دانستنیهای علمی
گونه ای از گياهان جنس Hoya spp پيچ شمعی( پيچ مومی) هويا
و خانواده Asclepiadacees استبرق يا( ناف ريز) يا آسکله پياداسه میباشد.
اين جنس گياهان تقريبأ داراي ٢٠٠ گونه هميشه سبز و معمولا رونده و يا آويزان آه اغلب بومي شرق آسيا تا استراليا مي باشد آه بخاطر برگهاي زينتي و يا گلهاي بسيار جالب آن براي آاشت در گلخانه و يا مكانهاي گرم مناسب ميباشند .
![هویا کارنوزا]()
خصوصیات - معرفی
نور مورد نياز
متوسط
آبياري و رطوبت
کمی خشک
دماي مورد نياز
19 درجه سانتیگراد
خاک مورد نياز
مخلوط خاک پیت و خاک گلکاری
|
به طور دقیق تر اين گياه بومي کوئينلند ميباشد و اندازة آن به ۶٠ سانتيمتر مي رسد .
گياهي است رونده که بوسيله ريشه هاي هوائي به قيم مي چسبد . از ويژگيهاي اين گياه اين است که تمام ساقه هاي جوان قبل از برگ آشكار مي شوند .
دارای گلهای چتري سفيد تا صورتي گوشتي ستاره اي شكل خوشبو که از خرداد تا پائيز ظاهر ميشوند و معمولا گلها دوباره بر روي همان ساقه گل دهنده بوجود مي آيد و بنابر اين نبايد آنها را چيد .
اين گياه بندرت قبل از دو سالگي به گل مي نشيند
اين گياهان داراي دو فرم ابلق مي باشند که عبارتند از: H. C. variegata که داراي برگهاي زيباي سبز مايل به آبي با کناره هاي سفيد متمايل به صورتي است و H. C. compacta که برگهاي آن داراي کناره هاي سبز تيره با مرکز طلائي و برگهاي آن شكل روبان مي باشد .
این پیچ زینتی گرمسیری و همیشه سبز دارای برگ های ضخیم به رنگ سبز تیره است و گل های بسیار درخشان آن به ندرت و به صورت مجتمع ظاهر می شود.
![wax plant]()
شرایط محیط رشد
هویا کارنوزا به مخلوطي مساوي از خاك باغچه و پيت و کمي ذغال کوبيده و ماسه احتياج دارد .
در زمستان به حد اقل ١۶ درجه سانتيگراد حرارت نياز دارد .
گلدان نبايد مانع خروج آب اضافي گردد . در طول زمستان بايد از آب دادن زياد خود داري کرد . برعكس در بهار و تابستان بايد به اندازه کافي آب در دسترس گياه باشد.
اين گياهان به روشنائي نسبتأ زياد احتياج دارند
رطوبت هوا در طول بهار و تابستان بايد باندازه کافي باشد ، بويژه در هواي گرم احتياج رطوبتي بيشتر مي شود و بايد آنرا با اسپري دستي آبپاشي نمود و هواي تازه در اختيارش گذاشت .
تعويض گلدان در اواخر زمستان انجام مي گيرد . در تابستان هر سه هفته يكبار کود رقيق به گياه داده شود . با وجوديكه اين گياهان درگلدانهاي کوچك نيز گل ميدهند ولي بهتر است که آنها را در گلداني نسبتأ بزرگ کاشت .
معمولاً پیچ شمعی Carnosa به پايه اي از ني يا چوب که در وسط گلدان بعنوان قيم قرار ميدهند بسته ميشود .
اين گياه به هرس نياز ندارد ولي براي آنكه گياه پرپشت شود جوانه انتهائي ساقه را پنسمان نموده تا امكان رشد شاخه هاي جانبي بيشتر شود .
بهترین زمان شکوفه دهی این گیاه زمانی است که در گلدان محدود است ، بنابراین تغییر به گلدان بزرگتر تنها هر چند سال یکبار و یا وقتی که مورد نیاز است باشد.
