سپر فارسی

دانستنیهای علمی

گیاه  Persian shield ( سپر فارسی ) درختچه ای یک ساله و یا چند ساله از خانواده آکانتاسه میباشد که بومی مناطق گرمسیری آسیا و ماداگاسکار است.
این گیاه به علت داشتن شاخ و برگی زیبا و رنگین کمانی شکل بسیار محبوب میباشد.

گیاه سپر فارسی یک جنس از 350 گونه گلدار در خانواده آکانتاسه بوده که جایزه سلطنتی باغبانی انگلستان را از آن خود کرده است.این گیاه امروزه در ایالات جنوبی آمریکا و برزیل به وفور کاشته میشود و بسیار مورد توجه است.

این گیاه مناسب برای کاشت در گلدان ، نگهداری در گلخانه ، کاشت در باغهای گرمسیری و نیمه گرمسیری بوده و برای مرزبندی کردن نیز مورد استفاده قرار میگیرد.

خصوصیات - معرفی

نور مورد نياز متوسط آبياري و رطوبت مرطوب دماي مورد نياز دمای بین 21 تا 28 درجه سانتیگراد خاک مورد نياز خاک شنی، ماسه ای، غنی ، مرطوب و خوب زهکشی شده

سپرپارسی، گیاهی همیشه سبزبه صورت یک ساله و یا چندساله است.
این گیاه ارتفاعی بین 60 تا 120 سانتیمتر و گستردگی بین 90 تا 120 سانتیمتر دارد.( سرعت رشد آن متوسط میباشد.)
نقطه بارزاین گیاه زینتی برگسـاره و به ویژه رنگ بندی خاص آن میباشـد.
این گیاه دارای ریشه هایی بسیار نرم و طویل میباشد.
برگها بزرگ بوده و به صورت مخالف هم قرار میگیرند ،طول برگها بین 10 تا 18 سانتیمتر است و دارای بافتی راه راه و رنگین کمانی شکل میباشند.
ترکیب رنگی برگهای گیاه سپر فارسی: سبز تیره ، نقره ای، ارغوانی، صورتی و بنفش است.
حاشیه برگها دارای دندانه هایی کوچک است.
گلهای این گیاه به رنگ بنفش کمرنگ بوده و در اواخر بهار -اوایل تابستان شکوفا میشوند.( گل ها به مدت زمان کمی بر روی گیاه دیده میشوند.)
گلها ،قیفی شکل دارای 5 لوب و دارای سنبله های کوتاه هستند.( این گلها جنبه زینتی خاصی ندارند.)
گلها تبدیل به میوه میشوند.

شرایط محیط رشد

شرایط نگهداری از گیاه  Persian shield  به شرح زیر است:

خاک: خاک شنی، ماسه ای ، غنی از مواد آلی ، خوب زهکشی شده و مرطوب.
نور: آفتابی- نیمسایه.
بهتر است این گیاه در معرض تابش مستقیم نور خورشید نباشد.
دما: دمای بین 21 تا 28 درجه برای رشد این گیاه مناسب است.
این گیاه در برابر سرما مقاوم نیست و حداقل دمایی که تحمل میکند 18 درجه است. ( بهتر است در زمستان ، گیاه را به گلخانه منتقل کنید.)
آبیاری : به صورت منظم و متوسط صورت پذیرد.
( بهتر است خاک گیاه در فاصله بین 2 آبیاری خشک نشود .)
کوددهی: 2 بار در سال صورت پذیرد.

مقابله به آفات سپر فارسی

آفات و امراض: این گیاه در معرض بیماری پوسیدگی ریشه ، کنه های عنکبوتی و شته ها و شپشکها می باشد.

آفات رایج سپر فارسی و نشانه‌ها

سپر فارسی (Strobilanthes dyerianus) بیشتر در محیط‌های گرم و خشک دچار کنه تارتن می‌شود؛ لکه‌های ریز زرد، تارهای نازک و کدر شدن برگ‌ها از علائم آن است. شته و سفیدبالک با مکیدن شیره گیاه باعث پیچیدگی برگ و ترشح عسلک (چسبندگی) می‌شوند. شپشک آردآلود به صورت توده‌های پنبه‌ای در گره‌ها و پشت برگ دیده می‌شود و رشد را کند می‌کند.

