نام علمي
Aeonium tabuliforme
نام لاتين
flat-topped aeonium
دانستنیهای علمی
ردهبندی و جایگاه تبارشناختی
گیاه Aeonium tabuliforme با نام رایج «بشقابی» از تیرهٔ Crassulaceae (ساکولنتها) و از جنس Aeonium است. این جنس به دلیل روزتهای فشرده و سازگاریهای فیزیولوژیک با خشکی، در مطالعات تکامل ساکولنتها و همگرایی صفات مرتبط با اقلیمهای نیمهخشک اهمیت دارد. گونهٔ tabuliforme با تشکیل روزت تخت و بهظاهر «صفحهای»، یک الگوی متمایز ریختشناختی درون جنس به شمار میآید.
منطقهٔ بومی و زیستگاه
خاستگاه طبیعی این گونه مجمعالجزایر قناری در اقیانوس اطلس (بهویژه برخی جزایر مانند تنریف) گزارش میشود. زیستگاه آن غالباً دیوارهای سنگی، شکاف صخرهها و شیبهای آتشفشانی با زهکشی بسیار بالا است؛ جایی که خاک کمعمق بوده و ریشهها در میان سنگها تثبیت میشوند. در این شرایط، دریافت رطوبت بیشتر از مه و شبنم و بارشهای فصلی انجام میگیرد و ساختار روزت تخت میتواند در بهینهسازی دریافت نور و کنترل تبخیر نقش داشته باشد.
ویژگیهای علمی برجسته
فتوسنتز CAM (باز و بستهشدن روزنهها عمدتاً در شب) از سازوکارهای کلیدی این گیاه برای کاهش اتلاف آب است. تراکم برگها و ذخیرهٔ آب در بافتهای گوشتی، پاسخ سازشی به نوسان رطوبت و فقر خاک در زیستگاههای صخرهای به شمار میآید. چرخهٔ زندگی روزتی در بسیاری از آئونیومها با گلدهی ساقهٔ مرکزی و تغییرات پس از آن همراه است، که از دیدگاه بومشناسی تولیدمثل در محیطهای محدود به شکاف سنگی قابل توجه است.
تاریخچه و اهمیت در گیاهشناسی
آئونیومها از قرنهای اخیر در باغبانی اروپایی بهعنوان گیاهان سازگار به خشکی معرفی و سپس در ادبیات گیاهشناسی بهطور گسترده توصیف شدند. Aeonium tabuliforme بهسبب فرم هندسی روزت، در مجموعههای علمی و کلکسیونهای ساکولنتها بهعنوان نمونهای شاخص برای بررسی ریختزایی روزت و سازگاریهای جزیرهای شناخته میشود.
![بشقابی]()
خصوصیات - معرفی
نور مورد نياز
زیاد
آبياري و رطوبت
کمی خشک
دماي مورد نياز
16 تا 19و حداکثر 30 درجه سانتیگراد
خاک مورد نياز
مخلوطی از خاک لوم به همراه مقداری خاک برگ و ماسه
|
"گل بشقابی" یکی از گیاهان آبدار از خانواده ی کراسولاسه و بومی جزایر قناری است. گیاهی گوشتی با ساقه های کم و بیش منشعب است.
این گیاه همیشه سبز است و بسیاری از انواع آن ساقه ندارند و یا ساقه کوتاهی دارند. اما در برخی دیگر به تدریج با رشد گیاه و ریزش برگ های پایین، ساقه ارتفاع می یابد.
برگ ها به صورت توده ای، کرکدار، به رنگ سبز روشن، گوشتی و پهن، رزت و طوقه ای در ساقه های بسیار کوتاه تشکیل می شوند. به دلیل فرم قرارگیری برگ ها، به این گیاهان، بشقابی گفته می شود.
در هر گیاه حدود 100تا200 برگ مشاهده می شود که در حاشیه آنها موهای ظریفی وجود دارد. به طور معمول این گیاه به خاطر برگ های آن که بسیار زیباست پرورش داده می شود.
گل ها به رنگ های کر، زرد، صورتی و گاهی نارنجی و یا قرمز دیده می شوند. نکته ی جالب این گیاه این است که پس از گل دادن از بین می رود.
![flat-topped aeonium]()
شرایط محیط رشد
این گیاهان به صورت دوساله یا چندساله بوده که در نواحی معتدل رشد می کنند.
این گونه های گیاهی نسبت به هوای سرد حساس هستند و چنین شرایطی مانع رشد مناسب آنها می شود. دمای مناسب برای آنها 16 تا 19 درجه سانتیگراد و حداکثر تا 30 درجه سانتیگراد می باشد. اگرچه این گیاهان گرما را بیشتر از سرما می پسندند اما بهترین رشد را در دمای 25 درجه سانتیگراد خواهند داشت.
بشقابی ها نیاز آبی کمی دارند به طوری که در طی تابستان هر 15 روز یکبار و در طی زمستان هز ماه یک مرتبه آبیاری برای آنها کافی است.
در مکان هایی با آفتاب مستقیم و همچنین نیمه سایه رشد می کنند.
خاک آنها باید از زهکش خوبی برخوردار باشد. به طور کلی استفاده از خاک لومی یا خاک باغچه به همراه مقداری خاک برگ و ماسه برای رشد آنها مناسب است.
![Aeonium tabuliforme]()
مقابله به آفات بشقابی
ممکن است بین برگ ها شته های خونی که حالت پنبه ای دارند دیده شوند، این شته ها شیره ی گیاه را تغذیه کرده و رشد آن را کم می کنند که باید حذف شوند. در صورت مشاهده هرگونه آفت در این گیاه باید به سرعت حذف شود.
![بشقابی]()
نحوه تکثیر بشقابی
برای تکثیر این گیاه از ساقه هایش قلمه می گیریم، بطوریکه از زیبایی آن کم نشود و پرپشتی اش از دست نرود. درصورتی که ساقه بریده شده آفت داشته باشد آنرا پاک کرده و ساقه را در داخل آب، ریکات می کنیم، یعنی ساقه بریده شده را در داخل آب دوباره می بریم، تا در ریشه آن هوا پر نشود، چون در اینصورت نمی تواند آب را جذب کند. سپس ساقه را در داخل گلدان مخلوط از ماسه و خاک برگ قرار می دهیم و در دمای 20 تا 25 درجه سانتیگراد نگهداری می کنیم.