واکنشهای تاریکی فتوسنتز مجموعهای از فرایندهای استرومایی هستند که بدون نیاز مستقیم به نور انجام میشوند، اما به محصولات واکنشهای نوری وابستهاند. در این مسیر، دیاکسیدکربن طی چرخه کالوین تثبیت شده و ترکیبات کربوهیدراتی تولید میگردند. چرخه شامل سه مرحله کربوکسیلاسیون ریبولوز-۱،۵-بیسفسفات توسط آنزیم روبیسکو و تشکیل ۳-فسفوگلیسرات، احیای آن به گلیسرآلدئید-۳-فسفات و بازسازی ریبولوز-۱،۵-بیسفسفات است. برای تثبیت هر مول CO₂، ۳ ATP و ۲ NADPH مصرف میشود.
واکنش های تاریکی فتوسنتز :
واکنش هایی که در استروما انجام می شوند .
چون نیاز به نور ندارند، واکنش های تاریکی نامیده می شوند. واکنش های نوری و تاریکی فتوسنتز هردو در روز انجام می شوند .
در جریان واکنش های تاریکی Co2 تثبیت شده و هیدرات کربن و آب تولید می شود. واکنش های تاریکی در داخل استروما صورت می گیرد.
چرخه احیای کربن را سیکل کالوین می گویند. چرخه کالوین دارای سه مرحله کلی است :
1: کربوکسیلاسیون ریبولوز 1 و 5 بی فسفات و تشکیل دو مولکول 3 – فسفوگلیسرات .
2: احیای 3 – فسسفوگلیسرات به گلیسر آلدئید 3 – فسفات.
3: تشکیل ریبولوز 1 و 5 بی فسفات از گلیسرآلدئید3 – فسفات.
Co2 از طریق واکنش با 1 و 5 بی فسفات وارد چرخه تثبیت کربن شده و به 2 مولکول 3 – فسفات گلیسرات تبدیل می شود.
این واکنش بوسیله آنزیم ریبولوز بی فسفات کربوکسیلاز ( RUBPC ) که به اختصار به آن رابیسکو می گویند ، کاتالیز می شود.
در جریان تبدیل ریبولوز 5 – فسفات به ریبولوز 1 و 5 بی فسفات ، یک مولکول ATP به ADP تبدیل می شود که گروه فسفات خود را به ریبولوز 5 – فسفات منتقل می کند.
همچنین در جریان تبدیل 3 – فسفات گلیسرات اسید به 3 – فسفو گلیسر آلدئید ، مولکول NADPH و ATP مصرف می شوند.
برای هر چرخه کلوین و تثبیت یک مولکول Co2 نیاز به 3 مولکول ATP و 2 مولکول NADPH است.