گل سپاس چتری؛ جنشیان بهاری با گل‌های آبیِ چشمگیر در باغ سنگی

نویسنده: محبوبه آشناور
تاریخ انتشار: 1393/06/24
گل سپاس چتری؛ جنشیان بهاری با گل‌های آبیِ چشمگیر در باغ سنگی
گلِ سپاس چتری (*Gentiana verna*) گیاهی علفی، کم‌ارتفاع و چندساله از تیرهٔ Gentianaceae است. **شرایط رشد** آن معمولاً آب‌وهوای خنک تا معتدلِ کوهستانی است؛ دمای ملایم تا خنک را می‌پسندد، به **رطوبت یکنواخت خاک** (بدون ماندابی شدن) نیاز دارد و در **نور زیاد** بهترین رشد و گل‌دهی را نشان می‌دهد (آفتاب کامل در اقلیم‌های خنک، و آفتاب ملایم/نیم‌سایه در مناطق گرم‌تر).

**بومی و زیستگاه:** بومی بخش‌هایی از اروپا، به‌ویژه نواحی آلپی و کوهستانی است و در **چمنزارهای کوهستانی، مراتع سنگلاخی، دامنه‌های آهکی و خاک‌های کم‌عمقِ با زهکشی خوب** دیده می‌شود.

**خصوصیات ظاهری:** معمولاً به صورت **رزتِ برگ‌های قاعده‌ای** رشد می‌کند؛ برگ‌ها کوچک، ساده و بی‌دندانه‌اند. گل‌ها منفرد یا کم‌تعداد، **آبیِ درخشان تا لاجوردی** با جام قیفی/ستاره‌ای و معمولاً ۵ لوب هستند و روی ساقه‌های کوتاه قرار می‌گیرند.

**نام‌های رایج:** در فارسی «گل سپاس چتری» و در انگلیسی بیشتر با نام **Spring gentian** شناخته می‌شود. (این گونه عمدتاً به‌عنوان گیاه زینتیِ مناطق سنگی/آلپی شناخته می‌شود و شهرت اصلی آن دارویی-صنعتیِ ویژه‌ای مانند برخی *Gentiana*های دیگر نیست.)

Nargil_Gentiana Verna
نام علمي
Gentiana Verna
نام لاتين
Spring gentian
خانواده (تيره)

دانستنیهای علمی

 Gentiana verna  (گل سپاس چتری ) ،گیاهی است از خانواده Gentianaceae  ( جنتیاناسه ) که بومی اروپا به ویژه ایرلند، روسیه و انگلیس میباشد .
این گیاه از جنس Gentiana بوده و کوچکترین عضو در این جنس محسوب میشود و معمولا در حدود چند سانتیمتر رشد میکند.

گل سپاس چتری از آنجایی که دارای گل های زیبا و زرق و برق دار میباشد و نسبتا نگهداری از آن ساده بوده، گیاه زینتی محبوبی بشمار می آید و مناسب برای کاشت در انواع باغها از جمله باغهای صخره ای و نگهداری در پاسیو و کاشت در جعبه های گل میباشد .

گل سپاس چتری گیاهی چندساله و همیشه سبز بوده که دارای سرعت رشد متوسطی میباشد.
ارتفاع این گیاه بین 4 تا 10 سانتیمتر بوده و گستردگی آن 10 سانتیمتر است.
دارای برگ‌های سرنیزه‌ای شكل سبز مایل به خاكستری بوده و گل‌های آبی رنگ آن در بهار یا اوایل تابستان ظاهر می‌شوند.
قطر گلهای این گیاه بین 1 تا 2 سانتیمتر است ،5 لوبی و ستاره ای شکل هستند و برای زنبورها و پروانه ها بسیار جذاب میباشند .( گرده افشانی توسط حشرات صورت میگیرد.)
گاها گلهای این گیاه به رنگهای ارغوانی،سفید و قرمز نیز دیده میشوند.

گل سپاس چتری

خصوصیات - معرفی


ویژگی‌های کلی اندام‌ها

Gentiana verna (گل سپاس چتری) یک گیاه علفی کوچک و چندساله از تیرهٔ Gentianaceae است که به‌صورت روزت‌های فشرده در نزدیکی سطح خاک رشد می‌کند. اندازهٔ کلی گیاه معمولاً کوتاه و نزدیک به زمین است و این ویژگی آن را با زیستگاه‌های سرد و مرتفع سازگار می‌کند.


