این گیاه با نام علمی Bursera simaruba و نام مرسوم (Gumbo Limbo) که به فارسي درخت گامبو لیمبو (بورسرا سیماروبا) ناميده ميشود، گياهي از خانواده Burseraceae بومي بومی مناطق گرمسیری قاره آمریکا؛ شامل جنوب فلوریدا، کارائیب، مکزیک، آمریکای مرکزی و شمال آمریکای جنوبی؛ بهطور طبیعی در جنگلهای گرمسیری خشک تا نیمهمرطوب، مناطق ساحلی و دامنهها رشد میکند مي باشد. نياز هاي اين گياه عبارتند از نور: زیاد رطوبت: کمی مرطوب دماي محيط: 15 تا 25 خاک: خاک شنی تا لومی سبک با زهکشی بسیار خوب؛ مقاوم به خشکی، شوری ملایم و خاکهای فقیر؛ pH خنثی تا کمی قلیایی حدود 6.5 تا 8
دانستنیهای علمی
نام علمي
Bursera simaruba
ردهبندی و خویشاوندی گیاهشناسی
Bursera simaruba که در فارسی به «درخت گامبو لیمبو» شناخته میشود، به تیره Burseraceae تعلق دارد؛ تیرهای که شامل بسیاری از درختان معطر تولیدکننده رزین مانند کندر و مَر است. این گونه در جنس Bursera قرار دارد که حدود 100 گونه درخت و درختچه گرمسیری را در بر میگیرد. این درخت از نظر تبارشناسی با گیاهان تولیدکننده رزینهای معطر پیوند نزدیک دارد و به عنوان یکی از عناصر شاخص جنگلهای خشک نوحارهای آمریکا شناخته میشود.
منطقه بومی و پراکنش جغرافیایی
گامبو لیمبو بومی نواحی گرم قاره آمریکاست. گستره طبیعی آن از فلوریدای جنوبی و جزایر باهاما آغاز شده و تا مکزیک، آمریکای مرکزی و بخشهایی از شمال آمریکای جنوبی امتداد مییابد. این گونه بهویژه در جزایر کارائیب فراوان است و به عنوان یکی از «درختان مشخصه» این ناحیه در فلور کارائیب ثبت شده است.
زیستگاه و بومشناسی
Bursera simaruba عمدتاً در جنگلهای خشک و نیمهخشک گرمسیری، حاشیه جنگلهای پرباران، سواحل شنی و دامنههای کمارتفاع رشد میکند. توانایی استقرار روی خاکهای فقیر و سنگلاخی، همراه با تحمل خشکی، آن را به گونهای پیشگام در توالیهای اکولوژیک تبدیل کرده است. پوست قرمزرنگ و لایهلایه آن نهتنها ویژگی تشخیصی مهمی است، بلکه در کاهش تبخیر و محافظت از بافتهای زیرین نقش دارد.
تاریخچه استفاده و مطالعات علمی
استفاده انسان از Bursera simaruba قدمتی دیرینه در جوامع بومی مایا و کارائیب دارد؛ از چوب سبک آن در سازههای موقت و از رزین معطر در طب سنتی و آیینهای محلی بهره گرفته میشده است. مطالعات نوین فیتوشیمیایی، ترکیبات ترپنوئیدی و رزینی این گونه را مستند کردهاند و این درخت اکنون بهعنوان یک مدل برای بررسی سازگاری گیاهان با تنش خشکی و حرارت در جنگلهای خشک گرمسیری مورد توجه پژوهشگران است.
خصوصیات - معرفی
مشخصات کلی اندامهای گیاه Bursera simaruba
درخت گامبو لیمبو (Bursera simaruba) درختی همیشهسبز تا نیمهخزانکننده است که معمولاً بین ۸ تا ۱۵ متر ارتفاع میگیرد و تاجی گسترده و نسبتاً نامنظم دارد. اسکلت گیاه شامل تنهای خمیده و شاخههای متعددی است که ظاهری مجسمهگون به درخت میدهد.
ساقه و پوست تنه
بارزترین ویژگی این گونه، پوست تنه است. پوست صاف، براق و قرمز متمایل به مسی است که به نوارهای نازک ورقهورقه جدا میشود و زیر آن لایههای سبز یا متمایل به خاکستری دیده میشود. این پوستهپوسته شدن، ظاهری شبیه پوست آفتابسوخته انسان ایجاد میکند که علت نام انگلیسی «gumbo-limbo» است. قطر تنه در درختان بالغ میتواند تا حدود ۶۰ سانتیمتر برسد وچوب آن سبک و نسبتاً نرم است.
