گل شقایق

دانستنیهای علمی

گل شقایق که با نام های رایج : (خشخاش ذرت، گل رز ذرت، گل خشخاش ، خشخاش فلاندر ، خشخاش قرمز ، علف هرز قرمز) شناخته میشود یک گونه گیاه گلدار از جنس Papaver و خانواده Papaveraceae بومی اروپا میباشد.

این گیاه بیشتر به عنوان علف هرز مزارع کشاورزی معرفی میشود.

گل شقایق در دنیا به عنوان نمادی از سربازان کشته شده در جنگ است.

گل شقایق به عنوان نماد لژیون سلطنتی بریتانیا به تصویب رسیده است و بر روی تعدادی از سکه ها ، اسکناس ها ، و پرچم های ملی دنیا حک شده است از جمله :*اسکناس دویست لی رومانیایی *اسکناس ده دلاری کانادا(2001) * سکه بیست و پنج سنتی کانادا در سال های 2004 و 2008

گونه زینتی گل شقایق با نام Shirley Poppy شناخته میشود

گل شقایق در نواحی مختلف ایران رشد می‌کند.این گل در ادبیات ایران با نام‌های لاله وحشی و شقایق وحشی معروف است.و از ان به گل همیشه عاشق یاد می کنند .وجود مقادیر بسیار اندک ترکیبات “اوپیوئیدی” در عصاره این گیاه ، سبب شده تا عصاره این گیاه را “تریاک بی‌زیان” بنامند.

خصوصیات - معرفی

این گیاه اغلب يكساله  و بندرت دو ساله است و دارای ساقه ای با موهاي سيخ پراكنده(بندرت متراكم) افراشته يا گاهي نيمه افراشته،معمولا منشعب،واجد شيرابه سفيد است

برگ ها : برگ هاي پايين دمبرگدار،برگ هايي بالايي بدون دمبرگ،درازا5 تا 3 سانتیمتر دارای 2-1 شكاف عميق وقطعات دندانه دار درشت است. نوك باريك دارد، قطعه انتهائي معمولا بزرگتر از قطعات جانبي، سطح بالائي وزيرين برگ مويي است

گل های آن بصورت منفرد در انتهاي ساقه هاي اصلي وشاخه هاي فرعي می رویند، گل ها قبل از شكوفائي آويزان مي باشند. آنها به قطر 30 تا 80 میلی متر به رنگ قرمز تا بنفش و بندرت سفيد يا ارغواني هستند

میوه آن كپسولی شکل به درازاي 10 تا 22 میلیمتر است

ارتفاع این گياه 20 تا 70 سانتیمتر و بعضاً تا 100 سانتیمتر می باشد

نور مورد نياز خیلی زیاد آبياري و رطوبت کمی مرطوب دماي مورد نياز 15 درجه سانتیگراد خاک مورد نياز خاک سبک با زهکشی خوب

خواص و کاربردهای دارویی و صنعتی

از گذشته‌های دور از جوشانده این گیاه برای رفع بی‌خوابی و کاهش التهاب استفاده می‌شده و دارای اثرات آرام بخش و خلط آور است. خواب آلودگی را از عوارض شناخته شده مصرف این عصاره در حیوانات دانست برای همین حیوانات از این گل دوری میکنند

مقابله به آفات گل شقایق

آفات رایج شقایق (Papaver rhoeas)

مهم‌ترین آفات شقایق شامل شته‌ها (Aphididae)، تریپس‌ها و گاهی لارو برخی پروانه‌ها هستند. شته‌ها با مکیدن شیره گیاهی موجب پیچیدگی برگ، کاهش رشد و انتقال ویروس‌ها می‌شوند. کنترل زودهنگام آفات مکنده کلید جلوگیری از خسارت ثانویه و بیماری‌های ویروسی است. برای مدیریت، از شست‌وشوی بوته با آب، حذف علف‌های هرز میزبان و تقویت دشمنان طبیعی مانند کفشدوزک‌ها استفاده کنید. در آلودگی شدید، کاربرد هدفمند صابون حشره‌کش یا روغن‌های باغبانی در ساعات خنک توصیه می‌شود.

بیماری‌های قارچی و پوسیدگی‌ها

در شرایط رطوبت بالا، بیماری‌هایی مانند لکه‌برگی و سفیدک سطحی و نیز پوسیدگی ریشه/طوقه (وابسته به قارچ‌های خاکزی) مشاهده می‌شود. نشانه‌ها شامل لکه‌های قهوه‌ای روی برگ، پوشش پودری سفید و پژمردگی ناگهانی است. آبیاری سنگین و زهکشی ضعیف مهم‌ترین عوامل تشدید پوسیدگی‌ها هستند. مدیریت شامل آبیاری صبحگاهی، افزایش فاصله کاشت برای گردش هوا، حذف برگ‌های آلوده و پرهیز از خیس‌کردن شاخ‌وبرگ است.

راهبردهای پیشگیری و کنترل یکپارچه

برای پیشگیری، بستر سبک و زهکش‌دار فراهم کنید، بقایای آلوده را جمع‌آوری و ابزار را ضدعفونی کنید. تناوب کشت و استفاده از بذر سالم اهمیت دارد. در صورت تداوم بیماری، از قارچ‌کش‌های مجاز متناسب با عامل بیماری‌زا و طبق برچسب استفاده شود. ترکیب بهداشت زراعی، پایش منظم و کنترل بیولوژیک مؤثرترین روش پایدار در شقایق است.

نحوه تکثیر گل شقایق

تولید مثل در طبیعت

پاپاور روئاس (Papaver rhoeas) یا گل شقایق یک گیاه یک‌ساله است که در طبیعت عمدتاً از راه بذر تکثیر می‌شود. گل‌ها با رنگ‌های درخشان خود گرده‌افشان‌هایی مانند زنبورها را جذب می‌کنند و پس از گرده‌افشانی، کپسول بذر تشکیل می‌شود. با رسیدن کپسول، بذرهای بسیار ریز از طریق تکان خوردن ساقه در باد و حرکت جانوران در اطراف بوته پراکنده می‌شوند. این بذرها می‌توانند در خاک مدتی نهفتگی داشته باشند و معمولاً پس از فراهم شدن رطوبت و نور کافی در فصل مناسب جوانه می‌زنند.

روش‌های تکثیر در خانه

بهترین روش تکثیر شقایق در خانه، کاشت مستقیم بذر است؛ زیرا جابه‌جایی نهال به ریشه لطیف آن آسیب می‌زند. بذرها را سطحی روی خاک سبک و زهکش‌دار بپاشید و فقط با لایه‌ای بسیار نازک از خاک یا ورمیکولیت بپوشانید. برای جوانه‌زنی، نور ملایم و رطوبت یکنواخت (بدون غرقابی کردن خاک) ضروری است. پس از سبز شدن، تنک کردن بوته‌ها به رشد بهتر و گل‌دهی بیشتر کمک می‌کند. تکثیر رویشی (قلمه یا تقسیم بوته) معمولاً موفق نیست و برای این گونه توصیه نمی‌شود.

هشدار - عوارض جانبی

برگ و شیرابه آن طعم تندی دارد و کمی سمی برای حیوانات علف خوار هستند

شقایق شرقی شقایق کوهی خشخاش هرز خشخاش

شقایق لوب تیز اشولزیا (شقایق کالیفرنیا یا لاله باغی ) گل قلب خونین خشخاش