مقدار مناسب سولفات مس و آهک برای محلول بردو در هر ۱۰۰۰ لیتر آب

پرسش شما به‌تنهايي مبهم است، اما با توجه به اين‌که ترکيب «مس و آهک» معمولاً در کشاورزي براي تهيه محلول بردو (محلول مسي ضدقارچ براي درختان و گياهان) به‌کار مي‌رود، در ادامه نسبت‌هاي رايج تهيه محلول بردو براي ۱۰۰۰ ليتر آب را توضيح مي‌دهيم. توجه کنيد که منظور از «مس» در عمل، اغلب «سولفات مس (کات‌سولفات / کات کبود)» است، نه فلز مس خالص.

محلول بردو در غلظت‌هاي مختلف (۱٪، ۲٪ و… ) تهيه مي‌شود. منظور از «۱٪» بودن محلول، اين است که مجموع وزن ماده مؤثره (سولفات مس + آهک) در هر ۱۰۰ ليتر آب، حدود ۱ کيلوگرم باشد. بنابراين براي ۱۰۰۰ ليتر (۱ متر مکعب) آب، عددها ۱۰ برابر مي‌شوند. در ادامه، نسبت‌هاي متداول را مي‌بينيد؛ شما با توجه به سن گياه، نوع محصول و شدت بيماري قارچي، يکي از اين غلظت‌ها را انتخاب مي‌کنيد.

۱) محلول بردو يک درصد (مناسب بسياري از درختان ميوه و گياهان حساس):
براي ۱۰۰۰ ليتر آب معمولاً اين ترکيب استفاده مي‌شود:
– حدود ۸ کيلوگرم سولفات مس (کات‌کبود)
– حدود ۸ کيلوگرم آهک زنده يا آهک هيدراته (آهک شکفته)
اين ترکيب براي بيشتر درختان ميوه در زمان‌هاي بدون برگ (اواخر پاييز و زمستان معتدل) و نيز برخي محلول‌پاشي‌هاي ملايم روي شاخ و برگ قابل استفاده است، مگر براي گياهان بسيار حساس.

۲) محلول بردو دو درصد (غلظت قوي‌تر، بيشتر براي درختان خزان‌دار و در زمان بي‌برگي):
براي ۱۰۰۰ ليتر آب مي‌توانيد به‌طور معمول از نسبت زير استفاده کنيد:
– حدود ۱۶ کيلوگرم سولفات مس
– حدود ۱۶ کيلوگرم آهک
اين غلظت براي درختان در مرحله خواب (فاقد برگ) جهت ضدعفوني قوي‌تر شاخه‌ها و تنه در برابر بيماري‌هاي قارچي (مانند شانکرها، لکه‌برگي‌ها و…) استفاده مي‌شود و معمولاً روي گياهان هميشه‌سبز يا در زمان دارا بودن برگ توصيه نمي‌گردد، چون مي‌تواند باعث سوختگي شود.

۳) نکات مهم در تهيه و استفاده:
– هميشه ابتدا سولفات مس را جداگانه در مقدار مناسبي آب حل کنيد و آهک را نيز در ظرفي ديگر با آب «شکفته» و صاف کنيد؛ سپس محلول مس را «آرام‌آرام درون محلول آهک» بريزيد و خوب هم بزنيد (برعکس اين کار نکنيد).
– pH محلول نهايي بايد کمي قليايي باشد؛ اگر اسيدي بماند، براي برگ‌ها و پوست تنه سوزاننده است. براي اطمينان کمي کاغذ تورنسل يا تستر pH استفاده کنيد؛ در صورت اسيدي بودن مي‌توانيد مقدار کمي آهک بيشتر اضافه کنيد.
– پيش از محلول‌پاشي گسترده، حتماً روي بخش کوچکي از گياه (يا چند شاخه) آزمايش کنيد تا مطمئن شويد سوختگي يا لکه‌سوزي ايجاد نمي‌شود.
– در هواي خيلي گرم، خيلي سرد، يا هنگام آفتاب تند و وزش باد شديد از محلول‌پاشي خودداري کنيد. بهترين زمان، هواي معتدل، صبح زود يا نزديک غروب است.

۴) توجه به نوع گياه و دستورالعمل تخصصي:
ميزان مجاز و غلظت مناسب محلول بردو براي همه گياهان يکسان نيست؛ برخي گونه‌ها (به‌خصوص برخي زينتي‌ها، مرکبات، گياهان با برگ نازک) به مس و آهک حساس‌ترند و بايد از غلظت‌هاي پايين‌تر (مثلاً ۰/۵ تا ۱٪) استفاده شود. همچنين تعداد دفعات و زمان محلول‌پاشي بسته به نوع بيماري قارچي و شرايط اقليمي متفاوت است. بهتر است هميشه دستورالعمل اختصاصي براي همان محصول يا توصيه مهندسين کشاورزي منطقه را ملاک قرار دهيد.

براي آشنايي بيشتر با روش‌هاي صحيح محلول‌پاشي، کنترل بيماري‌هاي قارچي و نگهداري انواع گياهان، پيشنهاد مي‌شود مقالات سايت نارگيل را مطالعه نماييد.