نام علمي
Aeonium arboreum
دانستنیهای علمی
ردهبندی و خانواده گیاهشناسی
گیاه Aeonium arboreum از تیره Crassulaceae (کراسولاسه) و از راسته Saxifragales است. جنس Aeonium شامل حدود ۳۵ گونهٔ شناختهشدهٔ ساکولنت است که همگی به نگهداری آب در برگها سازگار شدهاند. این گونه از نظر ریختشناسی با روزتهای بزرگ و چوبی شدن محور ساقه شناخته میشود.
منطقه بومی و پراکنش جغرافیایی
زیستگاه بومی Aeonium arboreum عمدتاً جزایر قناری، مادیرا و نواحی مدیترانهای شمال آفریقا است. این گیاه در اقلیمهای نیمهخشک تا مدیترانهای، در شیبهای سنگی، صخرهها و خاکهای کمعمق آتشفشانی رشد میکند. توانایی رشد در خاکهای فقیر و متخلخل یکی از سازگاریهای مهم این گونه با محیطهای کممنبع است.
زیستگاه و سازگاریهای اکولوژیک
آئونیوم درختی در معرض تابش شدید آفتاب، باد و نوسان دمای روز و شب تکامل یافته است. برگهای گوشتی و آرایش روزتی، تبخیر را کاهش و جمعآوری آب باران و شبنم را افزایش میدهد. این گیاه اغلب بر روی بسترهای سنگی و دیوارههای طبیعی رشد میکند و با ریشههای کمعمق اما گسترده به خاک میچسبد. وجود بافت ساکولنت، آن را به خشکیپسند مؤثری در اکوسیستمهای جزایری تبدیل کرده است.
تاریخچه کشف و کشت زینتی
Aeonium arboreum در سدههای ۱۸ و ۱۹ میلادی توسط گیاهشناسان اروپایی از جزایر قناری جمعآوری و توصیف شد و به سرعت وارد مجموعههای گیاهشناسی و باغهای سلطنتی اروپا گردید. با گسترش تجارت گیاهان زینتی، این گونه به عنوان ساکولنت تزیینی به آمریکا و آسیا نیز راه یافت. امروزه آئونیوم درختی یکی از ساکولنتهای مدل در مطالعات فیزیولوژی سازگاری با خشکی و ریختشناسی ساقههای شبهچوبی بهشمار میرود.
خصوصیات - معرفی
نور مورد نياز
زیاد
آبياري و رطوبت
کمی مرطوب
دماي مورد نياز
15 تا 25 درجه سانتیگراد
خاک مورد نياز
خاک بسیار سبک شنی یا مخلوط مخصوص ساکولنت با زهکشی عالی؛ حساس به ماندگاری رطوبت؛ pH کمی اسیدی تا خنثی حدود 6 تا 7
|
ویژگیهای کلی اندامهای آئونیوم درختی
آئونیوم درختی یک ساکولنت بوتهای با فرم درختچهای است که اندامهای آن بهطور ویژه برای ذخیره آب و تحمل خشکی تخصص یافتهاند. این گیاه معمولاً قامت ۳۰ تا ۹۰ سانتیمتری پیدا میکند و اندامهای هوایی آن گوشتی و آبدار هستند.
ساقهها و شاخهها
ساقه آئونیوم درختی چوبیشونده، استوانهای و نسبتاً نازک است و با افزایش سن ظاهر شبهدرختی پیدا میکند. رنگ ساقه در ابتدا سبز روشن است و بهتدریج قهوهای تا خاکستری میشود. شاخهها منشعب و در انتها هر شاخه یک روزت برگی تشکیل میشود. با گذشت زمان، قسمتهای پایین ساقه برگهای خود را از دست داده و حالت لخت و چوبی پیدا میکند.
برگها و روزتها
برگها گوشتی، آبدار، قاشقی تا بیضی کشیده و در انتهای شاخهها بهصورت روزت متراکم قرار میگیرند. قطر هر روزت معمولاً ۱۰ تا ۲۰ سانتیمتر است. رنگ برگها عموماً سبز روشن تا سبز زیتونی است و در برخی واریتهها لبهها یا سطح برگ میتواند تهرنگ ارغوانی یا قهوهای داشته باشد. سطح برگ صاف و کمی براق است و نوک آنها ممکن است کمی تیز یا گرد باشد. ضخامت برگها بهمنظور ذخیره آب زیاد بوده و به گیاه در برابر خشکی کمک میکند.
گلآذین و گلها
گلها در گلآذین خوشهای-هرمی متراکم در انتهای ساقههای بلند ظاهر میشوند. گلآذینها نسبت به روزت برگی بلندتر و برجستهتر هستند و میتوانند تا حدود ۲۰ تا ۳۰ سانتیمتر طول داشته باشند. گلها کوچک، ستارهایشکل و اغلب به رنگ زرد روشن تا زرد مایل به کرم هستند. پس از گلدهی، روزت مادر معمولاً رو به ضعف میرود، اما گیاه با روزتهای جانبی به رشد خود ادامه میدهد.
شرایط محیط رشد
نور مناسب برای رشد آئونیوم درختی
گیاه Aeonium arboreum برای رشد سالم به نور زیاد و غیرمستقیم نیاز دارد. بهترین مکان، کنار پنجره جنوبی یا غربی با فیلتر پرده نازک است. تابش مستقیم و شدید ظهر بهخصوص در تابستان میتواند سبب سوختگی برگها شود. در فضای باز، نیمسایه روشن ایدهآل است و از سایه عمیق باید پرهیز کرد، زیرا موجب دراز شدن ساقهها و کاهش رنگپذیری برگها میشود.
دمای مناسب و تحمل سرما
دمای بهینه برای آئونیوم درختی بین ۱۵ تا ۲۵ درجه سانتیگراد است. در این بازه دمایی، فتوسنتز و رشد برگها در بهترین حالت قرار میگیرد. دمای کمتر از ۵ درجه سانتیگراد میتواند به بافت آبدار ساقه و برگها آسیب جدی وارد کند. این گیاه گرمای ملایم را ترجیح میدهد، اما در گرمای بالای ۳۰ درجه باید با سایهدهی و تهویه مناسب از تنش گرمایی جلوگیری شود.
رطوبت هوا و آبیاری
آئونیوم درختی رطوبت معمولی اتاق را تحمل میکند و به رطوبت بالا نیاز ندارد. آبیاری باید منظم اما با فواصل خشک شدن سطح خاک انجام شود. در فصل رشد (بهار و پاییز) خاک اندکی مرطوب نگه داشته شود، اما در دوره گرمای شدید تابستان و سردی زمستان، آبیاری کاهش یابد. از خیس ماندن طولانی خاک و پاشیدن آب روی روزتها که میتواند باعث پوسیدگی شود، خودداری کنید.
خاک، زهکشی و گلدان
بهترین بستر برای آئونیوم درختی، خاک سبک با زهکشی بسیار خوب است. ترکیبی از خاک کاکتوس به همراه پرلیت یا ماسه شسته (حدود ۳۰ تا ۵۰٪) مناسب است. گلدان سفالی با سوراخهای کافی در کف، به خروج رطوبت اضافی کمک میکند. تجمع آب در زیرگلدانی و خاک متراکم، اصلیترین عامل پوسیدگی ریشه و ساقه در این گیاه است.
ساير تصاوير :
گياهان ديگر از همين جنس :
آشنایی با جنس آئونیوم و همه گونه های آن گياهان ديگر از همين خانواده :
آشنایی با تیره کراسالاسه و جنس های آن