آلاله برفی

نام علمي

Ranunculus kochii

نام لاتين

خانواده (تيره)

Ranunculaceae

دانستنیهای علمی

رده‌بندی و جایگاه تاکسونومیک

Ranunculus kochii (آلاله برفی) از تیرهٔ Ranunculaceae (آلاله‌ایان) و از سردهٔ Ranunculus است؛ سرده‌ای بزرگ که با گل‌های فنجانی‌شکل و تنوع بالای گونه‌ها در زیست‌بوم‌های سرد و معتدل شناخته می‌شود.

منطقهٔ بومی و زیستگاه

پراکنش بومی این گونه عمدتاً به نواحی کوهستانی اروپا، به‌ویژه رشته‌کوه‌های آلپ و پیرآلپ نسبت داده می‌شود و با اقلیم سرد، فصل رشد کوتاه و خاک‌های کم‌عمق سازگار است. زیستگاه‌های معمول شامل چمنزارهای آلپی، دامنه‌های سنگلاخی، لبهٔ برف‌چال‌ها و مناطق با ذوب دیرهنگام برف است؛ جایی که رطوبت بهاره و نور کافی هم‌زمان فراهم می‌شود.

تاریخچهٔ توصیف علمی و نام‌گذاری

نام گونه‌ای kochii در نام‌گذاری گیاهان معمولاً به بزرگداشت یک گیاه‌شناس با نام خانوادگی «Koch» اشاره دارد؛ این الگو در نام‌گذاری لاتین رایج است. توصیف و تثبیت جایگاه یک گونهٔ Ranunculus غالباً بر پایهٔ ویژگی‌های ریخت‌شناسی (ساختار برگ، کاسبرگ/گلبرگ، میوه‌های فندقه‌ای) و مقایسه با گونه‌های نزدیک در فلورهای منطقه‌ای انجام شده است.

نام‌های رایج محلی و جهانی

در فارسی، «آلاله برفی» برای گونه‌های کوهستانیِ نزدیک به برف به‌کار می‌رود و بر زیستگاه سرد و ارتفاعات دلالت دارد. در منابع انگلیسی، نام‌های کلی مانند Snow buttercup یا Alpine buttercup ممکن است برای آلاله‌های آلپی به‌صورت عمومی استفاده شوند، هرچند نام دقیق و علمی برای شناسایی بدون ابهام، همان Ranunculus kochii است.

خصوصیات - معرفی

آلاله برفی گیاهی چندساله از تیره آلاله گان می باشد. از تیره های بزرگ نهاندانگان شامل 50 جنس و تقریبا 2000 گونه است. در این تیره اکثر گونه ها به علت دارا بودن گلوکوزیدها و آلکالوئیدها کم و بیش سمی هستند. بعضی از گونه ازنظرپژشکی اهمیت فراوان دارند. برخیاز آلکالوئیدهای این گیاه در ساخت حشره کش ها به کار می روند. خاستگاه آن غرب آسیا بوده و بیشتر در ارتفاعات کوهستانی رشد می کند. این گیاه بدون نظر متخصص و پزشک نبایستی مورد استفاده قرار بگیرد. 

شرایط محیط رشد

دمای مورد نیاز

20-23 درجه سانتیگراد

آبیاری و رطوبت

کمی مرطوب

نور مورد نیاز

متوسط

خاک مورد نیاز

کوهپایه ها

دما و چرخه فصلی

Ficaria kochii (آلاله برفی) یک ژئوفیت بهاره است و بهترین رشد را در آب‌وهوای معتدلِ خنک نشان می‌دهد. دمای بهینه رشد رویشی معمولاً حدود ۵ تا ۱۵ درجه سانتی‌گراد است و در هوای گرم، بخش هوایی سریع‌تر وارد خواب می‌شود. زمستان‌های ملایم تا سرد و بهار خنک به تشکیل برگ و گل‌دهی کمک می‌کند.

نور

این گیاه به نور ملایم تا نیم‌سایه سازگار است؛ شرایط مشابه حاشیه جنگل‌های برگ‌ریز، که در اواخر زمستان و اوایل بهار نور بیشتری دریافت می‌شود. آفتاب مستقیم و شدیدِ اواخر بهار می‌تواند باعث کاهش طراوت برگ‌ها و کوتاه شدن دوره رشد شود.

رطوبت و آب

در فصل رشد (اواخر زمستان تا بهار)، خاک باید یکنواخت مرطوب بماند. رطوبت متوسط تا نسبتاً بالا و آبیاری منظم بدون غرقابی شدن بهترین نتیجه را می‌دهد. پس از پایان گل‌دهی و آغاز خواب تابستانه، کاهش آبیاری توصیه می‌شود تا اندام‌های زیرزمینی در خاک بیش از حد خیس نمانند.

خاک و زهکشی

خاک ایده‌آل، لوم یا لوم-رسیِ غنی از ماده آلی با زهکشی مناسب است؛ خاک‌های شبیه جنگلی (دارای برگ‌پوسیده) برای آن مطلوب‌اند. pH نزدیک به خنثی تا کمی اسیدی معمولاً مناسب است. خاک‌های خیلی سنگین و کم‌هوا یا بسترهای دائماً باتلاقی خطر پوسیدگی را افزایش می‌دهند.

مکان کاشت و مدیریت بستر

کاشت در بسترهای خنک، سایه‌دار و دور از بادهای خشک‌کننده توصیه می‌شود. مالچ آلی سبک به حفظ رطوبت و بهبود ساختمان خاک کمک می‌کند، اما باید اجازه دهد سطح خاک در دوره خواب تا حدی خشک‌تر شود.

خواص و کاربردهای دارویی و صنعتی

ترکیبات اصلی سازنده اسانس اندام هوایی آلاله برفی شامل فیتول، فارنزول، متیل لینولئات و فارنزون می باشد. بر طبق تحقیقات انجام شده فراوان ترین اسیدهای چرب یافته شده در روغن آلاله برفی پالمتیک اسید، لینولنیک اسید و لینولئیک اسید بودند، بنابراین این گیاه دارای خواص دارویی بی شماری می باشد. 

گياهان ديگر از همين خانواده :

گل زبان درقفا بلند

رز نوئل - خریق سیاه

آرانتیس

سياه دانه