برگها
برگها شانهای مرکب (پینهیت) و متناوب هستند و طول هر برگ معمولاً ۱۰ تا ۲۰ سانتیمتر است. هر برگ از ۷ تا ۱۱ برگچه بیضوی تا بیضوی-کشیده تشکیل شده که طول هر برگچه حدود ۲ تا ۶ سانتیمتر است. سطح برگچهها سبز براق در رو و کمی روشنتر در زیر است و حاشیهها اغلب صاف یا اندکی دندانهدار هستند. در اثر خرد شدن برگها بوی رزینی و معطر آزاد میشود که از ویژگیهای جنس Bursera است.
گلها
گلها کوچک، نامشخص و به رنگ سبز مایل به زرد تا مایل به سفید هستند. گلآذینها به صورت خوشههای انتهایی یا جانبی روی شاخههای جوان ظاهر میشوند. هر گل معمولاً ۵ کاسبرگ و ۵ گلبرگ کوچک دارد و اندامهای زایشی نسبت به گلبرگها برجستهتر دیده میشوند. گلها اغلب دوپایه یا چندشکلیاند و در تودههای انبوه، ولی در هر واحد منفرد، بسیار ریز هستند.
میوه و بذر
میوه فندقهای کوچک، بیضوی تا تخممرغی، به طول تقریبی ۶ تا ۱۰ میلیمتر است که در ابتدا سبز بوده و در هنگام رسیدن به رنگ قرمز یا قرمز-نارنجی در میآید. پوست میوه در زمان بلوغ شکاف برداشته و دانه سیاه و براق درون آن که معمولاً با پوشش گوشتی قرمز یا نارنجی احاطه شده، آشکار میشود. رنگ متضاد میوه و دانه برای جلب پرندگان منتشرکننده بذر بسیار مهم است.
شرایط نگهداری درخت گامبو لیمبو (بورسرا سیماروبا)
نور مورد نياز
زیاد
آبياري و رطوبت
کمی مرطوب
دماي مورد نياز
15 تا 25 درجه سانتیگراد
خاک مورد نياز
خاک شنی تا لومی سبک با زهکشی بسیار خوب؛ مقاوم به خشکی، شوری ملایم و خاکهای فقیر؛ pH خنثی تا کمی قلیایی حدود 6.5 تا 8
|
معرفی کلی شرایط رشد Bursera simaruba
درخت گامبو لیمبو (Bursera simaruba) بومی مناطق گرمسیری قاره آمریکا است و به عنوان درختی مقاوم و کمتوقع شناخته میشود. شناخت شرایط محیطی مناسب، کلید رشد سالم، پوست زینتی و تاج متعادل این گونه است.
دما و اقلیم مناسب
این درخت در اقلیمهای گرمسیری و نیمهگرمسیری بهترین رشد را دارد. دمای بهینه بین ۲۰ تا ۳۲ درجه سانتیگراد است و به یخبندان و دماهای کمتر از ۰ درجه حساس است. در مناطق با زمستان ملایم و بدون سرمازدگی، رشد سریع و پایداری بیشتری نشان میدهد.
نور و شدت تابش
Bursera simaruba به نور کامل خورشید نیاز دارد و در مکانهای آفتابی با حداقل ۶ ساعت تابش مستقیم بهترین عملکرد را دارد. کاشت در نیمسایه موجب کاهش تراکم برگ، کشیدگی شاخهها و کاهش شدت رنگ پوست میشود. در مناطق بسیار داغ، تهویه مناسب و کمی سایه عصرگاهی میتواند از تنش گرمایی جلوگیری کند.
رطوبت و نیاز آبی
این گونه نسبت به خشکی مقاوم است و پس از استقرار، به آبیاری کم اما عمیق نیاز دارد. خاک همیشه غرقاب یا اشباع، خطر پوسیدگی ریشه را افزایش میدهد. رطوبت نسبی متوسط برای آن کافی است و در مناطق ساحلی با نسیم مرطوب رشد خوبی دارد، اما به مهپاشی مداوم وابسته نیست.
خاک، زهکشی و pH
به خاکهای سبک تا متوسط با زهکشی عالی سازگار است؛ ترکیب شنی-لومی یا لومی-سنگریزهای ایدهآل است. ایستابی آب در اطراف ریشه مهمترین عامل محدودکننده برای این گونه است. pH کمی اسیدی تا کمی قلیایی (حدود ۶ تا ۸) قابل تحمل است و افزودن مواد آلی به بهبود ساختار خاک و استقرار اولیه کمک میکند.
منابع :
ساير تصاوير :
گياهان ديگر از همين جنس :
گياهان ديگر از همين خانواده :