پیچ امین‌الدوله؛ یاس رونده معطر با گل‌دهی چشمگیر در باغ و تراس

نویسنده: محبوبه آشناور
تاریخ انتشار: 1391/04/11
پیچ امین‌الدوله؛ یاس رونده معطر با گل‌دهی چشمگیر در باغ و تراس
پیچ امین‌الدوله ژاپنی (*Lonicera japonica*) یک پیچندهٔ نیمه‌همیشه‌سبز تا همیشه‌سبز از خانوادهٔ Caprifoliaceae است.

**شرایط دما، رطوبت و نور (محیط رشد):**
در اقلیم معتدل بهترین رشد را دارد؛ به گرما و سرمای ملایم تا متوسط نسبتاً مقاوم است و در گسترهٔ وسیعی از دما سازگار می‌شود. رطوبت متوسط و خاک با رطوبت یکنواخت را می‌پسندد، اما پس از استقرار تا حدی خشکی‌تحمل است. از نظر نور، آفتاب کامل تا نیم‌سایه مناسب است؛ گل‌دهی در نور بیشتر معمولاً بهتر است.

**بومی و زیستگاه:**
بومی شرق آسیا (به‌ویژه ژاپن، چین و کره) است. در زیستگاه‌های طبیعی و نیمه‌طبیعی مانند حاشیهٔ جنگل‌ها، پرچین‌ها، دامنه‌ها و کنار راه‌ها رشد می‌کند و به‌علت رشد تند می‌تواند در برخی مناطق مهاجم شود.

**خصوصیات ظاهری اندام‌های گیاه:**
ساقه‌ها باریک، پیچنده و گاه چوبی‌شونده‌اند. برگ‌ها متقابل، بیضی تا تخم‌مرغی و معمولاً به رنگ سبز تیره هستند. گل‌ها لوله‌ای و بسیار معطر، ابتدا سفید و سپس زرد-کرم می‌شوند و اغلب به‌صورت جفتی ظاهر می‌گردند. میوه‌ها توت‌های کوچک تیره‌رنگ (مایل به سیاه) هستند.

**نام رایج (ایران و جهان):**
در ایران معمولاً «پیچ امین‌الدوله» یا «امین‌الدوله» گفته می‌شود. در جهان با نام‌های **Japanese honeysuckle** و **Honeysuckle** شناخته می‌شود.

**کاربرد مشهور:**
به‌صورت گسترده به عنوان گیاه زینتیِ معطر برای پوشش‌دهی داربست، حصار و دیوار کشت می‌شود.

Nargil_Lonicera Japonica
نام علمي
Lonicera Japonica
نام لاتين
Japanese Honeysuckle
خانواده (تيره)

دانستنیهای علمی

پیچ امین الدوله درختچه‌ای بالارونده و پیچنده از جنس Lonicera در خانواده Caprifoliaceae بومی شرق آسیا ( چین ، تایوان، ژاپن و کره) می باشد.

پیچ امین الدوله ژاپنی به وفور در آرژانتین، استرالیا، برزیل، مکزیک، نیوزیلند و ایالات متحده، از جمله هاوایی، و همچنین سواحل اقیانوس آرام و جزایر کارائیب یافت میشود.

پیچ امین الدوله از گیاهان متداول و قدیمی در ایران بوده و در بیشتر منازل قدیمی برای پوشش آلاچیق ، چَپَر ، داربست های چوبی از آن استفاده میكردند

نام فارسی این گیاه منتسب به علی‌خان امین‌الدوله، صدر اعظم مظفرالدین شاه قاجار است که گفته شده است اولین بار این گیاه را در ایران و در باغ امین‌الدوله کاشته است.

پیچ امین الدوله

خصوصیات - معرفی

این تاک همیشه سبز قادر به صعود تا ارتفاع 10 متر (33 فوت) یا بیشتر در کنار درختان و یا دیوار میباشد.

دارای برگهای مخالف، بیضی شکل ساده با طول 3 تا 8 سانتی متری و عرض 2 تا 3 سانتی متری میباشد.

پیچ امین الدوله دارای گل هایی بسیار معطر است که در هنگام باز شدن به رنگ سفید است و کم کم به رنگ زرد متمایل میشود و دارای طعم شیرینی در انتهای گل میباشد.

میوه آن به رنگ روشن و به شکل گرد و گاهی آبی تیره شبیه توت و با قطر 5 تا 8 میلی متر حاوی دانه های متعددی است.

این گیاه در بعضی ایالات ایالات متحده آمریکا مانند تگزاس به عنوان علف هرز و مضر طبقه بندی شده است. سرعت رشد فوق العاده و گسترش سریع این گیاه در بخش هایی از آمریکا مانند جنوب غربی اوهایو، کنترل آن را دشوار کرده است.

