معرفی و راهنمای پرورش گیاهان زینتی فضای باز - نیلوفر صحرایی بزرگ

نویسنده: محبوبه آشناور
تاریخ انتشار: 1393/10/30
معرفی و راهنمای پرورش گیاهان زینتی فضای باز - نیلوفر صحرایی بزرگ
نیلوفر صحرایی بزرگ (*Calystegia sepium*) گیاهی علفی و چندساله از تیرهٔ پیچکیان (Convolvulaceae) است که در اقلیم‌های معتدل رشد بهتری دارد. در فصل رشد، دمای ملایم تا گرم (حدود ۱۵–۲۵°C) و رطوبت متوسط تا نسبتاً بالا را می‌پسندد و به خاک‌های همواره مرطوب—به‌ویژه در حاشیهٔ آبراهه‌ها—سازگار است. از نظر نوری، در آفتاب کامل تا نیم‌سایه می‌روید، اما در نور کافی گل‌دهی بیشتر می‌شود.

این گونه بومی بخش‌های وسیعی از اروپا و آسیای معتدل است و در بسیاری از مناطق جهان نیز گسترش یافته است؛ زیستگاه طبیعی آن غالباً پرچین‌ها، کنار رودخانه‌ها و نهرها، زمین‌های مرطوب، حاشیهٔ مزارع و رویشگاه‌های نیمه‌سایه با خاک غنی و زهکشی متوسط است.

از نظر ریخت‌شناسی، ساقه‌ها رونده و پیچنده‌اند و می‌توانند روی گیاهان مجاور بالا بروند. برگ‌ها معمولاً ساده، سبز، با شکل پیکانی/قلبی و نوک تیز هستند. گل‌ها قیفی‌شکل و نسبتاً درشت، عمدتاً سفید (گاهی با ته‌رنگ صورتی) و منفرد یا کم‌تعداد در زاویهٔ برگ‌ها ظاهر می‌شوند. اندام زیرزمینی آن ریزوم‌دار است و توان رویشی بالایی دارد.

نام‌های رایج: در فارسی معمولاً با عنوان «نیلوفر صحرایی بزرگ» و گاهی به‌طور کلی «پیچک» شناخته می‌شود. نام‌های رایج انگلیسی آن **Hedge bindweed** و **Greater bindweed** است.

Nargil_Calystegia Sepium
نام علمي
Calystegia Sepium
نام لاتين
larger bindweed
خانواده (تيره)

دانستنیهای علمی

"نیلوفر صحرایی بزرگ" یکی از گونه های نیلوفر صحرایی است که در تمامی نواحی معتدل نیمکره شمالی و جنوبی یافت می شود. و معمولاً به عنوان علف هرز شناخته می شود.

نیلوفر صحرایی بزرگ

خصوصیات - معرفی


نور مورد نياز
نور مورد نیاز گیاه نیلوفر صحرایی بزرگ
زیاد
آبياري و رطوبت
رطوبت مورد نیاز  نیلوفر صحرایی بزرگ
کمی مرطوب
دماي مورد نياز
دمای مورد نیاز  نیلوفر صحرایی بزرگ
آب و هوای معتدل
خاک مورد نياز
خاک مورد نیاز  نیلوفر صحرایی بزرگ
رشد در انواع خاک های مختلف از نظر بافت

این گیاه، گیاهی علفی و چندساله و دارای پیچک است که جهت رشد آن در جهت عقربه های ساعت می باشد. این گیاه تا ارتفاع 2 تا 4 متر و به ندرت 5 متر می تواند رشد کند. 
برگ ها به رنگ سبز کمرنگ و مات با آرایش مارپیچی اند. این برگ ها ساده، در انتهای برگ به صورت نوک تیز، به طول 5 تا 10 سانتیمتر و عرض 3 تا 7 سانتیمتر هستند.
گل ها در اواخر بهار تا پایان تابستان نمایان می شوند. زمانی که گلها به صورت جوانه هستند، به وسیله براکته های بزرگی پوشانده می شوند. این براکته ها روی گیاه باقی می مانند تا در نهایت به عنوان کاسبرگ در گل دیده می شوند. گل های باز شده به صورت شیپوری شکل بوده و حدود 7 سانتیمتر نیز قطر دارند. این گل ها به رنگ سفید یا صورتی کمرنگ با نوارهای سفید می باشند.
میوه ها به صورت کپسول های کروی شکل، به قطر یک سانتیمتر و حاوی دو تا چهار بذر بزرگ و سیاه رنگ می باشند. روی این بذرها بخش هایی به رنگ نارنجی دیده می شود. بذرها بصورت خودکشت در زمین و باغ ها پراکنده شده و جوانه می زنند. این بذرها حدود 30 سال می توانند زنده بمانند و قوه نامیه خود را حفظ کنند.
نیلوفر صحرایی بزرگ دارای ریشه های قوی است که حدود 3 تا 4 متر نیز می توانند طول داشته باشند.
این گیاه بسیار سریع الرشد بوده و دارای شاخه های چسبناکی هستند که می توانند به سرعت تمام درختچه ها یا درختان کوچک اطراف خود را به شاخ و برگ خود بپوشانند.

