دانستنیهای علمی
دانستنیهای علمی :
رازک گونه ای از گیاهان گلدهنده بوده و از خامواده شاهدانه می باشد. به مناطق غربی آسیا و شمال آمریکا تعلق دارد.
پراکنش آن در ایران در نواحی شمال ایران، بین گرگان و سواحل دریای خزر بوده و در استان گلستان به صورت وحشي رويش دارد.
![رازک]()
خصوصیات - معرفی
نور مورد نياز
زیاد
آبياري و رطوبت
مرطوب
دماي مورد نياز
10 تا 16 سانتی گراد درجه سانتیگراد
خاک مورد نياز
غنی و زهکش دار
|
خصوصیات ظاهری :
رازک گیاهی دوپایه ، چند ساله ، علفی بالا رونده می باشد. هر ساله اوایل بهار شاخه های جدید تولید می کند و با شروع سرما شاخه های علفی از بین می روند. همزمان با آن تولید ریزوم می کند. ریشه ها عمیق و منشعب بوده گلهای نر به صورت خوشهای از بغل برگها ظاهر شده و گلهای ماده به شکل مخروطی بیضی شکل و مجتمع میروید.
اندام گیاه رازک از تارهای خشن پوشیده شده است. برگهای گیاه، متقابل، دندانه دار و مرکب از ۳ تا ۵ دندانه نامساوی است. گلهای نر به صورت مجتمع و گل آذین خوشه هستند. گلهای ماده، به صورت مخروط مانند سفید مایل به حنایی میباشند. قسمت مورد استفاده گیاه، گلهای ماده آن است که دارای بوی معطر و مطبوع با طعم تلخ است.
![common hop]()
شرایط محیط رشد
شرایط محیط رشد:
رازک در طول رویش به درجه حرارت زیادی نیاز ندارد. اندام هوایی این گیاه به سرما حساس ولی اندام زیرزمینی در برابر سرما مقاوم می باشند. این گیاه در مرحله گل دهی بیشترین مقدار دما نیاز دارد. بطوریکه میانگین دما در مرحله گل دهی 16 تا 18 درجه سانتی گراد مناسب است. بارندگی نقش عمده ای در افزایش عملکرد دارد. رازک را نباید در مناطق باد خیز کشت.
مناطق مرطوب نه تنها سبب کاهش نر و در نتیجه کاهش مواد موثره گلها می گردد.
زمین اصلی باید کاملاً صاف و فاقد هر گونه پستی و بلندی باشد خاکهایی بابافت متوسط و با ضخامت زیاد و حاوی مقادیر فراوان ترکیبات کلسیم خاکهای مناسبی برای کشت رازک است PH خاک برای گیاه بین 5/6 تا 7 مناسب است. نوع خاک زهکش و قدری شنی باشد ولی نیاز به آبیاری فراوان و مرتب (هفته ای یکبار) و خاک تقویت شده دارد.
![Humulus Lupulus]()
مقابله به آفات رازک
آفات مهم رازک (Humulus lupulus) و کنترل آنها
شته رازک و کنه تارتن دو لکهای از رایجترین آفات هستند و با مکیدن شیره گیاهی باعث زردی، پیچیدگی برگ و کاهش کیفیت مخروطها میشوند. پایش هفتگی پشت برگها و اقدام سریع در ابتدای آلودگی، کلید موفقیت است. برای کنترل، حذف علفهای هرز میزبان، افزایش تهویه بوتهها با هرس، استفاده از آبشویی هدفمند در اوایل آلودگی، و رهاسازی دشمنان طبیعی مانند کفشدوزکها و کنههای شکارگر توصیه میشود؛ در صورت نیاز، سموم انتخابی سازگار با کنترل بیولوژیک و تناوب مواد مؤثره بهکار رود.
کرمها و لارو پروانهها نیز با تغذیه از برگ و مخروط خسارت ایجاد میکنند. جمعآوری دستی کانونها، تلههای نوری/فرمونی و کاربرد فرآوردههای میکروبی مانند Bt در سنین لاروی جوان مؤثر است.
امراض قارچی و ویروسی و مدیریت آنها
سفیدک داخلی و سفیدک سطحی از مهمترین بیماریها هستند؛ اولی لکههای زرد و پوشش خاکستری در زیر برگ و دومی پوشش سفید پودری ایجاد میکند. کاهش رطوبت و سایهاندازی با فاصلهگذاری، هدایت صحیح ساقهها و آبیاری قطرهای نقش پیشگیرانه دارد. حذف بقایای آلوده، ضدعفونی ابزار، و استفاده هدفمند از قارچکشهای ثبتشده با تناوب گروههای FRAC توصیه میشود.
پژمردگی/پوسیدگی ریشه (مانند فوزاریومی یا فیتوفترایی) با ضعف عمومی و قهوهای شدن ریشه همراه است. زهکشی مناسب، اجتناب از آبیاری سنگین، استفاده از نشای سالم و خاک/بستر ضدعفونیشده و مدیریت بهداشت مزرعه ضروری است.
![رازک]()
نحوه تکثیر رازک
نحوه تکثیر گیاه:
زمان کشت گیاه رازک در فروردین و اردیبهشت ماه است . روش تکثیر آن از طریق کاشت ریشه غده ای در عمق 3 یا 4 سانتیمتری است و نوک جوانه غده باید رو به بالا و سطح خاک باشد. فاصله کشت هر گیاه 1.5 متر باشد. با شروع سرمای زمستان گیاه کاملا میمیرد ولی ریشه در عمق خاک سالم میماند و برای سال بعد آماده تکثیر و تولید است.
این ریشه ها را برای کشت مجدد و تکثیر در سال بعد آنرا از خاک خارج و به قطعات تقریبا ده سانتیمتری برید بطوریکه حتما یک جوانه در ریشه دیده شود و مجددا اقدام به کاشت نمود. اواسط مهر تا اواخر فروردین هنگامی که هوا سرد نبوده و رطوبت کافی نیز وجود داشته باشد زمان مناسبی برای انتقال گیاه و کاشت آنها در زمین اصلی است.
![common hop]()
خواص و کاربردهای دارویی و صنعتی
خواص درمانی و کاربردها:
گیاه رازک در درمان بی خوابی موثر بوده و آرام کننده تمایلات جنسی می باشد. اشتها آور ، تقویت کنندگی معده ، مسهل و ضد عفونی کننده میباشد. آلرژی زا، ضد درد، ضد باکتری، ضد عفونی کننده، ضد اسپاسم، ضد تومور، معرق، هضم کننده، ادرارآور، قاعده آور، استروژنیک، مُلین، خلط آور، قارچ کش، خواب آور، شیرافزا، مُسهل، مخدر، مقوی اعصاب، مقوی معده، آرام بخش، مقوی رحم، ضد کرم می باشد.
![معرفی و راهنمای پرورش گیاهان زینتی فضای باز - رازک]()
ساير تصاوير :
گياهان ديگر از همين جنس :
آشنایی با جنس رازک و همه گونه های آن گياهان ديگر از همين خانواده :
آشنایی با تیره شاهدانه و جنس های آن