Matricaria aurea Matricaria که به فارسی ماتریکاریا اورآ نامیده میشود، گیاهی از خانواده Asteraceae بومی اروپا، آسیا و آمریکا می باشد. نیاز های این گیاه عبارتند از نور: زیاد رطوبت: کمی مرطوب دمای محیط: آب و هوای مدیترانه ای خاک: خاک های هوموس دار و غنی از مواد غذایی
نام علمي
Matricaria aurea
خصوصیات - معرفی
"ماتریکاریا اورآ" گونه ای از جنس ماتریکاریا یا بابونه و گیاهی یکساله است که ساقه هایی به صورت راست، دارای انشعاب، به ارتفاع 20 سانتیمتر، بدون کرک و یا دارای تعداد کمی کرک های سفید و کوتاه دارد.
این گیاه دارای برگ های دراز، کشیده و نوک تیز به طول 7/0-5 سانتی متر می باشد. برگ ها دارای دمبرگ کوتاهی هستند و به صورت متناوب در روی ساقه قرار می گیرند.
گل ها در این نوع بابونه، به صورت منفرد و انتهایی یا به صورت 2-3 گل در یک گل آذین دیهیم قرار گرفته اند. میوه خشک این گیاه به رنگ قهوه ای و دارای نهنج مخروطی نوک تیز و در بعضی مواقع دارای یک لایه تقریباً سفید رنگ می باشد.
گلچه های این گیاه، زردرنگ و لوله ای است و گلچه های کناری، ماده می باشند. گلچه های مخروطی شکل، نامنظم، دندانه دار و دارای خامه برآمده می باشد، ولی گلچه های دیسکی شکل، در قسمت میانی اندکی منقبض شده است.
بذرها، تخم مرغی، دراز و کشیده، به طول 5/0-7/0 میلی متر، مایل به قهوه ای یا خرمایی و دارای سه شیار در قسمت میانی است.
زمان گلدهی ماتریکاریا اورآ از اسفند تا اردیبهشت است. این گیاه بومی اروپا، آسیا و آمریکا می باشد.
شرایط نگهداری ماتریکاریا اورآ
نور مورد نياز
زیاد
آبياري و رطوبت
کمی مرطوب
دماي مورد نياز
آب و هوای مدیترانه ای
خاک مورد نياز
خاک های هوموس دار و غنی از مواد غذایی
|
ماتریکاریا اورآ از نظر نیاز خاکی به خاک های هوموس دار و غنی از نظر مواد غذایی نیاز دارد.
جنس بابونه به سرما حساس نیست ولی چنانچه در فصل بهار در مرحله گلدهی با سرما مواجه شود، تأثیر سویی بر عملکرد گل خواهد داشت.
بذر این گیاه برای رویش به نور نیاز دارد. این گیاه در طول رویش نیز به نور کافی نیازمند است به طوری که از مرحله تشکیل غنچه تا کامل شدن گل ها به مقادیر زیادی نور محتاج است. گیاهانی که در سایه کاشته می شوند مقادیر بسیار کم اسانس و کامازولن خواهند داشت.
خواص و کاربردهای دارویی و صنعتی
کاربردهای دارویی بخشهای هوایی ماتریکاریا اورآ
بخشهای هوایی شامل گلها و برگهای Matricaria aurea در طب سنتی برای تسکین التهابهای پوستی، اگزما و خارش به صورت جوشانده یا ضماد استفاده میشوند. عصاره گلها دارای اثر ضدالتهاب، ضداسپاسم و آرامبخش ملایم است و در فرآوردههای گیاهی برای دردهای گوارشی، نفخ و کولیک به کار میرود. بخور گلهای خشکشده در درمان سرماخوردگی خفیف، گلودرد و سینوزیت کاربرد دارد.
کاربرد اسانس و ترکیبات معطر
اسانس حاصل از گلهای ماتریکاریا اورآ در داروسازی برای تهیه قطرهها و شربتهای گیاهی ضدنفخ، آرامبخش و ضدالتهاب استفاده میشود. این اسانس به دلیل داشتن مونوترپنها و سزکوییترپنها خاصیت ضدباکتری و ضدقارچ نشان میدهد و در فرمولاسیون کرمها و لوسیونهای پوستی به کار میرود. همچنین در صنایع آرایشی–بهداشتی برای عطرآرایی شامپوها و صابونهای گیاهی مورد استفاده قرار میگیرد.
کاربردهای صنعتی و پژوهشی
پودر گل خشک به عنوان ماده اولیه در تولید چایهای گیاهی کیسهای و مکملهای گیاهی مصرف میشود. استخراجکنندگان مواد طبیعی از این گیاه برای جداسازی فلاونوئیدها و آنتیاکسیدانها بهره میبرند که در تحقیقات داروسازی و توسعه داروهای گیاهی نوین کاربرد دارند.
نحوه تکثیر ماتریکاریا اورآ
کشت ماتریکاریا اورآ توسط بذر و به دو روش مستقیم و غیر مستقیم (خزانه کاری) انجام می گیرد. از آنجا که نور نقش عمده ای در جوانه زنی بذر دارد، بذرها را باید به صورت سطحی در زمین کشت کرد. پس از کاشت نیز غلتک مناسبی باید زده شود.
امیدبیگی، ر. 1387. تولید و فرآوری گیاهان دارویی. انتشارات آستان قدس رضوی، جلد سوم، چاپ پنجم، 397 صفحه.