مشعلی

دانستنیهای علمی

اسم علمی گل میگو Beloperone guttata بوده و از خانوادهAcanthacee می باشد. بلوپرون بومی مکزیک است.

رده‌بندی علمی و نام‌شناسی

Beloperone guttata که در فارسی با نام «مشعلی» شناخته می‌شود، از تیرهٔ Acanthaceae (آکانتاسه) است. در منابع جدید رده‌بندی، این گیاه غالباً به‌عنوان Justicia brandegeeana (هم‌خانواده و هم‌جنس نزدیک) نیز گزارش می‌شود و «Beloperone» در برخی فلورها به‌صورت نام مترادف یا تاریخی به‌کار رفته است. جایگاه آن در راستهٔ Lamiales قرار دارد و به گروهی از گیاهان مشهور به گل‌آذین‌های براکته‌دار (دارای براکته‌های رنگین) تعلق دارد.

خاستگاه جغرافیایی و زیستگاه طبیعی

خاستگاه این گونه به مکزیک و نواحی گرمسیری تا نیمه‌گرمسیری آمریکای مرکزی نسبت داده می‌شود. زیستگاه طبیعی آن معمولاً در حاشیهٔ جنگل‌های باز، دامنه‌های کم‌ارتفاع، دره‌های گرم و مناطق دارای زمستان‌های ملایم شکل می‌گیرد؛ جایی که نور زیادِ فیلترشده و خاک‌های با زهکشی مناسب فراهم باشد. سازگاری با دوره‌های کوتاه خشکی و توانایی رشد در اقلیم‌های گرم، از ویژگی‌های بوم‌شناختی مهم آن است.

ویژگی‌های ریخت‌شناسی شاخص

مشعلی به‌صورت بوته‌ای همیشه‌سبز تا نیمه‌چوبی شناخته می‌شود و شهرت علمی‌ـ‌زینتی آن بیشتر به دلیل براکته‌های رنگین و همپوشان است که گل‌های لوله‌ایِ کوچک در میان آن‌ها پدیدار می‌شوند. این براکته‌ها نقش حفاظتی و جلب گرده‌افشان‌ها را تقویت می‌کنند و در بسیاری از مناطق، الگوی گرده‌افشانی توسط حشرات (و گاه پرندگان شهدخوار) را تسهیل می‌سازند.

تاریخچهٔ ورود به باغبانی و پژوهش

این گیاه در سدهٔ بیستم به‌عنوان گیاه زینتی به باغ‌های گرمسیری و سپس گلخانه‌های سراسر جهان راه یافت. تغییرات نام‌گذاری میان «Beloperone» و «Justicia» بازتاب پیشرفت‌های فلورشناسی و بازنگری‌های تبارشناختی در تیرهٔ آکانتاسه است؛ بازنگری‌هایی که بر پایهٔ صفات گل‌آذین، ساختار گل و شواهد نوین رده‌بندی انجام شده‌اند.

خصوصیات - معرفی

ارتفاع این گیاه ۴۰ تا ۵۰ سانتیمتر و گسترش آن ۲ تا ۳۵ سانتی متر است.

ارای برگهای تخم مرغی شکل و سبز رنگ می باشد و گلاذین سنبله ای آن از گلهای کوچک و سفیدی تشکیل شده که از اویل بهار تا اواخر پاییز روی گیاه ظاهر می شود. گلها به وسیله براکتهای قهوه ای کمرنگ پوشیده شده اند. مجموع گلها و براکتهای بلوپرون شبیه میگو می باشد.

این درختچه زینتی دوست دار مناطق نیم سایه ای در مناطق گرمسیری است و می تواند توسط قلمه انتشار یابد، در خاک به خوبی زهکشی شده به خوبی رشد میکند، و معمولا نیاز کمی به نگهداری دارد و خشکی را نیز تا حدی تحمل میکند. گل های آن در آفتاب کامل تا حدودی کم رنگ و مایل به زرد میشوند.

