گل تاج ‌الملوک

دانستنیهای علمی

تاج ‌الملوک گونه از گیاهان چندساله از جنس Aquilegia است که در این جنس در حدود 60-70 گونه وجود دارد که اغلب در علفزار ها ، بیشه زار ها ، و در ارتفاعات بالا در سراسر نیمکره شمالی می رویند. جنس Aquilegia نام خود را از کلمه لاتین Eagle گرفته است به خاطر شکل گلبرگ آن که شبیه پنجه عقاب است.

اندازه بوته آن در حدود سی تا صد سانتی متر است و زمین با خاک معمولی و مرطوب و آفتابگیر را دوست دارد. در برابر سرما مقاوم است و به لحاظ کوتاه بودن گیاه، در حاشیه بوستان‌ها کاشته می‌شود و عمر گل‌های آن در حدود سه هفته می‌باشد.

اين گياه زینتی با سابقه بسيار طولاني در باغهاي ايراني كشت مي شده است.

نوع وحشی آن گلهایی افتاده به رنگهای مختلف دارد و در دشت‌های امریکا، فراوان میروید و در کلورادو امریکا به رنگ آبی است. این گل نشان ایالتی کلرادو است.

خصوصیات - معرفی

نور مورد نياز متوسط آبياري و رطوبت کمی خشک دماي مورد نياز 19 درجه سانتیگراد خاک مورد نياز خاک قلیایی با زهکشی خوب

زمان گلدهی آن از اوایل تا اواسط بهار هر سال میباشد و معمولا گلهای زیبای آن دارای 5 گلبرگ و گاهاً بیشتر است. رنگ شکوفه آن از آبی و سفید به زرد ، قرمز و یا صورتی میباشد و از سال دوم انتظار گل دهی میرود.

گل تاج ‌الملوک در ترکیب با میزبان های پهن برگ بسیار زیبا می باشد

شرایط محیط رشد

اين گياه در برابر سرما كاملا مقاوم است .

دما و اقلیم

Aquilegia hybrida (گل تاج‌الملوک) گیاهی مناسب اقلیم‌های معتدل تا خنک است و در هوای گرمِ طولانی ضعیف می‌شود. بهترین بازه دمایی رشد معمولاً حدود ۱۰ تا ۲۴ درجه سانتی‌گراد است و در گرمای بالای ۳۰ درجه، نیاز به سایه و آبیاری دقیق‌تر دارد. سرمای زمستانه در بسیاری از ارقام قابل‌تحمل است، اما یخبندان‌های شدیدِ بدون پوشش می‌تواند به طوقه آسیب بزند.

نور

نور زیادِ غیرمستقیم یا آفتاب ملایم صبحگاهی بهترین شرایط را فراهم می‌کند. در مناطق خنک می‌تواند آفتاب کامل را تحمل کند، اما در مناطق گرم، نیم‌سایه (به‌ویژه سایه عصر) برای جلوگیری از سوختگی برگ و کوتاه شدن دوره گلدهی توصیه می‌شود.

رطوبت و گردش هوا

رطوبت متوسط برای این گیاه مناسب است و در رطوبت بالا، اگر هوا راکد باشد، احتمال بیماری‌های قارچی افزایش می‌یابد. گردش هوای خوب و فاصله‌گذاری مناسب بین بوته‌ها به کاهش لکه‌برگی و کپک کمک می‌کند.

خاک و زهکشی

خاک سبک تا متوسط، غنی از مواد آلی و با زهکشی عالی بهترین گزینه است؛ ترکیبی از خاک باغچه + کمپوستِ کاملاً پوسیده + پرلیت/شن می‌تواند مناسب باشد. ماندابی شدن خاک مهم‌ترین عامل پوسیدگی ریشه و کاهش عمر بوته است. pH نزدیک خنثی تا کمی اسیدی (حدود ۶ تا ۷) ایده‌آل است.

آبیاری

آبیاری باید منظم و عمیق باشد تا ریشه‌ها رطوبت یکنواخت دریافت کنند، اما سطح خاک بین دو آبیاری کمی خشک شود. در گرما، افزایش دفعات آبیاری همراه با مالچ سبک برای حفظ رطوبت توصیه می‌شود.

مقابله به آفات گل تاج ‌الملوک

آفات مهم گل تاج‌الملوک (Aquilegia Hybrida)

شپشک‌های آردآلود و شته‌ها از آفات شایع تاج‌الملوک هستند که با مکیدن شیره گیاهی، سبب زردی و پیچیدگی برگ می‌شوند. برای کنترل، ابتدا با آب پرفشار سطح برگ‌ها شسته شده، سپس از محلول صابون حشره‌کش یا روغن ولک در اوایل صبح استفاده می‌شود. در صورت طغیان، به‌کارگیری حشره‌کش‌های سیستمیک با دز توصیه‌شده ضروری است.

حلزون‌ها و راب‌ها نیز به برگ‌های لطیف آسیب می‌زنند و حفره‌های نامنظم ایجاد می‌کنند. جمع‌آوری دستی، تله‌گذاری با تکه‌های چوب نمناک و استفاده محدود از طعمه‌های ضدحلزون روش‌های مناسب کنترل هستند.

بیماری‌های قارچی و مدیریت آن‌ها

بیماری سفیدک پودری و پوسیدگی ریشه از مهم‌ترین امراض قارچی تاج‌الملوک هستند. سفیدک پودری به صورت پوشش سفید روی برگ‌ها دیده شده و با هرس برگ‌های آلوده، بهبود تهویه، کاهش آبیاری بر روی شاخ و برگ و استفاده از قارچ‌کش‌های گوگردی یا تری‌آزول‌ها کنترل می‌شود.

پوسیدگی ریشه معمولاً در خاک سنگین و غرقاب رخ می‌دهد. برای پیشگیری، زهکشی مطلوب، آبیاری منظم ولی غیرغرقابی و ضدعفونی بستر کاشت با قارچ‌کش‌های مناسب ضروری است. حفظ بهداشت باغچه و حذف بقایای گیاهی بیمار، کلید کاهش آفات و امراض در Aquilegia Hybrida است.

نحوه تکثیر گل تاج ‌الملوک

گل تاج ‌الملوک از طريق كاشت بذر قابل تكثير است وبذر آن را در اسفند ماه كشت مي‌كنند، سپس در ماههاي بعد آنرا گلداني كرده در باغچه‌ها مي‌كارند. ساده‌‌ترين روش ازدياد آن تقسيم بوته‌هاي چند ساله است. كه در بهار و قبل از شروع فصل رشد و نمو، انجام مي‌گيرد.

خواص و کاربردهای دارویی و صنعتی

با توجه به خواص دارویی آن در بیماری‌هایی نظیر سرفه، روماتیسم، نقرس و سیاتیک شناخته شده است

عوارض جانبی - هشدار

به لحاظ سمی بودن گیاه و شکل برگ‌های آن به برگ کرفس، از کاشتن این گیاه در منزل اجتناب شود

ساير تصاوير :  

گياهان ديگر از همين جنس :

آشنایی با جنس آقویلیجیا و همه گونه های آن

گياهان ديگر از همين خانواده :

آشنایی با تیره آلاله و جنس های آن