معرفی و راهنمای پرورش درختان - درخت فندق بزرگ

نویسنده: محبوبه آشناور

تاریخ انتشار: 1392/12/04

درخت فندق بزرگ (*Corylus maxima*) درختچه/درختی خزان‌کننده از تیرهٔ Betulaceae است که در اقلیم‌های معتدل بهترین رشد را دارد. **شرایط رشد**: دمای مطلوب معمولاً حدود ۱۵–۲۵°C است و سرمای زمستانه برای شکستن خواب جوانه‌ها مفید است؛ به گرمای شدید و خشکی طولانی حساس‌تر است. به **رطوبت و آبیاری منظم** و خاک عمیق با زهکشی خوب نیاز دارد و از ماندابی شدن آسیب می‌بیند. **نور**: آفتاب کامل تا نیم‌سایه را می‌پذیرد (باردهی در آفتاب کامل بهتر است).
**بومی و زیستگاه**: بومی جنوب‌شرقی اروپا و غرب آسیا بوده و در حاشیهٔ جنگل‌های پهن‌برگ، دامنه‌های مرطوب و خاک‌های نسبتاً غنی دیده می‌شود.
**خصوصیات ظاهری**: برگ‌ها پهن، گرد تا بیضوی، دندانه‌دار و نوک‌تیز هستند؛ گل‌های نر به صورت شاتون‌های آویخته و گل‌های ماده کوچک و کم‌نمایند. میوه فندق بوده و معمولاً با پوشینه (involucre) بلندتر و لوله‌ای/کشیده‌تر نسبت به بسیاری از فندق‌ها احاطه می‌شود.
**نام‌های رایج**: در ایران عموماً «فندق» (گاهی «فندق درختی/فندق بزرگ») و در جهان «Filbert» یا «Giant filbert / Turkish hazel (در برخی منابع)» به کار می‌رود.
این گونه به‌طور گسترده به‌خاطر **تولید مغز فندق خوراکی** شناخته می‌شود.

درخت فندق بزرگ

نام علمي

Corylus Maxima

نام لاتين

Filbert

خانواده (تيره)

Betulaceae

دانستنیهای علمی

درخت فندق، درختچه ای برگریز از خانواده Betulaceae ( بتولاسه) است که بومی جنوب شرقی اروپا و جنوب غربی آسیا ( از بالکان تا ترکیه ) میباشد.
این گیاه دارای برگهایی ارغوانی رنگ است که جاوه خاصی به این گیاه میبخشد از این رو گیاه زینتی محبوبی به شمار می آید.
Filbert دارای میوه هایی مانند فندق میباشد از این رو در تجارت این درخت را به خاطر آجیلش میکارند.
میوه این گیاه ( فندق ) را هم به صورت خام و هم به صورت بوداده مصرف میکنند و بسیار محبوب است.

خصوصیات - معرفی

نور مورد نياز

متوسط

آبياري و رطوبت

مرطوب

دماي مورد نياز

بین 16 تا -3 درجه سانتیگراد

خاک مورد نياز

خاک شنی، ماسه ای،لومی، مرطوب و خوب زهکشی شده

درخت فندق ، درختچه ای برگریز است که بین 6 تا 10 متر ارتفاع دارد و گستردگی آن بین 2.5 تا 4 متر میباشد .
این گیاه سرعت رشد آهسته ای دارد و بین 10 تا 20 سال زمان نیاز است تا به رشد کامل خود برسد.
هر شاخه 20 سانتیمتر ضخامت دارد.
برگها بنفش رنگ میباشند و گرد هستند بین 5 تا 12 سانتیمتر طول و بین 4 تا 10 سانتیمتر عرض دارند .
حاشیه این برگها دندانه دندانه میباشد.
گلها در اواخر زمستان شکوفا میشوند و جنبه زینتی ندارند .
گلهای نر و ماده به صورت جدا از هم قرار گرفته اند و گرده افشانی توسط باد صورت میگیرد.
گلهای نر به رنگ زرد کمرنگ بوده و بین 5 تا 10 سانتیمتر هستند.
گلهای ماده به رنگ قرمز روشن میباشند و بین 1 تا 3 میلیمتر طول دارند.
میوه این گیاه فندق است ، هر فندق بین 1.5 تا 2.5 سانتیمتر طول دارد و در یک پوشش غشایی فراتر از خودش احاطه شده است .(این پوشش بین 3 تا 5 سانتیمتر طول دارد).
سنجاب ها از میوه این گیاه تغذیه میکنند و منبع تغذیه مهمی برای آنها به شمار می آید.

میوه این درختچه ( فندق) خوراکی بوده و محبوب میباشد ولی کمتر از فندق معروف (hazel) رایج است.

شرایط محیط رشد

شرایط نگهداری گیاه corylus maxima به شرح زیر میباشد:

خاک: خاک شنی،ماسه ای ، لومی ، مرطوب و خوب زهکشی شده ،برای رشد این گیاه مناسب است.
نور: آفتابی- نیمسایه
دما : دمای بین -3 تا 16 درجه مناسب است.
به طور کلی این گیاه در برابر سرما مقاوم است.
آبیاری: به طور متوسط صورت گیرد.
هرس: بهتر است سالیانه تا 1/3 شاخه های قدیمی حذف شوند.