دانستنیهای علمی
درخت مناطق گرمسیری است ، بومی ماداگاسکار و موریس و در پورتو ریکو ، فلوریدا ، کالیفرنیا خیلی خوب رشد میکند
میوه آن خوراکی است ، اگر چه خام آن برای انسان ها طعم مطلوبی ندارد و بهتر است قبل از مصرف پخته شود ولی بعضی پستانداران در شمال امریکا مانند سنجاب به آن علاقه مند هستند.
این جنس از ۶۰۰ گونه مختلف گیاهان استوائی درختچه ای همیشه سبز تشکیل یافته است. ارتفاع وگسترش گونه مورد نظر در حدود ۶۰ سانتی متر است. شکل گیاه به صورت بوته ای است و برگ های شمشیری مانند آن ممکن است به طول ۶۰ سانتی متر برسد. رنگ برگهای پاندانوس سبز تیره با لبه نقره ای رنگ است
![پاندانوس]()
خصوصیات - معرفی
نور مورد نياز
متوسط
آبياري و رطوبت
خیلی مرطوب
دماي مورد نياز
30 درجه سانتیگراد
خاک مورد نياز
خاک برگ، مخصوصا خاک برگ حاصله از چمن
|
گونههای این گیاه را به خاطر برگهای زیبایشان که شبیه برگهای آناناس است پرورش میدهند
ساقه و فرم کلی
پاندانوس utilis درختچهای تا درختی با قامت ستونی و ظاهر معماریگونه است. ساقه در نمونههای مسنتر چوبی و نسبتاً ضخیم میشود و معمولاً آثار حلقهای جایبرگها روی آن دیده میشود. یکی از شاخصترین اندامهای آن، ریشههای هوایی و پایهای (prop roots) است که از بخشهای پایین ساقه خارج شده و بهصورت قوسی وارد خاک میشوند و به پایداری گیاه کمک میکنند.
برگها
برگها باریک، بلند و شمشیری (lanceolate) بوده و به شکل رزتهای مارپیچی روی ساقه قرار میگیرند. طول برگها معمولاً زیاد و در گیاهان بالغ میتواند به بیش از یک متر برسد و بافتی چرمی و سفت دارند. رنگ برگها اغلب سبز براق تا سبز تیره است و رگبرگ میانی برجسته دیده میشود. حاشیه برگها و گاهی رگبرگ میانی در سطح زیرین، دارای دندانهها یا تیغکهای ریز است که لمس آن را زبر میکند.
گل و ساختار زایشی
گلآذینها در انتهای شاخهها یا نزدیک تاج برگها تشکیل میشوند و معمولاً به صورت خوشهای یا سنبلهای متراکم دیده میگردند. گلها ریز و نسبتاً کمجلوه هستند و بیشتر ارزش گیاه به اندامهای رویشی آن برمیگردد. در برخی شرایط، ساختارهای زایشی بهصورت تودههای مخروطی یا تخممرغی شکل دیده میشوند که بافتی فشرده دارند.
میوه و بذر
در صورت تشکیل میوه، مجموعهای از واحدهای کوچک بههم فشرده (میوه مرکب) ایجاد میشود که ظاهر آن میتواند کروی تا بیضوی باشد. رنگ این مجموعه با رسیدگی ممکن است از سبز به زرد-نارنجی تغییر کند. بذرها درون واحدهای میوهای محافظت میشوند و بافت میوه معمولاً فیبری است.
![screw pine]()
شرایط محیط رشد
این گیاه به نور متوسط ، حرارت زیاد، آبیاری فراوان، رطوبت ۵۰ تا ۷۰ درصد وخاک قلیایی احتیاج دارد.
کود مورد نیاز این گیاه را می توان به میزان ۳ گرم در لیتر هر دو هفته یکبار، از فروردین تا آبان ماه ، مصرف نمود.
خاک برگ، مخصوصا خاک برگ حاصله از چمن برای رشد و نمو پاندانوس مطلوب است.
![Pandanus utilis]()
مقابله به آفات پاندانوس
برگهای چروکیده و قهوه ای گیاه پاندانوس بیانگر هوای گرم و گیاه تشنه است. گلدان را به محل خنک و مرطوب منتقل کنید.