larger bindweed

شرایط محیط رشد

گیاه نیلوفر صحرایی مناسب برای خاک های با بافت های مختلف (سبک، متوسط تا سنگین) می باشد. pH مناسب برای آن نیز پی اچ اسیدی، خنثی و کمی قلیایی است. 
این گیاه می تواند در شرایط آفتاب کامل تا نیمه سایه به خوبی رشد کند. همچنین خاک ها مرطوب را برای رشد بهینه ترجیح می دهد.

Calystegia Sepium

مقابله به آفات نیلوفر صحرایی بزرگ

آفات مهم نیلوفر صحرایی بزرگ

رایج‌ترین آفات Calystegia sepium شامل شته‌ها، کنه‌های عنکبوتی و حلزون‌ها هستند. شته‌ها با مکیدن شیره گیاهی موجب پیچیدگی برگ‌ها و ترشح عسلک می‌شوند. کنه‌های عنکبوتی لکه‌های زرد ریز و تارهای نازک روی برگ ایجاد می‌کنند. حلزون‌ها و راب‌ها با تغذیه از برگ‌های جوان، حفره‌های نامنظم و کاهش رشد بوته را سبب می‌شوند.

امراض قارچی و باکتریایی

لکۀ برگی قارچی و پوسیدگی ریشه در خاک‌های سنگین و غرقاب شایع است. لکه‌ها به صورت نواحی قهوه‌ای تا سیاه روی برگ ظاهر می‌شوند و در شرایط مرطوب گسترش می‌یابند. تهویه ضعیف و آبیاری زیاد، ریشه‌ها را مستعد پوسیدگی و زردی عمومی بوته می‌کند.

روش‌های پیشگیری و کنترل

مهم‌ترین راهبرد، مدیریت صحیح شرایط محیطی و پایش منظم گیاه است. استفاده از مالچ خشک، جمع‌آوری حلزون‌ها در غروب، شست‌وشوی برگ‌ها با آب و صابون رقیق برای کنترل شته و کنه، و حذف برگ‌های آلوده به لکه برگی توصیه می‌شود. آبیاری در صبح، پرهیز از آبیاری بارانی مداوم، و سبک‌کردن خاک با مواد آلی، بروز بیماری‌های ریشه را کاهش می‌دهد. در صورت طغیان شدید، می‌توان از سموم کم‌خطر و ترجیحاً گیاهی طبق دستور متخصص استفاده کرد.

نیلوفر صحرایی بزرگ

نحوه تکثیر نیلوفر صحرایی بزرگ

تکثیر این گیاه از طریق کشت بذرهای آن در فصل بهار صورت می گیرد. این بذرها حدود 1 تا 3 ماه پس از کشت و در دمای 15 درجه سانتیگراد جوانه می زنند. 

larger bindweed

خواص و کاربردهای دارویی و صنعتی

نیلوفر صحرایی معمولاً به عنوان علف هرز و به صورت خودرو در باغ ها، زمین ها، حاشیه جاده و غیره رشد می کنند. ولی در برخی موارد از ریشه ها و شاخ و برگ این گیاه نیز به عنوان مصارف خوراکی نیز استفاده می کنند. به عنوان مثال، ریشه ها و شاخه ها را شسته، دم کرده و به عنوان یک منبع نشاسته و قند از آن استفاده می کنند. این ترکیب می تواند بسیار مغذی باشد و مزه ای شیرین دارد. ولی در مصرف آن باید احتیاط کرد زیرا دارای خاصیت مسهلی می باشد.
علاوه بر مسهل بودن دارای خواصی همچون مسکن، مدر و تب بر نیز است.
همچنین از ساقه های این گیاه به دلیل منعطف بودن می توان در سبدبافی نیز استفاده کرد.
نیلوفر صحرایی دارای گل های زیبایی است ولی گل های آن عمر و ماندگاری کوتاهی دارند.

معرفی و راهنمای پرورش گیاهان زینتی فضای باز - نیلوفر صحرایی بزرگ

ساير تصاوير :  


گياهان ديگر از همين خانواده :

آشنایی با تیره نیلوفر (پیچک) و جنس های آن

امتیاز شما به این مقاله

میانگین امتیاز: 4.5 از ۵، بر اساس 8 امتیاز

پرسش‌ها و نظرات این مقاله

هنوز پرسش یا نظری برای این مقاله ثبت نشده است.

ثبت پرسش یا نظر جدید