Potentilla verna spring cinquefoil که به فارسی پنج انگشت بهاره نامیده میشود، گیاهی از خانواده گل سرخیان ، بومی رشته کوه های آلپ می باشد. نیاز های این گیاه عبارتند از نور: زیاد رطوبت: کمی مرطوب دمای محیط: نواحی معتدل تا خنک خاک: خاک هایی با بافت متوسط و رطوبت کافی
نام علمي
Potentilla verna
نام لاتين
spring cinquefoil
خصوصیات - معرفی
گیاه "پنج انگشت بهاره" پنج انگشت آلپ" گیاهی گلدار و پوششی با نام علمی Potentilla verna یا Potentilla crantzii و از خانواده گل سرخیان (Rosaceae) می باشد. این گیاه اولین بار توسط لینه نامگذاری و تشریح شد.
ساقه ها به صورت رونده و خوابیده روی زمین رشد کرده و روی هر گره، ریشه ها تشکیل می شوند. به دلیل رشد خوابیده و قدرت پوشانندگی این گیاه، از آن به عنوان گیاهی پوششی نیز استفاده می شود. وجود این شکل رشدی و ریشه های درهم پیچیده این گیاه یکی از روش های تشخیص این گونه از دیگر گونه های این جنس و بومی رشته کوه های آلپ می باشد.
گل های آن به رنگ زرد، برگ ها به صورت مرکب (شامل دو یا تعداد بیشتری برگچه جدا از هم)، آرایش برگ ها به صورت متناوب (وجود یک برگ در هر گره بر روی ساقه ای طویل) و انتهای برگ ها دندانه دار می باشند.
هر گل دارای پنج گلبرگ و پنج کاسبرگ می باشد. گلبرگ ها و کاسبرگ ها پیوسته نبوده و به صورت جدا از هم روی ساقه گلدهنده قرار دارند. همچنین هر گل دارای 13 یا تعداد بیشتری پرچم نیز می باشد.
میوه این گیاه خشک بوده ولی در زمان رسیدن باز و شکوفا نمی شود. هر میوه حدود 1.5 تا 2 میلیمتر قطر دارد.
تشکیل گل های زیبا در کنار برگ های همیشه سبز، در اوخر بهار صورت می گیرد. در برخی موارد نیز ممکن است گیاه مجدداً در اوایل پاییز به گل برود.
شرایط نگهداری پنج انگشت بهاره
نور مورد نياز
زیاد
آبياري و رطوبت
کمی مرطوب
دماي مورد نياز
نواحی معتدل تا خنک
خاک مورد نياز
خاک هایی با بافت متوسط و رطوبت کافی
|
گیاهان این گونه در رشته کوه های آلپ دیده می شوند. همچنین تعدادی از گونه های این گیاه در ارتفاعات کم تا نواحی پست و با شاخ و برگ کوچکتر رشد می کنند. کوچکتر بودن برگ ها به گیاه کمک می کند تا بهتر بتواند کم آبی، گرما، سرما و شرایط خشک را تحمل کند.
این گیاه به راحتی می تواند بین سنگفرش ها و صخره ها رشد کند.
از نظر شرایط داشت به نگهداری خاصی نیاز ندارد و گیاه پرتوقعی نیست.
به آبیاری مناسب و منظم نیاز دارد.
در نواحی با زمستان های ملایم به صورت گیاهی همیشه سبز دیده می شود.
اگر چه این گیاهان به شرایط نگهداری خاصی نیاز ندارند اما بهترین شرایط برای رشد آنها، مکان هایی با آفتاب کامل، خاک هایی با بافت متوسط تا سبک و کمی مرطوب می باشد. آبیاری باید مناسب باشد ولی دقت شود که گیاه غرقاب نگردد.
مقابله به آفات پنج انگشت بهاره
آفات مهم پنجانگشت بهاره (Potentilla verna)
شتهها مهمترین آفت این گیاه در باغ و فضای سبز هستند که با مکیدن شیره گیاهی باعث پیچیدگی برگها و کاهش رشد میشوند. گاهی تریپس و کنههای ریز نیز به برگهای جوان حمله کرده و لکههای نقرهای یا زرد ایجاد میکنند. در خاکهای بسیار مرطوب، لارو بعضی حشرات خاکزی میتوانند به ریشهها آسیب بزنند و پژمردگی تدریجی بوته را بهدنبال داشته باشند.
بیماریهای قارچی و مشکلات فیزیولوژیک
لکه برگی قارچی با ظهور لکههای قهوهای تا سیاه روی برگها دیده میشود و در رطوبت بالا گسترش مییابد. پوسیدگی ریشه ناشی از آبیاری بیش از حد و زهکش نامناسب، خطر اصلی برای بوتههای کِشتی است. در سایه و رطوبت مداوم، سفیدک سطحی به صورت پوشش سفید روی برگها ظاهر میشود.
روشهای پیشگیری و مبارزه
اصول بهداشت زراعی مهمترین راه کنترل آفات و امراض پنجانگشت بهاره است: حذف برگها و بوتههای آلوده، تأمین زهکش مناسب و پرهیز از آبیاری مکرر. برای شتهها میتوان از شستوشوی برگ با آب و صابون ملایم یا روغنهای معدنی استفاده کرد. در موارد آلودگی شدید، کاربرد محدود و هدفمند حشرهکشهای کمخطر توصیه میشود. برای بیماریهای قارچی، استفاده پیشگیرانه از قارچکشهای مسی و تنظیم فاصله کاشت جهت تهویه بهتر مؤثر است.
نحوه تکثیر پنج انگشت بهاره
به راحتی می توان این گیاهان را از طریق تقسیم بوته و ریزوم در بهار یا اوایل پاییز تکثیر نمود.