نوئل نقره‌ای؛ صنوبر آبی همیشه‌سبز با سوزن‌های نقره‌ای چشمگیر

نویسنده: محبوبه آشناور
تاریخ انتشار: 1392/03/12
نوئل نقره‌ای؛ صنوبر آبی همیشه‌سبز با سوزن‌های نقره‌ای چشمگیر
نوئل نقره‌ای (*Picea pungens*) یا «اسپروس آبی/کاج نوئل آبی» یک مخروطیِ همیشه‌سبز زینتی از تیره کاجیان است که به دلیل سوزن‌های آبی‌ـ‌نقره‌ای و تاج مخروطی منظم شناخته می‌شود. در ایران معمولاً با نام‌های «کاج نوئل نقره‌ای» و «اسپروس نقره‌ای» نیز گفته می‌شود. برای رشد به نور کامل تا نیم‌سایه، هوای خنک تا معتدل (تقریباً ۵ تا ۲۵°C) و رطوبت متوسط نیاز دارد و نسبتاً به سرما مقاوم است. خاک عمیق و با زهکشی خوب را ترجیح می‌دهد و از گرمای شدید، خشکی طولانی و آلودگی شهریِ زیاد آسیب می‌بیند. اندام‌های گیاه شامل سوزن‌های سخت و تیز، شاخه‌های متراکم، و مخروط‌های آویخته قهوه‌ای روشن است. کاربرد اصلی آن زینتی و به‌عنوان درخت کریسمس/نوئل و همچنین بادشکن است؛ در برخی منابع، چوب آن برای مصارف عمومی و رزین/ترشحات آن به‌صورت محدود گزارش شده، اما شهرت دارویی برجسته‌ای مانند برخی سوزنی‌برگان ندارد.

Nargil_Picea pungens
نام علمي
Picea pungens
نام لاتين
Colorado blue spruce
خانواده (تيره)

دانستنیهای علمی

درخت نوئل نقره ای ،درختی همیشه سبز از خانواده  Pinaceae (کاجیان) میباشد .
این درخت بومی جنوب ایالت متحده میباشد .(کوه های راکی از کلرادو به وایومینگ   )
از این درخت 2 زیرگونه به رنگهای آبی نقره ای و کبود وجد دارد.
به واسطه شکل و رنگ زیبایی که این درخت دارد ، از جمله درختان زینتی محبب به شمار می آید  امرزه در اکثر نقاط دنیا کاشته میشود.
این درخت در سال 1315 در باغ نباتات دانشکده کشاورزی کرج کاشته شد.
در کشور ما نوئل نقره ای هنوز به بذردهی نرسیده ولی از طریق قلمه زنی و پیوند زدن بر روی نوئل معمولی ، باغداران آن را تکثیر میکنند.
از درخت نوئل نقره ای به عنوان درخت کریسمس استفاده میشود.
بومیان آمریکا در گذشته از برگ این درخت دارویی سنتی تهیه میکردند.

نوئل نقره ای

خصوصیات - معرفی

درخت نوئل نقره ای تا ارتفاع 15 متر رشد میکند  و حدود 5 متر گستردگی این درخت است .
این درخت رشد کمی دارد  وبین 20 تا 50 سال زمان نیاز است تا درخت به ارتفاع نهایی خود برسد.
پوست درخت خاکستری رنگ است.
برگها سوزنی شکل ،بسیار تیز و به رنگ آبی مایل به خاکستری هستند و به صورت منظم و شعاعی بر روی شاخه ها قرار گرفته اند .
شاخه های این درخت سفت بوده و تمایل دارند که به سمت زمین بروند .
شکل مخروطی درخت با بالا رفتن سن بازتر میشود .
گلها تک جنسی هستند ( یا نر هستند یا ماده) واز نظر زینتی اهمیت ندارند .
گلها ابتدا ارغوانی مایل به قرمز هستند و سپس رنگ زرد مایل به قهوه ای میشوند.
رنگ میوه های این درخت بنفش است و زمانی که بالغ میشوند به رنگ قهوه ای در می آید .
میوه ها بیضی شکل ، دراز و مخرطی هستند  و بر روی شاخه های کوتاه قرار دارند.

صنوبر آبی درخت اصلی ایالات کلرادو و یوتا می باشد.

Blue spruce


بيشتر مطالعه کنيد :



شرایط محیط رشد

دمای مورد نیاز
دمای مورد نیاز نوئل نقره ای
3 درجه سانتیگراد
آبیاری و رطوبت
رطوبت مورد نیاز نوئل نقره ای
مرطوب
نور مورد نیاز
نور مورد نیاز گیاه نوئل نقره ای
زیاد
خاک مورد نیاز
خاک مورد نیاز نوئل نقره ای
خاک لومی ،شنی، ماسه ای مرطوب خوب زهکشی شده

این درخت، درختی مقاوم میباشد و خود را به خوبی با شرایط محیط تطبیق می دهد .

نگهداری از این درخت به شرح زیر می باشد:
نور :بهتر است در آفتاب کامل قرار گیرد.
دما :دمای بین -3 تا 9 درجه دمای مناسب برای این درخت میباشد.
به طور کلی این درخت تحمل خشکسالی را دارد  و در برابر گرما مقاوم است.
آبیاری: به آبیاری متوسط نیاز دارد.
خاک: خاک لومی ، ماسه ای ، شنی مرطوب و خوب زهکشی شده برای این گیاه مناسب است.

به طور کلی این درخت نسبت به سایر کاج ها مقاوم تر است.

Picea pungens

مقابله به آفات نوئل نقره ای

بیماری خاصی این درخت را تهدید نمیکند فقط بهتر است مراقب شته ، کنه،عنکبوت قرمز باشید.


