تنش اکسیداتیو

نویسنده: محسن شهاب الدین
تاریخ انتشار: 1392/11/17
تنش اکسیداتیو در گیاهان پدیده‌ای دوگانه است که از یک سو برای رشد طبیعی ضروری بوده و از سوی دیگر در صورت تداوم موجب آسیب سلولی می‌شود. در این فرایند، اکسیژن به گونه‌های فعال اکسیژن (ROS) مانند سوپراکسید و پراکسید هیدروژن تبدیل شده و با اجزای سلولی واکنش می‌دهد. در شرایط عادی، سامانه‌های آنتی‌اکسیدانی تعادل رداکس را حفظ می‌کنند، اما تنش‌های محیطی با افزایش ROS یا کاهش ظرفیت آنتی‌اکسیدانی این تعادل را برهم زده و بر بیان ژن‌ها و فرایندهای امدادی اثر می‌گذارند.





تنش اکسیداتیو :

تنش اکسیداتیو اکسیژن برای گیاهان مثل سایر موجودات هوازی، همانند یک تیغ دو لبه است.
اگرچه برای رشد و نمو عادی ضروری است ولی تماس مداوم با آن منتج به صدمه دیدن سلولها و در نهایت مرگ آنها میگردد و این بدان خاطر است که اکسیژن در فرم ملکولی به اشکال مختلف " گونه های اکسیژن فعال (ROS)" بخصوص به فرم آنیون رادیکال آزاد سوپراکسید (- O2) و پراکسید هیدروژن (H2O2) احیاء میگردد، که خود اینها با ترکیبات سلولی گوناگونی واکنش داده، سبب صدمات شدید یا جبران ناپذیری شده، در نهایت منتج به مرگ سلول میگردند.
 
ROSها در سلولهای گیاهی بوسیله هر دو روش القایی و ساختمانی به مقدار زیادی تولید میشوند ولی در شرایط عادی، تعادل رداکس سلولی از طریق روش ساختمانی که ویژه طیف وسیعی از مکانیزمهای آنتی اکسیدانی تکامل یافته جهت تخریب ROSها می باشند، حفظ میگردد.
 
تنشهای محیطی گوناگون و محرکهای داخلی سبب اختلال در تعادل رداکس از طریق افزایش تولید ROSها یا کاهش فعالیت آنتی اکسیدانی میگردند که بهمین سبب تنش آنتی اکسیدانی رخ میدهد. در واکنش به افزایش ROS، ابراز ژنهای رمز کننده پروتئینهای آنتی اکسیدان کاهش می یابد.

در چنین شرایطی ابراز ژنهای رمز کننده پروتئینهای دخیل در طیف وسیعی از فرآیندهای امداد سلولی نیز کاهش می یابد. علاوه بر این، ROS از یک سری نقشهای پیام دهی، غیر از نقشهایی که در شرایط تنش آنتی اکسیدانی ایفاء میکند، برخوردار است.
  

امتیاز شما به این مقاله

میانگین امتیاز: 5 از ۵، بر اساس 5 امتیاز

پرسش‌ها و نظرات این مقاله

هنوز پرسش یا نظری برای این مقاله ثبت نشده است.

ثبت پرسش یا نظر جدید