روش‌های کنترل آفات

برای کنترل، ابتدا گیاه را قرنطینه و برگ‌های شدیداً آلوده را حذف کنید. شست‌وشوی پشت و روی برگ‌ها با آب ولرم و افزایش رطوبت محیط، به‌ویژه علیه کنه مؤثر است. محلول‌پاشی صابون حشره‌کش یا روغن نیم هر ۷–۱۰ روز (۲–۳ نوبت) اغلب آفات مکنده را کاهش می‌دهد. در آلودگی‌های شدید، استفاده هدفمند از حشره‌کش‌های مناسب گیاهان آپارتمانی طبق برچسب توصیه می‌شود.

بیماری‌های مهم و مدیریت

شایع‌ترین مشکل بیماری‌زا پوسیدگی ریشه و طوقه ناشی از آبیاری زیاد و زهکش ضعیف است؛ زردی عمومی، افتادگی و بوی نامطبوع خاک دیده می‌شود. لکه‌برگی قارچی نیز با لکه‌های قهوه‌ای/سیاه و هاله‌دار در رطوبت بالا گسترش می‌یابد. کلید پیشگیری، آبیاری پس از خشک شدن سطح خاک و تهویه مناسب است. در صورت پوسیدگی، تعویض خاک، حذف ریشه‌های قهوه‌ای و استفاده از قارچ‌کش مناسب می‌تواند کمک‌کننده باشد.

نحوه تکثیر سپر فارسی

تکثیر : تکثیر این گیاه به روش قلمه ساقه که در بهار و یا تابستان گرفته شده است میباشد.

کشت به صورت ردیفی در حاشیه سایه دار زمین توصیه شده است چرا که علاوه بر درخشندگی ترکیب رنگی بنفش-نقره ای برگها، بیشترین گلدهی را نیز در پی خواهد داشت.

عوارض جانبی - هشدار

هشدارهای ایمنی و تماس پوستی

سپر فارسی (Strobilanthes dyerianus) گیاهی زینتی با شاخ‌وبرگ رنگین است و معمولاً جزء گیاهان با سمیت شدید گزارش نمی‌شود، اما تماس پوستی با شیره یا برگ‌های آسیب‌دیده می‌تواند در افراد حساس باعث خارش، قرمزی یا درماتیت تماسی شود. هنگام هرس یا قلمه‌گیری از دستکش استفاده کنید و پس از کار دست‌ها را بشویید. اگر کودک خردسال یا حیوان خانگی گیاه را می‌جود، احتمال ناراحتی گوارشی خفیف مانند تهوع یا استفراغ وجود دارد; در صورت بروز علائم با دامپزشک/پزشک تماس بگیرید.

ریسک‌های نگهداری و بیماری‌ها

رطوبت زیادِ همراه با تهویه ضعیف می‌تواند خطر بیماری‌های قارچی و پوسیدگی ریشه را بالا ببرد. از خاک سبک با زهکشی مناسب استفاده کنید و اجازه دهید سطح خاک بین دو آبیاری کمی خشک شود. خیس نگه‌داشتن برگ‌ها، به‌ویژه در نور کم، می‌تواند لکه‌برگی را تشدید کند.

آفات و انتقال آلودگی به سایر گیاهان

این گیاه در فضای آپارتمان ممکن است میزبان کنه تارتن، شته و شپشک آردآلود شود و آلودگی را به گیاهان مجاور منتقل کند. گیاه جدید را قرنطینه کنید، پشت برگ‌ها را مرتب بررسی کنید و در صورت آلودگی شدید از روش‌های کنترل کم‌خطر (شست‌وشو، صابون حشره‌کش) استفاده کنید.

ساير تصاوير :  

گياهان ديگر از همين خانواده :

آشنایی با تیره آکانتاسه و جنس های آن