آفات رایج نوئل نقره‌ای (Picea pungens) و کنترل

شته‌های سوزنی و شته آدِلجید (Adelgids) با مکیدن شیره گیاه موجب زردی، ضعف عمومی و ریزش سوزن‌ها می‌شوند. پایش منظم پشت سوزن‌ها و شاخه‌های جوان در بهار کمک می‌کند آلودگی زود تشخیص داده شود. برای کنترل، شست‌وشوی شاخه‌ها با آب پرفشار، حفظ دشمنان طبیعی و در صورت نیاز استفاده از صابون‌های حشره‌کش یا روغن‌های باغبانی در زمان خواب گیاه توصیه می‌شود.

کنه تارتن صنوبر در هوای گرم و خشک تشدید شده و لکه‌لکه شدن و کدر شدن رنگ سوزن‌ها را ایجاد می‌کند. افزایش رطوبت محیط و آبیاری عمیق بدون غرقابی کردن به کاهش خسارت کمک می‌کند؛ در آلودگی شدید، کنه‌کش‌های اختصاصی با تناوب مناسب استفاده شوند.


امراض مهم و راهکارهای پیشگیری/درمان

سوزن‌ریزی قارچی (مانند Rhizosphaera needle cast) باعث قهوه‌ای شدن و ریزش سوزن‌های داخلی می‌شود. هرس شاخه‌های آلوده، بهبود گردش هوا، پرهیز از خیس کردن تاج در آبیاری و جمع‌آوری بقایای آلوده ضروری است. در موارد شدید، قارچ‌کش‌های مسی یا کلروتالونیل معمولاً به‌صورت نوبتی از اواخر بهار طبق برچسب مصرف می‌شوند.

پوسیدگی ریشه (Phytophthora) در خاک‌های سنگین و زهکشی ضعیف شایع است و به پژمردگی و قهوه‌ای شدن تدریجی می‌انجامد. بهترین کنترل، پیشگیری با زهکشی مناسب و اجتناب از آبیاری بیش از حد است؛ در برخی شرایط، تیمارهای اختصاصی ضد فیتوفتورا با نظر کارشناس قابل استفاده‌اند.

نوئل نقره ای

نحوه تکثیر نوئل نقره ای

تکثیر این گیاه به 2 روش امکان پذیر است:
1- کاشت بذر
2-قلمه زدن (استفاده از قلمه چوب جنگلی)


مروری بر تولیدمثل نوئل نقره‌ای

Picea pungens (نوئل نقره‌ای) در طبیعت از راه تولید بذر در مخروط‌های نر و ماده تکثیر می‌شود، اما در نگهداری زینتیِ باغ و فضای سبز، تکثیر رویشی برای حفظ رنگ آبی و صفات رقم‌های زینتی اهمیت کلیدی دارد.


تولیدمثل طبیعی (بذری) و گرده‌افشانی

این گونه یک‌پایه است؛ مخروط‌های نر گرده را آزاد می‌کنند و گرده‌افشانی عمدتاً به‌وسیله باد انجام می‌شود. پس از لقاح، بذرها در مخروط‌های ماده شکل می‌گیرند و با رسیدگی مخروط، دانه‌های بالدار آزاد شده و توسط باد پراکنده می‌شوند. تکثیر بذری معمولاً یکنواختی رنگ نقره‌ای/آبی را تضمین نمی‌کند و ممکن است نهال‌ها سبزتر شوند.


تکثیر از بذر در باغبانی

برای تکثیر بذری، بذرهای رسیده جمع‌آوری و معمولاً برای بهبود جوانه‌زنی دچار تیمار سرمایی (چند هفته در رطوبت و دمای پایین) می‌شوند، سپس در بستر سبک و زهکش‌دار کشت می‌گردند. کنترل رطوبت و جلوگیری از پوسیدگی ریشه در خزانه ضروری است.


تکثیر رویشی: قلمه و پیوند

قلمه‌گیری از شاخه‌های نیمه‌خشبی/خشبیِ سالم انجام می‌شود، اما ریشه‌زایی در صنوبرها دشوار و وابسته به زمان برداشت، استفاده از هورمون ریشه‌زا و مه‌پاشی/رطوبت بالا است. در عمل، مطمئن‌ترین روش برای حفظ رقم‌های آبی، پیوند (مانند پیوند جانبی یا شکافی) رقم مطلوب روی پایه بذریِ سازگار است تا گیاه جدید دقیقاً صفات زینتی والد را تکرار کند.

Blue spruce

ساير تصاوير :  


گياهان ديگر از همين جنس :

آشنایی با جنس صنوبر و همه گونه های آن


گياهان ديگر از همين خانواده :

آشنایی با تیره کاجیان و جنس های آن

امتیاز شما به این مقاله

میانگین امتیاز: 4.56 از ۵، بر اساس 43 امتیاز

پرسش‌ها و نظرات این مقاله

a s 1393/08/04
سلام.شنیده بودم که روی کاج نویل نباید اب اسپری کرد اما مثلا روی کاج مطبق باید بشه.
ایا واقعا ناید نویل رو اسپری کرد؟شنیدم که سوزن ریزی پیدا میکنه.
ممنونم از پاسختون.
احمد ستوده 1394/05/15
لطفا روش کشت از طریق تخم وقلمه را توضیح بفرمایید سپاسگزارم
صدیقه سعادت 1392/03/22
سلام و سپاس به خاطر سایت مفیدتان

من سه بوته کدوی قلمی پدر گلدان دارم که گل داده است فقط برگهای شان سبز کم رنگ و یا زرد هستند . هر روز آب میدهم.
سعيد غفاري 1392/06/14
سلام. آیا این گیاه در ایران هم وجود دارد؟ یعنی برای فروش؟

ثبت پرسش یا نظر جدید