نام علمي
Alpinia officinarum
نام لاتين
lesser galangal
دانستنیهای علمی
خولنجان با نام علمی Alpinia officinarum، معروف به lesser galangal ، گیاهی از خانواده زنجبیل است که بیشتر در جنوب شرقی آسیا میروید. این گیاه بومی چین است و می تواند تا ارتفاع 1.5 تا 2 متر رشد کند.
خولنجان دارای برگهای بلند و گلهایی به رنگ سفید مایل به قرمز است. ریزوم ها، که به عنوان galangal "گالانگال" شناخته می شوند برای عطر و طعم و رایحه معطرشان معروف هستند. اینها در سراسر آسیا در صنعت عطرها مورد استفاده قرار می گیرند و قبلاً در اروپا نیز به طور گسترده ای مورد استفاده قرار می گرفتند
خصوصیات - معرفی
این گیاه علفی می تواند تا 2 متر نیز رشد کند. برگهای آن به شکل نیزه (بلند و نازک) است و گلهای آن سفید رنگ و دارای رگه هایی از رنگ قرمز است که از یک سنبله در بالا رشد می کند. ریزومهای گیاه ، بخشی که به آن گالانگال می گویند ، نازک و سخت است ، و آنها دلیل اصلی کشت گیاه هستند. آنها دارای گوشت نارنجی با روکش قهوه ای و بوی معطر و طعم شیرینی هستند.
شرایط محیط رشد
دمای مورد نیاز
15 تا 35 درجه سانتیگراد
خاک مورد نیاز
خاک با زهکشی خوب، غنی از هوموس. ph: 5.5 - 6.5
خولنجان گیاهی برای مناطق گرمسیر است و ترجیح می دهد در محیطی با رطوبت بالا و دمایی باشد که زیر 15 درجه سانتیگراد نباشد. در محیط هایی تا ارتفاع 1200 متر بالا تر از سطح دریا نیز یافت شده است.
خولنجان در مناطقی که دمای روزانه سالانه در محدوده 25 تا 30 درجه سانتیگراد باشد ، بهترین رشد را دارد ، اما تحمل 15 تا 35 درجه سانتیگراد را دارد. میانگین بارندگی سالانه را در محدوده 2500 - 3000 میلی متر ترجیح می دهد ، اما 2000 تا 3700 میلی متر را تحمل می کند .
خولنجان ترجیح می دهد یک خاک دارای زهکشی خوب و غنی از هوموس با PH در محدوده 5.5 - 6.5 داشته باشد
موقعیتی با آفتاب کامل و سایه جزئی را ترجیح میدهد و می تواند خشکی را تا حدودی تحمل کند
ریزوم آن به سرعت توسعه می یابد و 3 ماه پس از کاشت به بهترین کیفیت برداشت خود می رسد
این گیاهان هنگام رشد در شرایط مناسب می توانند بطور ناگهانی گسترش یابند
خواص و کاربردهای دارویی و صنعتی
در آسیا ریزوم ها برای استفاده در ادویه کاری ، نوشیدنی و ژله تبدیل به پودر می شوند. در هند از عصاره ای در عطرها استفاده می شود و تاتارها با آن چای تهیه می کنند.
Alpinia officinarum حاوی غلظت بالایی از فلاونول گالانژین است و از نظر تاریخی ، ریزوم ها مشهور بودند که دارای اثرات محرک و هضم هستند.
خو لنجان همانند زنجییل بعنوان باد شکن و نیرو دهنده و نیز در رفع درد دندان مصرف سنتی دارد .
برخی از خواص دارویی خولنجان که در منابع مختلف ذکر شده اند:
ضد سرماخوردگی است.
تشدید نعوظ و زیاد کردن شهوت مردان
تسکین دهنده درد معده و تقویت دستگاه گوارش
درمان درد کمر، رماتیسم و سیاتیک
برطرف کردن بوی بد دهان با مکیدن و در دهان نگه داشتن خولنجان
درمان لکنت زبان است (به این منظور باید مقداری پودر آن را خورد و همچنین یک تکه از آن را در دهان نگه داشت
برطرف کننده کک و مک صورت
صاف کننده صدا
نحوه تکثیر خولنجان
تکثیر خولنجان از طریق کاشت بذر است و به محض رسیدن میتوانید آن را بکارید. در ظروف بکارید و در حدود دمای 20 درجه سانتیگراد نگه دارید.
همچنین از طریق تقسیم پایه با شروع رشد جدید که بسیار آسان است. شاخه های قطعات ریزوم گالانگا حدود 1 هفته پس از کاشت ظاهر می شوند و طی 4 هفته 2 تا 3 برگ رشد خواهد کرد
عوارض جانبی - هشدار
هشدارهای مصرف و ایمنی خولنجان (Alpinia officinarum)
خولنجان یک گیاه دارویی از خانواده زنجبیلیان است و معمولاً ریزوم آن مصرف میشود. مصرف درمانی آن باید با دوز کم و مدت کوتاه آغاز شود، زیرا در برخی افراد میتواند موجب سوزش معده، تهوع یا تشدید رفلاکس شود؛ بهویژه اگر بهصورت غلیظ یا ناشتا استفاده شود.
گروههای پرخطر و تداخلهای احتمالی
در بارداری و شیردهی، مصرف دارویی خولنجان بدون نظر پزشک توصیه نمیشود (بهعلت نبود شواهد کافی از ایمنی در دوزهای درمانی). افراد مبتلا به زخم معده فعال، بیماریهای التهابی گوارش یا سابقه حساسیت به زنجبیل/زردچوبه بهتر است احتیاط کنند. همچنین احتمال تداخل با داروهای رقیقکننده خون (مانند وارفارین) و داروهای ضدپلاکت وجود دارد؛ بنابراین همزمانی مصرف منظم با این داروها باید پزشکی ارزیابی شود.
حساسیت پوستی و نکات بهداشتی
در تماس پوستی با عصاره یا پودر ریزوم، در افراد حساس امکان درماتیت تماسی وجود دارد؛ بهتر است هنگام آمادهسازی مقادیر زیاد از دستکش استفاده شود. از مصرف فرآوردههای آلوده به کپک یا با بوی غیرطبیعی خودداری کنید، زیرا نگهداری نامناسب ریزوم خشک میتواند آلودگی قارچی و خطر ناخالصیهای مضر را افزایش دهد.
ساير تصاوير :
گياهان ديگر از همين جنس :
آشنایی با جنس گلِ صدفی و همه گونه های آن گياهان ديگر از همين خانواده :
آشنایی با تیره زنجبیل و جنس های آن