باهیا سانساپوت

دانستنیهای علمی

رده‌بندی و نام‌گذاری

گونه Licania salzmannii که در فارسی گاهی «باهیا سانساپوت» نامیده می‌شود، به خانواده Chrysobalanaceae تعلق دارد؛ خانواده‌ای از درختان و درختچه‌های گرمسیری وابسته به راسته گل‌سرخیان (Rosales). این گونه در جنس Licania قرار می‌گیرد که شامل ده‌ها گونه بومی آمریکای گرمسیری است. نام گونه‌ای «salzmannii» به افتخار گیاه‌شناس یا گردآورنده اولیه، احتمالاً Salzmann، انتخاب شده و نخستین توصیف علمی آن در سده نوزدهم در فلورای برزیل منتشر شده است.

منطقه بومی و پراکنش

Licania salzmannii بومی برزیل است و بیشترین گزارش‌ها از ایالت باهیا در شمال‌شرقی این کشور آمده است. این گونه بخشی از عناصر بومی جنگل‌های آتلانتیک (Mata Atlântica) به شمار می‌رود، هرچند ممکن است به صورت پراکنده در نواحی دیگر شمال‌شرقی برزیل نیز حضور داشته باشد. جنگل‌های آتلانتیک از غنی‌ترین و در عین حال تهدیدشده‌ترین زیست‌بوم‌های جهان هستند و ترکیب استثنایی گونه‌های چوبی و میوه‌ای را در خود جای داده‌اند.

زیستگاه و بوم‌شناسی

زیستگاه طبیعی Licania salzmannii عمدتاً جنگل‌های همیشه‌سبز آتلانتیک با رطوبت بالا، بارندگی قابل توجه و خاک‌های عمیق و غنی است. این درخت معمولاً در طبقه میانی تا بالایی سایه‌بان جنگل رشد می‌کند و با ریشه‌های عمیق به چرخه مواد غذایی خاک کمک می‌کند. میوه‌های گوشتی و دانه‌دار آن برای پرندگان و پستانداران کوچک به‌عنوان منبع غذا اهمیت دارند و در پراکنش بذر نقش کلیدی بازی می‌کنند.

تاریخچه مطالعات و اهمیت علمی

مطالعه علمی روی جنس Licania از قرن نوزدهم با تمرکز بر فلور برزیل آغاز شد و Licania salzmannii در میان گونه‌های شاخص این جنس در جنگل‌های آتلانتیک ثبت شد. پژوهش‌های بعدی بر ریخت‌شناسی برگ، گل و میوه و نیز ویژگی‌های چوب این گونه تمرکز کرده‌اند. در سال‌های اخیر، به دلیل نابودی گسترده جنگل‌های آتلانتیک، این گونه به‌عنوان شاخصی برای ارزیابی وضعیت تنوع زیستی محلی و برنامه‌ریزی حفاظتی مورد توجه قرار گرفته است.

خصوصیات - معرفی

شرایط نگهداری باهیا سانساپوت

نور مورد نياز زیاد آبياري و رطوبت کمی مرطوب دماي مورد نياز نواحی گرمسیری و نیمه گرمسیری خاک مورد نياز خاک های دارای رطوبت کافی

خواص و کاربردهای دارویی و صنعتی

مقابله به آفات باهیا سانساپوت

آفات مهم Licania salzmannii (باهیا سانساپوت)

شته‌ها، سپردارها و مینوزبرگ‌ها از آفات رایج باهیا سانساپوت در مناطق گرم و مرطوب هستند. شته‌ها با مکیدن شیره گیاهی باعث زردی برگ و ترشح عسلک می‌شوند که موجب رشد کپک دوده‌ای می‌گردد. سپردارها روی ساقه و برگ لکه‌های برجسته و زره‌ای ایجاد کرده و در آلودگی شدید موجب خشکیدن شاخه‌ها می‌شوند. لارو مینوزبرگ درون پهنک برگ تونل زده و لکه‌های روشن مارپیچی به‌جا می‌گذارد و فتوسنتز را کاهش می‌دهد.

روش‌های کنترل آفات

اولین گام، پایش منظم برگ‌ها و شاخه‌ها و حذف دستی بخش‌های به‌شدت آلوده است. شست‌وشوی برگ‌ها با آب تحت فشار ملایم برای کاهش شته و عسلک مفید است. استفاده از صابون حشره‌کش یا روغن ولک در غروب، روی سطح زیرین برگ‌ها، به کنترل شته و سپردار کمک می‌کند. برای مینوزبرگ، جمع‌آوری و سوزاندن برگ‌های تونل‌خورده چرخه آفت را می‌شکند. در صورت آلودگی شدید، می‌توان از حشره‌کش‌های سیستمیک کم‌خطر، طبق دستور برچسب و با رعایت دوره کارنس استفاده کرد.

بیماری‌ها و مدیریت آنها

مهم‌ترین بیماری‌های باهیا سانساپوت شامل پوسیدگی ریشه و طوقه ناشی از قارچ‌های خاک‌زاد و لکه‌برگ قارچی است. زهکش مناسب خاک، پرهیز از آبیاری غرقابی و اجتناب از آسیب مکانیکی به طوقه برای پیشگیری حیاتی است. برگ‌های لکه‌دار و ریخته را جمع‌آوری و از محیط حذف کنید تا منبع اسپور کاهش یابد. در شرایط رطوبت بالا، استفاده دوره‌ای از قارچ‌کش‌های حفاظتی مس‌دار، با رعایت دوز و فاصله زمانی توصیه‌شده، به کاهش شدت بیماری کمک می‌کند.

نحوه تکثیر باهیا سانساپوت