Japanese Honeysuckle


بيشتر مطالعه کنيد :


شرایط محیط رشد

دمای مورد نیاز
دمای مورد نیاز پیچ امین الدوله
12 درجه سانتیگراد
آبیاری و رطوبت
رطوبت مورد نیاز پیچ امین الدوله
کمی مرطوب
نور مورد نیاز
نور مورد نیاز گیاه پیچ امین الدوله
زیاد
خاک مورد نیاز
خاک مورد نیاز پیچ امین الدوله
خاک قلیایی سبک و با زهکشی خوب

این درختچه نیاز مبرم به آفتاب و محلهای آفتاب رو دارد . خاك غنی خاک قلیایی سبک و با زهکشی خوب و آب فراوان از احتیاجات اولیه رویش این گیاه میباشد. احتیاج به هرس مفصل ندارد ولی باید هر چند وقت یكبار هرس كوچكی روی شاخه های آن انجام پذیرد تا زمانی كه محل خود را پوشیده و سر سبز نگاه دارد .

بدون شک گیاهان گلدار برای گلدهی به نور کامل آفتاب احتیاج دارند اما برای پیچ امین الدوله محیط های نیمه سایه و حتی سایه کامل مشکل خاصی ایجاد نمی کند اما به هر حال تاریکی به عنوان یک عامل محدودکننده، گلدهی را به تأخیر می اندازد و موجب کاهش گل ها می گردد.

حداقل دمای قابل تحمل پیچ امین الدوله ۱۵- درجه سانتی‌گراد است.

هرس : هرس پیچ امین الدوله بیشتر به منظور فرم دهی انجام می شود، شاخه های مزاحم را حذف کنید و شاخه های خوش فرم را به قیم ببندید. معمولاً بعضی از شاخه های داخلی پیر و گاهی خشک می شوند. آنها را جدا کنید. تا گیاه شکل مناسب خود را پیدا کند.

Lonicera Japonica

خواص و کاربردهای دارویی و صنعتی

پیچ امین الدوله ژاپنی منبع قابل توجهی از غذای گوزن، خرگوش و حیات وحش است.

گل پیچ امین الدوله ژاپنی از ارزش بالای دارویی در طب سنتی چین برخوردار است. خواص ضد باکتری و ضد التهابی دارد و به برطرف کردن گرمازدگی و از بین بردن مواد سمی کمک میکند. همچنین در درمان تب، آنفلوآنزا، سردرد، سرفه، عطش، و گلو درد کاربرد دارد. برگ های خشک شده نیز در طب سنتی چینی استفاده می شود.

راهنمای نگهداری و پرورش گل و گیاهان زینتی - پیچ امین الدوله

مقابله به آفات پیچ امین الدوله

آفات پیچ امین‌الدوله

شته، مگس سفید، شپشک و کنه تارعنکبوتی با مکیدن شیره باعث زردی و بدشکلی برگ‌ها می‌شوند. شست‌وشوی برگ‌ها، صابون حشره‌کش یا روغن نیم، و رهاسازی شکارگرها مؤثر است.

بیماری‌ها

سفیدک سطحی، لکه‌برگی و دوده‌ای ناشی از عسلک، و پوسیدگی ریشه در زهکشی ضعیف دیده می‌شود. حذف برگ‌های آلوده و آبیاری پایه‌ای توصیه می‌شود.

مدیریت و پیشگیری

پایش هفتگی و هرس برای گردش هوا کلیدی است. ضدعفونی ابزار، کنترل علف‌های هرز و بهبود زهکشی انجام شود. در طغیان، قارچ‌کش‌های کم‌خطر و تکرار روغن‌های گیاهی کمک می‌کند. پیشگیری با بهداشت و تهویه مؤثرترین راهکار است.

پیچ امین الدوله

نحوه تکثیر پیچ امین الدوله

پیچ امین الدوله را می توان به آسانی با روش های مختلفی مانند خوابانیدن شاخه و یا قلمه ساقه تکثیر نمود. 
تکثیر به روش قلمه
بهار زمان مناسبی برای ازدیاد پیچ امین الدوله است. در بهار از ساقه های برگدار و نرم که قدری چوبی هستند، قلمه تهیه کنید.  بهتر است بستر کاشت قلمه ها خیس و نمناک باشد.
خوابانیدن شاخه
خوابانیدن شاخه روش مناسبی برای ازدیاد پیچ امین الدوله است. شاخه های بلند را طوری در خاک قرار دهید که نوک شاخه ها بیرون از خاک باشد. عمق مناسب برای قرار گرفتن شاخه در خاک حداقل سه سانتی متر است.  بعد از یک یا دو ماه شاخه در محل تماس با خاک ریشه می زند. اگر عمل خوابانیدن شاخه در گلدان انجام شود، به سادگی می توانیم بعد از ریشه دار شدن، شاخه ها را با قیچی از پایه اصلی جدا کنیم و گلدان را به محل مناسب منتقل کنیم.
همچنین از طریق كاشت بذر در تابستان یا بهار قابل تکثیر است

