آلاله صحرایی

دانستنیهای علمی

آلاله صحرایی گونه ای گیاهی دو لپه ای یکساله از جنس Ranunculus و خانواده آلالگان(Ranunculaceae) بومی اروپا است، اما می توان آن را در قاره های دیگر از جمله در شمال آمریکا و استرالیا نیز مشاهده کرد. این گیاه گاهی به عنوان گونه گیاه زینتی و گاهی اوقات به عنوان علف هرز شناخته می شود. در گذشته سالها علف هرز زراعی در بریتانیا بود، اما در حال حاضر نادر است. این گونه اغلب در مکان های مرطوب و در علفزارها یافت می شود.

این گونه هم اکنون از مهمترین علفهای هرز مزارع در ایران است.

خصوصیات - معرفی

نور مورد نياز زیاد آبياري و رطوبت کمی مرطوب دماي مورد نياز 13 درجه سانتیگراد خاک مورد نياز هر خاکی، زمين‌هاي باير

آلاله صحرایی دارای ریشه ضخیم فیبری است و از گره های پایین ساقه ریشه تولید می کند.

برگهاي آن قاعده‌اي( طوقه‌اي) دمبرگدار میباشند. برگ‌های پايينی قاشقي شكل، با دندانه‌هاي درشت هستند. شكل كلي ساير برگ ها مثلثي، سه بخشي، لوب‌ها باريك، لوب مياني دمبرگدار است. تمام لوب ها داراي بريدگي عميق اغلب تا قاعده ، با بخش‌هاي صاف يا دندانه‌اي ، برگ‌هاي ساقه‌اي بالاتر بدون دمبرگ با قطعات خطي می باشند

آلاله صحرایی گلهایی به قطر 0.4 تا 1.5 سانتیمتر و به رنگ زرد ليموئي دارد. دمگل بدون شيار، بندرت كركپوش، نهنج پوشيده از كرك هاي پراكنده، گلپوش دو رديفي، 5 كاسبرگ و 5 عدد گلبرگ زرد ليموئي دارد. شهد دان و پرچم‌های متعدد (حدود 10 عدد) دارد.

این گیاه همچنین میوه ای فندق شکل به درازاي 6 تا 8 میلیمتر و پهناي 4 تا 5 میلیمتر، پهن،لبه دار ، پوشيده از خارهائي بطول 3 میلیمتر دارد.

ارتفاع این گیاه 15 تا 60 سانتیمتر می باشد و زمان گلدهی آن ماه های خرداد و تیر است. بیشترین پراکنش جغرافیایی آن نیز در شمال آمریکا ، درشرق واشنگتن، اورگان ، کالیفرنیا ، ویرجینیا ، فلوریدا ، می سی سی پی و کنتاکی می باشد.

شرایط محیط رشد

آلاله صحرایی، خاک های لیمونی را ترجیح می دهد و در مناطق مرطوب به فراوانی می روید

دما و اقلیم

Ranunculus arvensis (آلاله صحرایی) عمدتاً یک علف یک‌سالهٔ فصل خنک است و در اقلیم‌های معتدل تا مدیترانه‌ای بهترین رشد را دارد. دامنهٔ دمایی مناسب برای رشد رویشی حدود 10 تا 20°C است و در گرمای پایدار، چرخهٔ رشد آن سریع‌تر به سمت گل‌دهی و بذر‌دهی می‌رود. یخبندان‌های سبک را در مرحلهٔ روزت تا حدی تحمل می‌کند، اما سرما و یخبندان شدید می‌تواند به بافت‌های جوان آسیب بزند.

نور

نور کامل خورشید تا نیم‌سایهٔ روشن برای این گونه ایده‌آل است. در آفتاب مستقیم، تراکم گل‌دهی بیشتر و ساقه‌ها محکم‌تر می‌شوند؛ در سایهٔ سنگین، رشد علفی افزایش یافته و گل‌دهی کاهش می‌یابد. در نواحی بسیار گرم، نیم‌سایهٔ بعدازظهر می‌تواند از تنش گرمایی و پژمردگی جلوگیری کند.

رطوبت و آبیاری

این گیاه به رطوبت یکنواخت خاک در فصل رشد واکنش مثبت نشان می‌دهد، اما غرقابی و ماندابی شدن آب را به‌خوبی تحمل نمی‌کند. آبیاری باید بر اساس خشک‌شدن لایهٔ سطحی خاک انجام شود؛ رطوبت متوسط با زهکشی خوب، خطر پوسیدگی ریشه را کاهش می‌دهد. رطوبت نسبی معمول محیط‌های مزرعه‌ای/چمنزاری برای آن کافی است و نیاز ویژه‌ای به رطوبت بالا ندارد.

خاک و زهکشی

خاک‌های لومی تا لومی‌رسی با مواد آلی متوسط و زهکشی مناسب بهترین بستر هستند. در خاک‌های بسیار سنگین و فشرده، تهویهٔ ضعیف ریشه و کاهش رشد رخ می‌دهد؛ در خاک‌های بسیار شنی نیز خشکی سریع می‌تواند رشد را محدود کند. pH نزدیک به خنثی (حدود 6 تا 7.5) معمولاً مناسب است.

مکان کاشت و مدیریت بستر

محیط‌های باز، حاشیهٔ مزارع و مراتع با خاک نسبتاً حاصلخیز برای استقرار مناسب‌اند. حفظ ساختار خاک، جلوگیری از فشردگی و تأمین زهکشی مهم‌ترین اصول مدیریت بستر برای رشد سالم آلاله صحرایی است.

نحوه تکثیر آلاله صحرایی

این گیاه بوسیله بذر تکثیر می شود.

تولید مثل آلاله صحرایی در طبیعت

آلاله صحرایی به‌طور طبیعی عمدتاً از طریق بذر تکثیر می‌شود. گل‌های زرد آن پس از گرده‌افشانی توسط حشرات، میوه‌های فندقه‌مانند تولید می‌کنند که حاوی بذرهای فراوان است. این بذرها با باد، آب و جابه‌جایی خاک در مزارع و حاشیه جاده‌ها پخش می‌شوند. بذرها برای جوانه‌زنی معمولاً به یک دوره سرمادهی زمستانه نیاز دارند و در اوایل بهار در خاک‌های مرطوب و غنی از مواد آلی سبز می‌شوند.

روش‌های تکثیر آلاله صحرایی در خانه

برای تکثیر در خانه، بهترین و ساده‌ترین روش کاشت بذر است. بذرهای رسیده را در پاییز در خاک سبک، کمی آهکی و با زهکشی خوب بکارید و گلدان را در محیط خنک و نیمه‌سایه قرار دهید تا سرمادهی طبیعی انجام شود. آبیاری ملایم و منظم، بدون غرقابی، ضروری است. در مناطق گرم می‌توان بذرها را چند هفته در یخچال مرطوب نگه داشت و سپس در اواخر زمستان کاشت. تکثیر رویشی (تقسیم بوته) چندان رایج نیست، اما می‌توان بوته‌های متراکم را اوایل بهار به آرامی تقسیم و در گلدان‌های جداگانه کشت کرد.

عوارض جانبی - هشدار

این گیاه تا حدودی سمی است و باید از خوردن آن اجتناب شود.

ساير تصاوير :  

گياهان ديگر از همين جنس :

آشنایی با جنس آلاله و همه گونه های آن

گياهان ديگر از همين خانواده :

آشنایی با تیره آلاله و جنس های آن