ساقه

ساقهٔ گل‌دهنده غالباً بسیار کوتاه، باریک و ایستاده است و از مرکز روزت برگ‌ها خارج می‌شود. در بسیاری از نمونه‌ها ساقه ساده بوده و تنها یک گل را در انتها حمل می‌کند. سطح ساقه معمولاً صاف و بدون کرکِ آشکار است و رنگ آن از سبز تا سبزِ متمایل به بنفش می‌تواند تغییر کند.


برگ

برگ‌ها عمدتاً قاعده‌ای و به شکل روزت هستند؛ شکل آن‌ها بیضوی تا سرنیزه‌ای (lanceolate) و با نوک نسبتاً تیز است. حاشیه برگ‌ها معمولاً صاف (بدون دندانه) و رگبرگ میانی مشخص است. رنگ برگ‌ها سبز تیره و با بافتی نسبتاً چرمی یا سفت دیده می‌شود و اندازهٔ آن‌ها کوچک و متناسب با قامت کوتاه گیاه است.


گل

گل‌ها شاخص‌ترین اندام این گونه‌اند و معمولاً منفرد و در انتهای ساقه قرار می‌گیرند. جام گل لوله‌ای-قیفی با ۵ لوب نسبتاً پهن دارد و رنگ آن آبیِ درخشان تا آبیِ کبود است. مرکز گل می‌تواند ته‌رنگ روشن‌تر یا سفیدگون داشته باشد که کنتراست رنگی ایجاد می‌کند. گل‌ها ظریف اما چشمگیرند و قطر آن‌ها در مقایسه با کل گیاه نسبتاً بزرگ به نظر می‌رسد.

Spring gentian

شرایط محیط رشد

دمای مورد نیاز
دمای مورد نیاز گل سپاس چتری
تا دمای -15 مقاوم است درجه سانتیگراد
آبیاری و رطوبت
رطوبت مورد نیاز گل سپاس چتری
مرطوب
نور مورد نیاز
نور مورد نیاز گیاه گل سپاس چتری
زیاد
خاک مورد نیاز
خاک مورد نیاز گل سپاس چتری
خاک لومی،شنی،ماسه ای ،غنی از هوموس و خوب زهکشی شده

شرایط نگهداری گیاه Geotiana verna به شرح زیر میباشد :

خاک : خاک لومی،شنی، ماسه ای ، غنی از هوموس مرطوب ،خوب زهکشی شده .
نور : آفتابی .
این گیاه باید در معرض آفتاب کامل قرار داشته باشد .
در سایه و نیم سایه رشد خوبی نخواهد داشت .
آبیاری : به طور متوسط صورت گیرد .
دما : این گیاه ، به نسبت در برابر سرما مقاوم بوده و تا دمای15-  درجه را تحمل میکند .
کوددهی : 2 بار در سال صورت گیرد برای رشد بهتر گیاه .

Gentiana Verna

مقابله به آفات گل سپاس چتری

آفات و امراض :
در مورد این گیاه ،مراقب راب ، حلزون ،شته ،کنه و عنکبوت قرمز باشید.
نوعی قارچ باعث ازبین رفتن ساقه این گیاه میشود.

گل سپاس چتری

نحوه تکثیر گل سپاس چتری

برای تکثیر این گیاه ، میتوانید به یکی از 2 روش زیر اقدام کنید .

1- کاشت بذر : دانه های این گیاه را باید به محض رسیده شدن بکارید (اواخر زمستان و یا اوایل بهار مناسب است .)
سرعت جوانه زنی دانه ها بسیار کم است و بین 6 تا 12 هفته زمان میبرد .
2- تقسیم گیاه ( در فصل بهار اقدام کنید.)

Spring gentian

ساير تصاوير :  


گياهان ديگر از همين جنس :

آشنایی با جنس گل‌سپاس و همه گونه های آن


گياهان ديگر از همين خانواده :

آشنایی با تیره ژنتیاناسه و جنس های آن

امتیاز شما به این مقاله

میانگین امتیاز: 4.67 از ۵، بر اساس 6 امتیاز

پرسش‌ها و نظرات این مقاله

مهدی رفیعی 1393/09/07
سلام
چه اطلاعاتی در مورد gentian violet می توانم پیدا کنم
تشکر

ثبت پرسش یا نظر جدید