Japanese Honeysuckle

ساير تصاوير :  


گياهان ديگر از همين جنس :

آشنایی با جنس پیچ امین‌الدوله و همه گونه های آن


گياهان ديگر از همين خانواده :

آشنایی با تیره کاپریفولیاسه - پیچ امین الدوله و جنس های آن

امتیاز شما به این مقاله

میانگین امتیاز: 4.54 از ۵، بر اساس 500 امتیاز

پرسش‌ها و نظرات این مقاله

محمدرضا ؟ 1391/08/01
علت سیاه شدن برگ گیاه پیچ امین الدوله ؟آبیاری به خوبی انجام میشه تابستان هر روز و پاییز یک روز در میانفعلا داخل منزل هستش و نور آفتاب روش نمیفته که برگ ها سیاه بشهچند روز با کشیدن نایلون روی گلدان رطوبت ایجاد کردم ولی بازم برگ ها سیاه شددما محیط هم اندازه هستش من تمام اینها رو چک کردم ولی بازم نتیجه نگرفتم کسی اگر بتونه یه کمکی کنه ممنون میشم و گیاهم هم از این وضعیت نجات پیدا میکنه
امیر حسین نیکوسخن 1392/01/31

باسلام وخسته نباشید

1-جهت قلمه زدن پیچ امین الدوله این روزها زمان مناسبی است یاخیر؟
2-جهت قلمه ساقه های چوبی شده(چندساله)مناسب ویاساقه های سبز(امسال)مناسبتر مباشند؟
3-محل نگهداری قلمه ها درهوای آزاد- زیر پلاستیک  ویا..... مناسب است؟
4-معمولادرچه مدت ریشه دار میشوند؟وازقارچ کشها استفاده شود بهتر است یالزومی ندارد؟
رضا امیری 1395/02/02
سلام. اواسط فروردین ماه دو گلدون یاس امین الدوله گرفتم که دادم همونجا تو یه گلدون بزرگتر کاشتنش.گذاشتمش تو بالکنی که سمت شرقه و تا ظهر آفتاب داره و هر روز هم بهش آب دادم.ولی کم کم برگها پایینش داره خشک می شه و شاخه هاش هم سیاه داره می شه . ولی گل داده اما برگهای بالاش هم خیلی سرزنده به نظر نمی رسه.لطفا راهنماییم کنید که چکار کنم.
فرشاد فروغی 1393/05/26
با عرض سلام و خسته نباشید و همینطور تشکر بابت سایت پر محتوایتان.من آپارتمانم طبقه سوم هست و یه تراس به سمت جنوب دارم که اکثرا آفتاب خور زیادی داره.می خواستم با توجه به شرایط موجود چند نوع گل که توده های زیادی داشته باشه معرفی کنین(بیشتر تو مایه های پیچک ها)  که پوشش کامل تراس را داشته باشه و اینکه از نوعی باشه که نیاز نباشه زمستونا ببرم داخل (جون سخت باشه)  . حد المکان می خوام تویه چهار فصل سبز بودن گیاه حفظ بشه و زمستون خشک  نشه. بنظرتون پیچ امین الدوله مناسبه؟ممنون میشم چندتا گل بهم معرفی کنین.با تشکر                                                                                                                                                                                                                                                                        
مهدی مهدیون 1394/05/22
با سلام خدمت دوستان خوبم در سایت نارگیلدر حدود 2 ماه پیش دو عدد پیچ امین الدوله شرابی از گلخونه خریدم و در گلدان بزرگ مستطیلی کاشتم. محل این گلدونا در جایی کاملا نورگیر و بر روی سقف باز موتورخانه شوفاژ یک آپارتمان 4 واحدی در تهران هست. پس از چند روز از کشت شروع به دادن برگهای جدید و گلدهی کردند اما به تدریج برگهای جدید به وجود آمده شروع به خشک شدن کردند و حالتی مانند سوختگی به وجود آمد. در حالی که برگهای قدیمی کمتر دچار این وضعیت شده اند و اکثر آنها فعلا سالم هستند. با این وضعیت ایجاد برگهای جدید هم متوقف شده است. کود خاصی استفاده نکردم و خاک گلدون رو هم از همون محل خریداری گلها در نزدیکی گرمدره خریداری کردم. البته آقای فروشنده گفت که این خاک آغشته به کود حیوانی هست. گلها رو تقریبا دو روز یک بار آب میدم. لازم به توضیح است که یک عدد یاس امین الدوله هم همزمان با ایندو خریداری کردم و در شرایط کاملا مشابه نگهداری میکنم که تاکنون مشکلی برای آن به وجود نیومده است.محبت کنید بفرمایید مشکل پیش آمده ناشی از چی میتونه باشه؟ممنونم از زحماتتون

ثبت پرسش یا نظر جدید