شرایط نگهداری مشعلی

نور مورد نياز زیاد آبياري و رطوبت کمی مرطوب دماي مورد نياز 22 درجه سانتیگراد خاک مورد نياز مخلوطی از خاک برگ ، تورب و خاک باغچه

این گیاه به نور زیاد، گرمای معمولی، خاک همیشه خیس، رطوبت هوای ۵۰ تا ۷۰ درصد و خاک قلیایی احتیاج دارد. هنگامی که گیاه بلوپرون شروع به گل دادن کرده باید درجه حرارت را کم کنید تا براکته‌ها بهتر رنگ بگیرند و دوام گلها هم بیشتر شود.

کود مورد نیاز گل میگو را می توان به میزان ۳ گرم درلیتر، هرهفته یکبار، ازفروردین تا مهرماه، مورد استفاده قرار داد.

بهترین نوع خاک برای این گیاه، مخلوطی از خاک برگ ، تورب و خاک باغچه می باشد.

مقابله به آفات مشعلی

اگر برگهای گیاه بلوپرون بد شکل شد و حشرات ریز و مواد چسبناک روی برگها مشاهده کردید، به مدت چهار هفته با سم حشره کش گیاه را سمپاشی کنید.

اگر برگهای گلدان به زردی گرایید، خاک باتلاقی شده است. آبیاری را کمتر کنید زهکش خاک را بررسی نمایید تا آب داخل گلدان باقی نماند.

شاخه های دراز و منحرف این گیاه به ما میگوید هوا خیلی گرم است. پس گلدان را به محل خنک تری ببرید و شاخه‌ها را هرس نمایید.

علت رنگ پریدگی براکته های گل در تابستان کمبود نور و در زمستان گرمی هوا است.

گلهای بلوپرون فقط یک هفته عمر دارند و ریزش آنها کاملا طبیعی است اما سیاه شدن براکته ها و فلسهای روی گل در اثر غبار پاشی روی گلها ایجاد می شود. رطوبت محیط گلدان را به وسیله آبی که در زیر گلدانی حاوی سنگریزه ریخته می شود تامین کنید.

مواد براق کننده شیمیایی برگها را سیاه می کنند پس برای تمیزی فقط از غبار پاشی روی برگها انتقاد کنید در صورتی که در فصل تابستان برگها ریزش می کنند، یعنی گیاه تشنه است و اگر این علامت در زمستان دیده شد یعنی هوای محیط سرد است. رنگ پریدگی برگها هم با تغذیه مصنوعی ، هر سه هفته یکبار مرتفع می شود.

نحوه تکثیر مشعلی

گل میگو را میتوان با موفقیت، از طریق قلمه های انتهایی ساقه و یا قلمه های ساقه های ساقه‌ای، از اواسط بهار تا اوایل تابستان، تکثیر کرد. با استفاده از یک چاقوی تیز،قلمه های انتهایی ساقه را به اندازه ۵/۷ سانتیمتر و قلمه های ساقه ای را به اندازه تقریبی ۵ سانتیمتر جدا کنید. سپس انتهای آنها را در پودر هورمون ریشه زایی فرو برده و هر یک را در گلدان بکارید. اگر مایلید گیاه پر پشت و انبوهی داشته باشید قطر دهانه ۱۱ سانتیمتر حاوی کمپوست مخصوص بذر و قلمه ، بکارید. قلمه ها را با کیسه پلاستیکی بپوشانید و دمای محیط را زمان ریشه دهی که معمولا ۲ ماه طول می کشد، حدود ۲۰ تا ۲۱ درجه سانتیگراد نگاه دارید. قلمه های را در نور مناسب و کافی ولی دور از تابش مستقیم آفتاب قرا دهید زمانی که ریشه دهی آغاز شد، کیسه پلاستیکی را بردارید و تغذیه مصنوعی را شروع کنید.

فیتونیا ورسافلتی چوپاروسا ناوک گیاه گورخری