کریزانتموم افرودیت

دانستنیهای علمی

رده‌بندی علمی و جایگاه گیاه

Chrysanthemum Aphrodite (کریزانتموم افرودیت) یک رقم زینتی از جنس Chrysanthemum در خانواده Asteraceae (کاسنیان/ستاره‌ایان) است. این خانواده با گل‌آذین ویژهٔ «کاپیتولوم» شناخته می‌شود که در آن گل‌های کوچک فراوان به صورت یک «گل» واحد دیده می‌شوند. از نظر سامانه‌شناسی، گونه‌های این گروه در ادبیات علمی گاهی در چارچوب‌های نام‌گذاری متفاوت (از جمله ارتباط تاریخی با Dendranthema) گزارش شده‌اند، اما در کاربرد باغبانی و بسیاری منابع امروزی تحت Chrysanthemum مطرح‌اند.

منطقه بومی و زیستگاه

این رقم به‌خودی‌خود «بومی» یک ناحیه طبیعی نیست، زیرا حاصل اصلاح و گزینش انسانی است؛ با این حال، خاستگاه ژنتیکی کریزانتموم‌های باغی عمدتاً به گونه‌های شرق آسیا بازمی‌گردد. نیاکان وحشی در چین، کره و ژاپن پراکنش دارند و معمولاً در زیستگاه‌های باز تا نیمه‌باز مانند دامنه‌ها، علفزارها، حاشیهٔ جنگل‌ها و مناطق با خاک‌های نسبتاً سبک و زهکش‌دار رشد می‌کنند. اقلیم‌های معتدل با فصل خنک برای چرخهٔ رشد و گلدهی این گروه اهمیت دارد.

تاریخچه و اهمیت علمی-فرهنگی

کریزانتموم‌ها از دیرزمان در شرق آسیا کشت می‌شده‌اند و سپس از مسیر تبادلات فرهنگی و گیاه‌شناختی به اروپا و دیگر نقاط جهان راه یافته‌اند. در فرآیند اهلی‌سازی و اصلاح، ویژگی‌هایی مانند رنگ، فرم گل‌آذین، زمان گلدهی و قامت گیاه انتخاب شده است. رقم “Aphrodite” نمونه‌ای از این دست‌پروردگی باغبانی است که در مجموعهٔ ارقام گل شاخه‌بریده و گلدانی قرار می‌گیرد و برای یکنواختی گلدهی و ویژگی‌های زینتی تکثیر و نگهداری می‌شود.

خصوصیات - معرفی

شرایط نگهداری کریزانتموم افرودیت

نور مورد نياز زیاد آبياري و رطوبت کمی مرطوب دماي مورد نياز نواحی نیمه گرمسیری تا معتدل خاک مورد نياز خاک های سبک و دارای مواد آلی

مقابله به آفات کریزانتموم افرودیت

آفات رایج Chrysanthemum Aphrodite و کنترل آنها

شته‌ها با مکیدن شیره گیاه باعث پیچیدگی برگ و ترشح عسلک می‌شوند؛ پایش هفتگی پشت برگ‌ها و شست‌وشوی گیاه با آب، سپس استفاده از صابون حشره‌کش یا روغن نیم بهترین گزینه‌های کم‌خطر هستند.

تریپس‌ها لکه‌های نقره‌ای و بدشکلی گل ایجاد می‌کنند؛ حذف گل‌های آلوده، نصب کارت زرد/آبی و در صورت نیاز مصرف حشره‌کش‌های اختصاصی تریپس طبق برچسب توصیه می‌شود. کنه تارتن با تار و زردی برگ همراه است؛ افزایش رطوبت، دوش گرفتن گیاه و کاربرد کنه‌کش در آلودگی شدید مؤثر است.

مگس سفید و مینوز برگ نیز دیده می‌شوند؛ مدیریت تلفیقی شامل بهداشت، حذف برگ‌های آلوده و استفاده هدفمند از تله‌های زرد و حشره‌کش‌های انتخابی کارآمد است.

بیماری‌ها و روش‌های پیشگیری و درمان

سفیدک پودری به صورت پوشش سفید روی برگ ظاهر می‌شود؛ تهویه مناسب، کاهش رطوبت سطح برگ و پرهیز از آبیاری بارانی پیشگیری‌کننده است و در صورت گسترش، قارچ‌کش‌های گوگردی/سیستمیک طبق دستور مصرف می‌شوند.

بوتریتیس (کپک خاکستری) موجب پوسیدگی گل و ساقه در رطوبت بالا می‌شود؛ حذف بافت‌های آلوده، فاصله‌گذاری بوته‌ها و کاربرد قارچ‌کش مناسب ضروری است.

پوسیدگی ریشه (پیتیوم/فیتوفترا) با پژمردگی و سیاه‌شدن ریشه همراه است؛ زهکشی عالی، آبیاری کنترل‌شده و ضدعفونی بستر، کلیدی‌ترین اقدامات هستند.

نحوه تکثیر کریزانتموم افرودیت

گل حشره کش ایرانی داوودی گل حشره کش

زاغکصاف شکرتیغال شیرتیغک مینای چمنی