Capsicum galapagoense GALAPAGOS ISLAND PEPPER که به فارسی فلفل گالاپاگوس نامیده میشود، گیاهی از خانواده سیب زمینیان ، بومی جزیره گالاپاگوس می باشد. نیاز های این گیاه عبارتند از نور: زیاد رطوبت: کمی مرطوب دمای محیط: نواحی نیمه گرمسیری یا معتدل گرم خاک: خاک های لومی و حاصلخیز
نام علمي
Capsicum galapagoense
نام لاتين
GALAPAGOS ISLAND PEPPER
خصوصیات - معرفی
گیاه "فلفل گالاپاگوس" یکی از گونه های جنس فلفل یا کاپسیکوم (Capsicum) و از خانواده ی بادمجانیان یا Solanaceae می باشد. این گیاه همانطور که از نامش مشخص است، بومی جزیره گالاپاگوس می باشد.
فلفل گالاپاگوس گیاهی علفی یا در برخی موراد به صورت درختچه ای است که یک تا چهار متر نیز ارتفاع می تواند داشته باشد. تمام اندام های گیاه با کرک های انبوهی پوشیده شده است. برگ ها بیضوی – تخم مرغی شکل، به طول 10 تا 35 میلیمتر (به ندرت تا 40 میلیمتر) و عرض 6 تا 20 میلیمتر هستند. همچنین دارای دمبرگی محکم به طول حدود 5 تا 20 میلیمتر می باشند. این برگ ها در ابتدا گرد تا گوه ای شکل می باشند که به مرور بیضوی یا تخم مرغی شکل و نوک تیز می شوند. گل ها به صورت منفرد روی دمگل ها قرار دارند. کاسه ی گل به صورت زنگوله ای شکل بوده و 2.3 تا 2.6 میلیمتر طول و تقریباً به همین میزان نیز پهنا دارد. تاج گل ها به رنگ سفید و ستاره ای شکل است. بساک ها به رنگ مایل به سفید می باشند. میوه ها کروی شکل یا کمی پهن، به صورت سته ای، به رنگ قرمز – پرتغالی و حاوی بذرهایی به رنگ مایل به زرد و براق هستند.
عدد کروموزومی این گیاه 2n=24 است.
این گونه ی گیاهی با گونه ی C. annuum و C. chacoense ارتباط خویشاوندی نزدیکی دارد.
میوه های آنها خوراکی است و می توان به عنوان ادویه از آنها استفاده کرد.
شرایط نگهداری فلفل گالاپاگوس
نور مورد نياز
زیاد
آبياري و رطوبت
کمی مرطوب
دماي مورد نياز
نواحی نیمه گرمسیری یا معتدل گرم
خاک مورد نياز
خاک های لومی و حاصلخیز
|
فلفل گالاپاگوس بهترین شرایط رشد را از نطر آب و هوا در نواحی نیمه گرمسیری یا معتدل گرم دارد. و نسبت به سرما مقاومت ندارد.
این گیاه بومی جزایر گالاپاگوس بوده و در گذشته اغلب در مکان های مرطوب و در زیر سایه ی درختان یا درختچه ها رشد می کرده است. دمای مورد نیاز برای آن حدود 30 درجه سانتیگراد است.
آبیاری مناسب در طول فصول خشک و یا حتی در طول فصول مرطوب می تواند عملکرد این گیاه را افزایش دهد.
خواص و کاربردهای دارویی و صنعتی
کاربردهای دارویی
میوه و دانههای Capsicum galapagoense به دلیل وجود کپسایسینوئیدها در فرمولاسیونهای موضعی ضد درد بهکار میروند و در محصولات تسکیندهنده دردهای عضلانی و مفصلی و نیز درمان کمکی نوروپاتیها استفاده میشوند. عصارههای استاندارد فلفلها در صنایع دارویی برای تهیه کرمها و پچهای گرمکننده (Counterirritant) کاربرد دارند و اثر تحریککننده کنترلشده آنها میتواند حساسیت درد را کاهش دهد.
کاربردهای پزشکی-بهداشتی
عصاره میوه در برخی فرمولهای بهداشتی بهعنوان عامل ایجاد گرما و افزایش گردش خون موضعی استفاده میشود. همچنین ترکیبات فنولی و رنگدانههای کاروتنوئیدی موجود در بخش خوراکی گیاه میتوانند بهعنوان مواد طبیعی با پتانسیل آنتیاکسیدانی در محصولات مراقبت از پوست مطرح باشند، هرچند نیازمند استانداردسازی و ارزیابی ایمنی هستند.
کاربردهای صنعتی و پژوهشی
کپسایسین استخراجشده از میوه در صنعت برای تولید مواد دافع حیوانات و برخی آفتپرهیزهای طبیعی کاربرد دارد و در پژوهشهای زیستپزشکی نیز بهعنوان ابزار تحریک گیرندههای حسی (TRPV1) استفاده میشود. ارزش اصلی این گونه برای صنعت، تأمین مواد مؤثره تندکننده و مدلهای آزمایشگاهی مرتبط با درد و حس گرماست.
مقابله به آفات فلفل گالاپاگوس
آفات رایج فلفل گالاپاگوس (Capsicum galapagoense)
شتهها، سفیدبالکها، تریپس و کنه تارتن دو لکهای از مهمترین آفات این گونه هستند و با مکیدن شیره گیاه باعث پیچیدگی برگ، ضعف رشد و ریزش گل میشوند. کنترل زودهنگام با پایش هفتگی و نصب کارتهای زرد چسبنده، کلید کاهش خسارت است.
برای مقابله، شستوشوی شاخوبرگ با آب، حذف برگهای شدیداً آلوده، و استفاده از صابونهای حشرهکش یا روغن نیم در چند نوبت توصیه میشود. در فضای گلخانه، رهاسازی دشمنان طبیعی مانند کفشدوزکها (برای شته) و زنبورهای پارازیتوئید (برای سفیدبالک) میتواند مؤثر باشد.
بیماریهای مهم و نشانهها
پوسیدگی طوقه و ریشه (مانند فیتوفتورا)، لکهبرگیهای قارچی، و بیماریهای ویروسی (مانند موزاییک) تهدیدهای اصلیاند. نشانهها شامل زردی، پژمردگی ناگهانی، لکههای قهوهای روی برگ و بدشکلی برگهاست. هرگونه بوته با علائم ویروسی باید سریعاً حذف و معدوم شود.
روشهای پیشگیری و مدیریت
آبیاری منظم بدون غرقابی، زهکشی مناسب، ضدعفونی ابزار، و استفاده از بستر/خاک سالم از مهمترین اقدامات پیشگیرانهاند. گردش زراعی، فاصلهگذاری مناسب برای تهویه، و آبیاری قطرهای برای کاهش رطوبت سطح برگ پیشنهاد میشود. در صورت شدت بیماریهای قارچی، استفاده هدفمند از قارچکشهای مجاز با رعایت برچسب و تناوب مواد، همراه با حذف بقایای آلوده، بهترین نتیجه را میدهد.
نحوه تکثیر فلفل گالاپاگوس
تکثیر این گیاهان از طریق کشت بذرها صورت می گیرد. ولی بذرها به کندی جوانه می زنند و در برخی موارد نیز جوانه زنی آنها مشکل می باشد.