددی مانند «پاتایا» عرضه شده‌اند. گسترش این رقم‌ها بیشتر نتیجهٔ تکثیر رویشی و انتخاب ژنتیکی برای پایداری صفات برگی در بازار گیاهان آپارتمانی است.

آگلونما پاتایا

خصوصیات - معرفی


نور مورد نياز
نور مورد نیاز گیاه آگلونما پاتایا
کم
آبياري و رطوبت
رطوبت مورد نیاز  آگلونما پاتایا
کمی خشک
دماي مورد نياز
دمای مورد نیاز  آگلونما پاتایا
20 درجه سانتیگراد
خاک مورد نياز
خاک مورد نیاز  آگلونما پاتایا
خاک برگ

این گیاه بسیار زیبا با برگ های ابلق با ساقه ها کوتاه و برگ های بیرون آمده از غلاف ، نیزه ای شکل و خم شده به طرف پایین با طول 12 تا 15 سانتیمتر (که گاه تا 20 سانتیمتر نیز می رسند)؛ مقاومت خوبی در برابر سایه و خشکی دارد

Pattaya Chinese evergreen

شرایط محیط رشد

به نور کافی احتیاج دارد، از آفتاب مستقیم بیزار است و تقریباً در همه جای آپارتمان که مقداری نور طبیعی داشته باشد می ماند

در زمستان باید در داخل خانه نگهداری شود؛ حداقل دماى قابل تحمل این گیاه تا 15 - 10 درجه سانتیگراد است . در زمستان که رشد گیاه کندتر می شود باید آب آن را تقلیل داد و از نگهداری گیاه در نزدیکی شوفاژ یا بخاری خودداری نمود.

برگ هاى آگلونما نسبت به خشكى هوا حساس هستند و بهتر است در آپارتمان هاى گرم و خشك هر روز سطح برگ ها با آب اسپرى (ریز) شود

مخلوط خاک گلدانی (خاکبرگ، ماسه ، پیت، خاک باغچه) با قابلیت نفوذ خوب (به طور کلی خاك غنى از خاكبرگ و اسیدى را مى پسندد

Aglaonema Pattaya

مقابله به آفات آگلونما پاتایا

آفات رایج آگلونما پاتایا

مهم‌ترین آفات آگلونما پاتایا کنه تارعنکبوتی، شپشک آردآلود و شته‌ها هستند. کنه‌ها باعث زردی و ریزش برگ می‌شوند و اغلب در هوای خشک ظاهر می‌گردند. شپشک آردآلود به‌صورت توده‌های سفید پنبه‌ای روی دم‌برگ و زیر برگ‌ها دیده می‌شود و شیره گیاه را می‌مکد. شته‌ها نیز برگ‌های جوان را چروک و چسبناک می‌کنند.

برای مقابله، ابتدا با دستمال مرطوب و پنبه آغشته به الکل ۷۰٪ آفات قابل‌مشاهده را پاک کنید. در صورت شدت آلودگی از حشره‌کش‌های سیستمیک یا صابون حشره‌کش طبق دستور برچسب استفاده شود. افزایش رطوبت نسبی و دوش ملایم برگ‌ها به کاهش جمعیت کنه‌ها کمک می‌کند.

بیماری‌ها و پیشگیری

بیماری‌های قارچی ریشه و لکه‌برگی، نتیجه آبیاری بیش از حد و تهویه ضعیف هستند. پوسیدگی ریشه با بوی نامطبوع خاک و سیاه شدن قاعده ساقه شناخته می‌شود. لکه‌های قهوه‌ای با هاله زرد روی برگ‌ها نیز نشانه آلودگی قارچی است.

برای پیشگیری، از گلدان با زهکش مناسب، خاک سبک و آبیاری تنها پس از خشک شدن سطح خاک استفاده کنید. برگ‌های خیس را در محیط سرد و بدون جریان هوا رها نکنید. در صورت بروز علائم، قسمت‌های بیمار را هرس کرده و از قارچ‌کش‌های مناسب به‌طور دوره‌ای بهره ببرید. ضدعفونی ابزار هرس و پرهیز از آبیاری از بالا، چرخه بیماری را محدود می‌کند.

آگلونما پاتایا

نحوه تکثیر آگلونما پاتایا


معرفی کوتاه تکثیر آگلونما پاتایا

آگلونما پاتایا یک گیاه زینتی آپارتمانی از جنس Aglaonema است و در خانه‌ها معمولاً به‌صورت رویشی تکثیر می‌شود. در تکثیر خانگی، هدف تولید گیاهان هم‌شکل و حفظ رنگ و فرم برگ‌هاست؛ بنابراین روش‌های رویشی نسبت به تکثیر جنسی رایج‌تر و مطمئن‌تر هستند.


تقسیم بوته (Division)

رایج‌ترین روش برای گلدان‌های بالغ است. هنگام تعویض گلدان، توده ریشه و ساقه‌های پایه را به چند بخش تقسیم کنید، به‌گونه‌ای که هر بخش حداقل یک ساقه سالم و ریشه فعال داشته باشد. هر قسمت را در بستر سبک و متخلخل (کوکوپیت/پرلیت یا خاک برگ سبک) بکارید و تا استقرار کامل، رطوبت یکنواخت و نور غیرمستقیم فراهم کنید.