رگها در اثر غبار سمپاشی می پوسند. باید مواظب باشید هنگام آبیاری نیز برگها خیس نشوند.
هوای خشک می تواند لکه های قهوه ای در حاشیه برگها ایجاد کند. اگر از زیر گلدان سنگریزه دار محتوی آب استفاده کنید این معضل بر طرف می شود.
در صورتی که هوای محیط سرد باشد و پاندانوس دچار یخ زدگی شود، برگهای گیاه قهوه ای کم رنگ ،نرم و آبکی می گردد. در صورتی که برگهای جدید ریز و کم رشد شوند، گلدان کوچک وحجم ریشه ها زیاد است و یا کمبود مواد غذایی وجود دارد
برگهای پاندانوس در اثر نور کم حالت ابلق خود را از دست می دهد و سبز یک دست میشود در مقابل نور زیاد برگها را رنگ پریده و چروکدار میکند.
![پاندانوس]()
نحوه تکثیر پاندانوس
گیاه پاندانوس، آنچنان که به نظر می آید به آسانی تکثیر نمی شود و تنها با توجه و دقت زیاد میتوان به نتیجه مطلوب رسید. در پای گیاه پاجوشهایی به وجود می آیند که باید با استفاده از یک چاقوی تیز آن را از پایه مادری جدا کنید. سپس انتهای این قلمه را در پودر هورمون ریشه زایی فروبرده و در گلدانی با قطر دهانه ۹ سانتیمتر، حاوی کمپوست بدر و قلمه بکارید . گیاه جوان را با کیسه پلاستیکی شفاف بپوشاید و در دمای ۲۰ تا ۲۱ درجه سانتیگراد و نور کافی نگاهدارید. در این مرحله بسیار دقت کنید که محیط پاندانوس مرطوب باشد. برای این منظور مرتب مه پاشی کنید. بهتر است تکثیر رادر اواسط بهار شروع کنید تا گیاه رشد کرده و بتوانید آن را در اوایل تابستان در گلدان بزرگتر بکارید.
![screw pine]()
عوارض جانبی - هشدار
از دست زدن به برگ ها به دلیل برآمدگی تیز باید اجتناب نمود.همچنین ممکن است منجر به واکنش های آلرژیک یا تحریک پوست شود
خطرات فیزیکی و ایمنی در نگهداری
Pandanus utilis (پاندانوس) برگهای باریک و حاشیهدار با تیغهای ریز (خارمانند) دارد که میتواند باعث بریدگی پوست و آسیب چشم شود. هنگام جابهجایی یا هرس، حتماً از دستکش ضخیم و عینک محافظ استفاده کنید و گیاه را دور از مسیر رفتوآمد، کنار راهپله یا کنار محل بازی کودکان قرار ندهید.
در خانههایی که کودک خردسال یا حیوانات خانگی دارند، تماس نزدیک با برگها میتواند باعث خراش یا تحریک پوستی شود؛ بهتر است گیاه در نقطهای ثابت و دور از دسترس قرار گیرد.
حساسیتها و تحریک پوستی
شیره یا سطح برگها در برخی افراد ممکن است درماتیت تماسی (قرمزی، خارش یا سوزش) ایجاد کند. پس از تماس با گیاه، دستها را بشویید و از لمس صورت و چشم خودداری کنید.
ریسکهای نگهداری و محیطی
پاندانوس در محیطهای کمنور یا با تهویه ضعیف مستعد ضعیفشدن و افزایش آفات مانند شپشک آردآلود و کنه است؛ آلودگی را زود تشخیص دهید تا به سایر گیاهان آپارتمانی سرایت نکند. همچنین تجمع برگهای خشک در تاج گیاه میتواند پناهگاه آفات باشد؛ پاکسازی منظم و هرس ایمن توصیه میشود.
![کادی , کدر , پاندانوس,برگ خنجری]()
ساير تصاوير :
گياهان ديگر از همين جنس :
آشنایی با جنس پاندانوس و همه گونه های آن گياهان ديگر از همين خانواده :
آشنایی با تیره پانداناسه - کادی ها و جنس های آن