استرومانته‌‏ سانگینیا

دانستنیهای علمی

گیاه خزنده دائمی و همیشاه سبز در خانواده Marantaceae که به خاطر برگ های زیبایش به عنوان گیاه زینتی پرورش داده میشود

رده‌بندی و جایگاه تبارشناختی

استرومانته سانگینیا با نام علمی Stromanthe sanguinea به خانوادهٔ مارانتاسه (Marantaceae) تعلق دارد؛ خانواده‌ای از گیاهان تک‌لپه‌ای در راستهٔ زنجبیلیان‌سانان (Zingiberales) که به «گیاهان نمازخوان» نیز شهرت دارند، زیرا برگ‌ها در چرخهٔ شبانه‌روزی می‌توانند تغییر زاویه دهند (نیکتی‌ناستی). جنس Stromanthe از نظر ریخت‌شناسی به جنس‌های Calathea و Maranta نزدیک است و مرزهای رده‌بندی آن در تاریخ گیاه‌شناسی چندین بار بازنگری شده است.

منطقهٔ بومی و زیستگاه طبیعی

این گونه بومی جنگل‌های بارانی گرمسیری آمریکای جنوبی است و بیشترین گزارش‌های بوم‌زاد از نواحی جنگلی برزیل و پیرامون آن ارائه شده‌اند. زیستگاه طبیعی آن معمولاً زیرآشکوب جنگل‌های مرطوب است؛ جایی با نور فیلترشده، رطوبت بالا، دمای یکنواخت و خاک‌های غنی از مواد آلی. سازگاری برگ‌های پهن و آرایش سطحی آن با دریافت نور کم، نشان‌دهندهٔ تخصص‌یافتگی برای زندگی در سایه‌روشن جنگل است.

دانستنی‌های علمی و تاریخچه

صفت گونه‌ای sanguinea به معنی «خونین/سرخ» است و به رنگ‌مایه‌های سرخ در بخش‌هایی از گیاه اشاره دارد. از منظر تاریخچهٔ باغبانی، این گیاه در سده‌های اخیر به‌عنوان گونه‌ای زینتی برگ‌محور از زیستگاه‌های گرمسیری به گلخانه‌ها و سپس به فضای داخلی منازل در اقلیم‌های غیرگرمسیری راه یافته است. اهمیت علمی آن در بررسی سازوکارهای حرکات برگ، فیزیولوژی سازگاری به سایه، و تنوع ریختی در مارانتاسه‌ها برجسته است.

خصوصیات - معرفی

نور مورد نياز زیاد آبياري و رطوبت مرطوب دماي مورد نياز 22 درجه سانتیگراد خاک مورد نياز خاک با زهکشی خوب مخلوط خاک پیت وماسه

دارای برگ های سر نیزه ای شکل به طول 45 سانتیمتر که سطح رویی آن سبز و قسمت زیرین آن مایل به قرمز میباشد

حد اکثر بلندی و گسترش این گیاه به یک و نیم متر می رسد

شرایط محیط رشد

این گیاه نیازمند مکان روشن ولی دور از تابش مستقیم آفتاب دارد.

خاک با زهکشی خوب و نفوذپذیری بالا (مخلوط خاک پیت و ماسه) مناسب رشد استرومانته‌‏ سانگینیا میباشد

جهت آبیاری از آب شیرین (بدون املاح) استفاده نمایید و اجازه ندهید خاک گلدان خشک شود.

وجود هوای مرطوب برای رشد این گیاه ضروری است.

حداقل دمای قابل تحمل آن 18 درجه سانتیگراد میباشد

مقابله به آفات استرومانته‌‏ سانگینیا

آفات رایج

کنه تارتن در هوای خشک با لکه‌های ریز روشن، تارهای نازک و بدفرمی برگ دیده می‌شود. افزایش رطوبت، شست‌وشوی زیر و روی برگ‌ها و تکرار اسپری صابون حشره‌کش یا روغن نیم هر ۷–۱۰ روز، کنترل مؤثر ایجاد می‌کند.

تریپس باعث نقره‌ای شدن سطح برگ و نقاط سیاه فضولات می‌شود. نصب تله چسبی آبی، جداسازی گیاه آلوده و استفاده از صابون حشره‌کش/نیم در چند نوبت به کاهش جمعیت کمک می‌کند.

شپشک آردآلود و سپردار به صورت توده‌های پنبه‌ای یا سپرهای قهوه‌ای روی ساقه و پشت برگ ظاهر می‌شوند. پاک‌سازی با پنبه آغشته به الکل ۷۰٪ و سپس محلول‌پاشی روغن ولک یا نیم (با رعایت برچسب) ضروری است.

امراض و مشکلات فیزیولوژیک

پوسیدگی ریشه معمولاً از آبیاری زیاد و زهکشی ضعیف ایجاد می‌شود و با پژمردگی و بوی نامطبوع خاک همراه است. کاهش آبیاری، تعویض خاک سبک و ضدعفونی گلدان، و حذف ریشه‌های سیاه درمان اصلی است.

لکه‌برگی قارچی/باکتریایی به شکل لکه‌های قهوه‌ای با هاله زرد رخ می‌دهد. حذف برگ‌های آلوده، کاهش خیس‌ماندن برگ‌ها و بهبود گردش هوا مهم است؛ در موارد شدید، قارچ‌کش مسی طبق دستور مصرف شود.

نحوه تکثیر استرومانته‌‏ سانگینیا

ازدیاد گیاه از طریق تقسیم در فصل بهار امکان پذیر است

تولید مثل در طبیعت

استرومانته سانگینیا در زیستگاه‌های گرمسیریِ مرطوب آمریکای جنوبی عمدتاً از طریق رشد ریزوم‌ها و تشکیل توده‌های متراکم گسترش می‌یابد. تولید مثل رویشی از راه ریزوم، پایدارترین مسیر بقای این گیاه در کف جنگل است زیرا شکستگی یا تقسیم طبیعی ریزوم‌ها می‌تواند به ایجاد بوته‌های جدید منجر شود. در شرایط مناسب، گل‌دهی نیز رخ می‌دهد و بذر می‌تواند شکل بگیرد، اما موفقیت آن معمولاً به گرده‌افشان‌ها و رطوبت ثابت وابسته است.

تکثیر در خانه (روش‌های عملی)

مؤثرترین روش خانگی، تقسیم بوته و ریزوم هنگام تعویض گلدان (ترجیحاً بهار) است. گیاه را خارج کنید، توده ریزومی را با دست یا ابزار تمیز به چند بخش تقسیم کنید؛ هر بخش باید چند ساقه/برگ سالم و ریشه کافی داشته باشد. سپس هر قسمت را در بستر سبک و هواخور (مثلاً پیت/کوکوپیت با پرلیت) بکارید.

برای کاهش شوک، پس از کاشت رطوبت بالا فراهم کنید (کیسه شفاف با تهویه روزانه) و نور غیرمستقیم زیاد بدهید. گرما و رطوبت یکنواخت، کلید ریشه‌دهی سریع و جلوگیری از لبه‌سوزی برگ‌هاست. تکثیر از بذر در خانه ممکن است، اما معمولاً کند و نامطمئن است و نیاز به بذر تازه و محیط کاملاً مرطوب دارد.

ساير تصاوير :  

گياهان ديگر از همين خانواده :

آشنایی با تیره مارانتا و جنس های آن