قلمه ساقه (Stem Cuttings)

از ساقه‌های کشیده یا مسن می‌توان قلمه‌های ۸–۱۵ سانتی‌متری تهیه کرد. برش زیر یک گره انجام شود و ۱–۲ برگ باقی بماند. قلمه‌ها را در آب یا بستر مرطوب و استریل (پرلیت، پیت‌ماس) قرار دهید. گرمای ملایم (حدود ۲۴–۲۸°C) و رطوبت بالا، ریشه‌دهی را سریع‌تر می‌کند. پس از تشکیل ریشه‌های کافی، به گلدان اصلی منتقل کنید.


خوابانیدن ساقه و قطعات گره‌دار (Cane Sections)

در ساقه‌های ضخیم، می‌توان قطعاتی شامل یک یا چند گره را افقی روی بستر مرطوب خواباند و کمی پوشاند تا جوانه‌های جانبی فعال شوند. این روش برای احیای گیاهان قدیمی کاربردی است و معمولاً چندین گیاهچه تولید می‌کند.


تکثیر بذر (کم‌کاربرد)

آگلونما می‌تواند گل‌آذین و میوه بدهد، اما در شرایط خانگی تشکیل بذر و جوانه‌زنی پایدار کمتر رخ می‌دهد و گیاهان حاصل ممکن است از نظر رنگ برگ‌ها یکنواخت نباشند؛ به همین دلیل روش اصلی تکثیر زینتی محسوب نمی‌شود.

Pattaya Chinese evergreen

عوارض جانبی - هشدار

اطلاعات کلی درباره جنس آگلونما را میتوانید در صفحه "آگلونما" بخوانید


ضررها و عوارض گزارش‌شده

آگلونما پاتایا (Aglaonema) مانند بسیاری از گونه‌های آگلونما حاوی کریستال‌های اگزالات کلسیم است و در صورت جویده‌شدن می‌تواند باعث سوزش و التهاب دهان، زبان و گلو، درد، آبریزش دهان و گاهی تهوع یا استفراغ در انسان شود.

در حیوانات خانگی (گربه و سگ) نیز مصرف برگ‌ها می‌تواند به تحریک شدید دهان، ریزش آب دهان، استفراغ و دشواری بلع منجر شود. تماس شیره گیاه با پوست حساس ممکن است تحریک پوستی ایجاد کند.


ساير تصاوير :  


گياهان ديگر از همين جنس :

آشنایی با جنس آگلونما و همه گونه های آن


گياهان ديگر از همين خانواده :

آشنایی با تیره شیپوری و جنس های آن

امتیاز شما به این مقاله

میانگین امتیاز: 4.42 از ۵، بر اساس 163 امتیاز

پرسش‌ها و نظرات این مقاله

اکبر مهدیزاده 1395/08/25
با سلام و خسته نباشید
به ظاهر حالش خیلی خوبه و سرحاله ، برگای نو هم درآورده

آگلونما من یکماهه که نوک برگاش داره زرد میشه 
نمیدونم چیکار کنم ، ممنون میشم راهنماییم کنید






تصویر ارسالی کاربر





تصویر ارسالی کاربر





تصویر ارسالی کاربر


سعید هدایتی 1394/08/06
با سلام .حدود دو هفته پیش گیاه آگلونما پاتایا خریداری کردم .نور اطاق و غیر مستقیم بهش میدم .هفته ای دوبار ابیاری میکنم.عمق 2-3 ساتیمتری خاک را چک میکنم در صورت خشک بودن بهش اب میدم .درجه حرارت اطاق 22-24 درجه هستش. نوک برگهای قبلیش زرد شده است و ساقه اون زرد و سبز هستش.یک برگ جدید هم داده .ولی احساس میگنم برگهاش داره از نوک زرد میشه . لطفا راهنمایی کنید
z gh 1392/12/01
سلام واقعا خسته نباشین،ممنون میشم اگه کمکم کنین
اگلونما پاتایای من دو سه روزه پشت برگ هاش دونه های کوچیک سفید رنگ میزنه که البته با پارچه نمناک کنده میشه، در ضمن تنه اش هم از پایین یه کم سبز مایل به قهوه ای شده که البته رنگ تنه اش مدت زیادیه این رنگی شده
ولی خود گیاهم در کل سالمه برگ های خوبی هم میده
هر دو روز اب پاشی میکنمش،ابیاری هم حدودا هر 4 روز
یه جور کود هم بهش میدادم که اسمشو نمیدونم،پودر بود توی اب حل میکنم قرمز رنگ میشه طبق دستور کود ماهی یک بار یک ته استکان بهش کود میدم
امیر حاجبیان 1392/01/28
تصویر ارسالی کاربر
تصویر ارسالی کاربر
تصویر ارسالی کاربر
درود1.لطفا اسم گیاه چیه؟2.من این گیاه رو 2 ماه پیش خریدم.دور از نور مستقیم ،آبیاری در حد تعریف شده اول بهار خاکش رو عوض کردم.از یکماه پیش هم هفته ای یکبار پودر آهن با آب مخلوط میکنم و آب میدم .ولی هم.نطور که میبینید برگ پائینی شروع کرده به قهوه ای شدن.علت چیه؟3.برای اینکه برگهای بیشتری بده باید چه کار کرد؟تصویر ارسالی کاربرتصویر ارسالی کاربر4.این خاک که تصویرش رو میبیند اسمش چیه؟5.آیا این خاک مناسب این گیاه هست یا نه؟با سپاس فراوان
حامد 1391/01/18
سلام
خدا قوت؛
میخواستم بپرسم روش تکثیر گیاه آگلونما پاتانا چه جوریه؟
اگر راهنمائیم کنید ممنونتون میشم.
با تشکر از سایت خوبتون.

ثبت پرسش یا نظر جدید