سرخدار چینی

دانستنیهای علمی

رده‌بندی و جایگاه تبارشناختی

Taxus celebica از جنس Taxus و خانوادهٔ Taxaceae (سرخداریان) است. این جنس در بازدانگان قرار می‌گیرد و مانند دیگر سرخدارها به‌جای مخروط‌های چوبیِ کلاسیک، بذرهایی با پوشش گوشتیِ فنجانی‌شکل (آریل) تولید می‌کند. نام گونهٔ celebica به خاستگاه آن در ناحیهٔ سولاوسی (Celebes) اشاره دارد و در منابع، با عنوان «سرخدار چینی» نیز گزارش می‌شود.

منطقهٔ بومی و پراکنش

پراکنش طبیعی این گونه عمدتاً به بخش‌هایی از جنوب‌شرقی آسیا محدود است و گزارش‌های معتبر آن از جزایر اندونزی، به‌ویژه سولاوسی، مطرح شده‌اند. این پراکنش جزیره‌ای، اهمیت زیست‌جغرافیایی گونه را در مطالعهٔ تکامل سرخدارها افزایش می‌دهد و می‌تواند با جدایی‌های زمین‌ساختی و تاریخچهٔ جنگل‌های بارانی منطقه مرتبط باشد.

زیستگاه و بوم‌شناسی

این سرخدار در زیستگاه‌های جنگلی مرطوب، معمولاً در نواحی کوهپایه‌ای تا کوهستانی، رشد می‌کند؛ جایی که رطوبت هوا بالا و سایه‌اندازی تاج‌پوشش جنگل قابل توجه است. سازگاری با شرایط سایه‌دوست و خاک‌های نسبتاً عمیق و آلی، در بسیاری از گونه‌های جنس Taxus دیده می‌شود. آریلِ قرمز و گوشتیِ بذرها معمولاً در پراکنش جانوری نقش دارد (درحالی‌که بخش‌های دیگر گیاه می‌توانند حاوی ترکیبات سمی باشند).

تاریخچه و اهمیت علمی

جنس Taxus از نظر تاریخچهٔ داروشناسی و شیمی گیاهی بسیار شناخته‌شده است، زیرا برخی گونه‌ها منابع ترکیبات ضدسرطان مانند تاکسان‌ها بوده‌اند. هرچند میزان و نوع ترکیبات می‌تواند میان گونه‌ها متفاوت باشد، Taxus celebica نیز در چارچوب مطالعات تطبیقیِ تنوع شیمیایی و ژنتیکی سرخدارها ارزش پژوهشی دارد. همچنین نام‌گذاری و گزارش‌های پراکنش آن نشان‌دهندهٔ پیچیدگی‌های رده‌بندی در سرخدارهای آسیایی است.

خصوصیات - معرفی

شرایط نگهداری سرخدار چینی

نور مورد نياز کم آبياري و رطوبت مرطوب دماي مورد نياز نواحی سرد و مرطوب خاک مورد نياز خاک های رسوبی حاوی مقادیر فراوان ترکیب های هوموسی و آهکی با «پی اچ» قلیایی

مقابله به آفات سرخدار چینی

آفات رایج Taxus celebica (سرخدار چینی)

از آفات مهم سرخدار چینی می‌توان به شته‌ها، شپشک‌ها (به‌ویژه شپشک سپردار) و کنه‌های تارتن اشاره کرد. این آفات با مکیدن شیره گیاه موجب زردی، ضعف عمومی، کاهش رشد و در مواردی دوده‌ای شدن سطح برگ‌ها (در اثر عسلک) می‌شوند. برای کنترل، ابتدا پایش منظم و حذف شاخه‌های شدیداً آلوده انجام شود و سپس شست‌وشوی اندام‌ها با آب پرفشار و استفاده از صابون‌های حشره‌کش یا روغن‌های باغبانی در زمان مناسب توصیه می‌شود.

بیماری‌های قارچی و پوسیدگی ریشه

مهم‌ترین بیماری‌ها شامل پوسیدگی ریشه و طوقه (اغلب ناشی از Phytophthora) و لکه‌برگی‌های قارچی است که با پژمردگی، قهوه‌ای شدن سوزن‌ها و افت ناگهانی گیاه همراه می‌شود. اصلی‌ترین راه پیشگیری، مدیریت آبیاری و زهکشی عالی است؛ خاک‌های سنگین و ماندابی خطر را افزایش می‌دهند. در صورت مشاهده علائم، کاهش آبیاری، بهبود تهویه خاک و استفاده هدفمند از قارچ‌کش‌های مجاز (طبق برچسب) کمک‌کننده است.

روش‌های تلفیقی و پیشگیری

بهداشت باغی (جمع‌آوری بقایا)، ضدعفونی ابزار هرس، پرهیز از کوددهی ازته افراطی و حفظ فاصله کاشت برای گردش هوا، شدت آفات و بیماری‌ها را کاهش می‌دهد. تقویت گیاه با تغذیه متعادل و آبیاری دقیق، مقاومت طبیعی Taxus celebica را افزایش می‌دهد.

نحوه تکثیر سرخدار چینی