اسپاتی فیلوم مونا لوا

دانستنیهای علمی

خانواده و رده‌بندی

اسپاتی‌فیلوم ‘Mauna Loa Supreme’ یک رقم اصلاح‌شده از گونه‌های جنس Spathiphyllum است که به خانواده آراسه (Araceae) تعلق دارد. این خانواده در برگیرنده بسیاری از گیاهان زینتی معروف مانند آنتوریوم و فیلودندرون است.

جنس و ویژگی‌های گیاهشناسی

جنس Spathiphyllum شامل گیاهان علفی همیشه‌سبز است که فاقد ساقه‌ی هوایی چوبی‌اند و برگ‌ها مستقیماً از طوقه یا ریزوم خارج می‌شوند. گل‌آذین اختصاصی آن اسپادیکس است که توسط براکتی سفید یا کرم‌رنگ به نام اسپات (spath) احاطه می‌شود.

منطقه بومی و زیستگاه طبیعی

اجداد وحشی اسپاتی‌فیلوم در نواحی گرم و مرطوب آمریکای مرکزی، شمال آمریکای جنوبی و بخش‌هایی از جنوب‌شرقی آسیا یافت می‌شوند. این گیاهان معمولاً در زیرآشکوب جنگل‌های بارانی، کنار نهرها و در خاک‌های غنی و همیشه نمناک رشد می‌کنند.

تاریخچه و اصلاح نژادی

گونه‌های وحشی اسپاتی‌فیلوم در قرن نوزدهم توسط گیاه‌شناسان اروپایی به باغ‌های botanic معرفی شدند. رقم ‘Mauna Loa Supreme’ در قرن بیستم به‌عنوان یک رقم تجاری با برگ‌های بزرگ‌تر و گل‌آذین‌های درشت‌تر انتخاب و تثبیت شد. این رقم به‌دلیل سازگاری با شرایط داخلی و قابلیت تصفیه هوای فضاهای بسته، به سرعت در فهرست گیاهان آپارتمانی محبوب جهان قرار گرفت.

خصوصیات - معرفی

نمای کلی اندام‌شناسی

اسپاتی‌فیلوم Spathiphyllum رقم «Mauna Loa Supreme» گیاهی علفی و همیشه‌سبز با فرم بوته‌ای متراکم است که اندام‌ها از پایه به‌صورت دسته‌ای (روزت‌مانند) ظاهر می‌شوند. شاخص‌ترین ویژگی ظاهری آن، تضاد برگ‌های سبز براق با گل‌آذین سفیدِ قاشقی‌شکل است.

ساقه و ساختار رویشی

این گیاه ساقهٔ هواییِ مشخص و چوبی ندارد و بیشتر دارای ساقهٔ بسیار کوتاه و فشرده در طوقه است؛ برگ‌ها از همین بخش می‌رویند و گیاه به‌صورت توده‌ای گسترش می‌یابد. دمبرگ‌ها بلند، استوانه‌ای تا کمی شیاردار و سبز روشن هستند و نقش «ساقه‌مانند» در ایجاد ارتفاع ظاهری بوته را دارند.

برگ

برگ‌ها کشیده و نیزه‌ای تا بیضوی-نیزه‌ای، با نوک تیز و حاشیهٔ صاف‌اند. پهنک برگ سبز تیره و براق است و بافتی نسبتاً چرمی دارد. رگبرگ میانی برجسته و رگبرگ‌های جانبی به‌صورت موازی-کمانی تا نزدیکی حاشیه امتداد می‌یابند که به برگ جلوه‌ای شیارخورده و منظم می‌دهد. برگ‌ها معمولاً بزرگ و پهن بوده و نمایی لوکس و یکدست ایجاد می‌کنند.

گل‌آذین و اجزای گل

گل‌آذین از یک اسپادیکس (محور گوشتی) به رنگ سفید تا کرم تشکیل شده که گل‌های ریزِ فشرده روی آن قرار دارند. اسپات (براکتهٔ قاشقی) معمولاً سفید خالص و براق است و با افزایش سن می‌تواند به سبز کم‌رنگ گرایش پیدا کند. شکل اسپات بیضوی-کشیده و نوک‌تیز بوده و به‌صورت ایستاده یا کمی خمیده در بالای شاخساره قرار می‌گیرد.

نور مورد نياز متوسط آبياري و رطوبت مرطوب دماي مورد نياز 30 درجه سانتیگراد خاک مورد نياز خاک باغچه، خاک برگ و کمی ماسه

مقابله به آفات اسپاتی فیلوم مونا لوا

آفات رایج اسپاتی فیلوم مونا لوا

شپشک آردآلود، کنه تارعنکبوتی و تریپس از آفات اصلی اسپاتی فیلوم مونا لوا هستند. شپشک آردآلود به صورت توده‌های سفید روی دمبرگ و پشت برگ دیده می‌شود و با ترشح عسلک، رشد قارچ دوده‌ای را تسهیل می‌کند. کنه تارعنکبوتی باعث زردی، لکه‌های نقره‌ای و تارهای نازک بین برگ‌ها می‌شود. تریپس نیز نوارهای نقره‌ای و لکه‌های قهوه‌ای روی پهنک برگ ایجاد می‌کند.

برای مقابله، ابتدا گیاه را قرنطینه و برگ‌ها را با پنبه آغشته به الکل ۷۰٪ یا محلول صابون مایع ملایم پاک کنید. سپس از حشره‌کش روغنی (روغن ولک سبک یا روغن‌های نئِم‌مبنا) طبق دستور برچسب استفاده کنید و پس از ۷ تا ۱۰ روز تکرار کنید.

بیماری‌های قارچی و باکتریایی

پوسیدگی ریشه و لکه برگی قارچی از مهم‌ترین بیماری‌های اسپاتی فیلوم مونا لوا هستند. آبیاری زیاد و زهکشی ضعیف موجب سیاه و لهیده شدن ریشه و خم شدن برگ‌ها می‌شود. لکه‌های قهوه‌ای با هاله زرد روی برگ‌ها نشانه آلودگی قارچی است.

برای پیشگیری، از خاک سبک و دارای پرلیت استفاده کرده و فقط زمانی آبیاری کنید که سطح خاک خشک شده باشد. برگ‌های آلوده را حذف و از تماس قطرات آب با برگ‌ها در شب خودداری کنید. در صورت شدت بیماری، استفاده محدود و منطبق بر برچسب از قارچ‌کش‌های سیستمیک توصیه می‌شود.

هشدار - عوارض جانبی

عوارض برای انسان

اسپاتی‌فیلوم Mauna Loa Supreme حاوی بلورهای اگزالات کلسیم نامحلول است و در صورت جویدن یا بلع می‌تواند باعث سوزش و درد دهان و گلو، افزایش ترشح بزاق، تهوع و استفراغ شود. تماس شیره گیاه با پوست در برخی افراد ممکن است تحریک پوستی ایجاد کند و تماس با چشم می‌تواند سوزش و قرمزی به‌همراه داشته باشد.

خطرات برای حیوانات خانگی

این گیاه برای گربه و سگ سمی گزارش شده است و معمولاً علائمی مانند آبریزش دهان، پنجه‌کشیدن به دهان، کاهش اشتها، استفراغ و تورم لب‌ها یا زبان ایجاد می‌کند. در اغلب موارد علائم موضعی و متوسط است، اما در صورت تورم شدید یا مشکل تنفس نیاز به مراجعه فوری دامپزشکی دارد.

اسپاتی فیلوم سِن سیشن گل اسپاتی فیلوم اسپاتی فیلوم آبزی

کارده زامیفولیا دیفن باخیا آگلونما