![Hoya Carnosa]()
مقابله به آفات هویا کارنوزا
اين گياهان معمولا بدون آفت مي باشند ولي دراثر آب زياد به يك بيماري فيزيولوژي مبتلا شده و برگها قهوه اي رنگ ميگردند و گياه خشك مي شود .
آفات رایج هویا کارنوزا
هویا کارنوزا بیشتر درگیر شپشک آردآلود، شپشک سپردار و کنه تارتن میشود. شپشکها به صورت تودههای پنبهای یا برجستگیهای قهوهای روی ساقه و پشت برگ دیده میشوند و با ترشح عسلک، چسبندگی و کپک دودهای ایجاد میکنند. کنه تارتن باعث لکههای ریز روشن، کدر شدن برگ و گاهی تارهای نازک میشود.
برای کنترل، ابتدا گیاه را قرنطینه کنید و برگها را با پنبه آغشته به الکل 70٪ پاک کنید. سپس هر 7–10 روز یکبار تا 3 نوبت از صابون حشرهکش یا روغن ولک/نیم استفاده کنید. در آلودگی شدید، مصرف حشرهکش سیستمیک طبق برچسب (بهویژه برای شپشکها) مؤثرتر است.
امراض و مشکلات قارچی/باکتریایی
شایعترین مشکل، پوسیدگی ریشه و طوقه ناشی از آبیاری زیاد و زهکشی ضعیف است؛ علائم شامل زردی، افتادگی برگ، بوی بد خاک و سیاه شدن ریشههاست. لکههای برگی قارچی نیز میتواند لکههای قهوهای یا آبسوخته ایجاد کند، بهخصوص در رطوبت بالا و جریان هوای کم.
برای درمان، آبیاری را تنظیم کنید، گیاه را به بستر سبک با زهکش بالا منتقل کنید و ریشههای قهوهای را حذف کنید. ضدعفونی ابزار و کاهش خیس شدن برگها ضروری است. در صورت پیشروی لکهها یا پوسیدگی، استفاده از قارچکش مناسب طبق برچسب و حذف برگهای آلوده توصیه میشود.
![هویا کارنوزا]()
نحوه تکثیر هویا کارنوزا
اين گياه به دو طريق قلمه زدن و خواباندن تكثير ميشود:
تكثير بوسيله قلمه :
در ماههاي ارديبهشت ، خرداد شاخه هائي بطول 12 تا 15 سانتيمتر از گياه گرفته و در مخلوطي از ماسه و پيت در 16 - 18 درجه سانتيگراد حرارت قرار مي دهند تا ريشه ها ظاهر شوند . رطوبت بايد باندازة کافي باشد و براي تأمين رطوبت بهتر است که از Terrarium استفاده شود .
تكثير بوسيله خواباندن :
اين گياهان را ميتوان بوسيله خوابانيدن در فروردين ماه نيز ازدياد کرد .
![wax plant]()
خواص و کاربردهای دارویی و صنعتی
کاربردهای دارویی
برگ و ساقههای Hoya carnosa حاوی ساپونینها و فلاونوئیدهایی هستند که در مطالعات آزمایشگاهی خاصیت آنتیاکسیدانی و ضدمیکروبی نشان دادهاند. از عصاره اتانولی برگها در پژوهشهای پیشبالینی برای فرمولاسیونهای التیامبخش و ضدالتهاب بالقوه استفاده میشود؛ با این حال شواهد بالینی کافی وجود ندارد و استفاده درمانی استاندارد نشده است.
کاربردهای صنعتی
گلهای معطر گیاه دارای ترکیبات فرّار آروماتیکاند که برای استخراج و غربالگری در صنعت عطر و آرایشی مورد توجه پژوهشگران است. بافتهای مومی برگ و گل الهامبخش پوششهای زیستالهام برای سطوح آبگریز و محافظت از رطوبت در بستهبندیهای سبک هستند.
![راهنمای نگهداری و پرورش گل و گیاهان زینتی - هویا کارنوزا]()
ساير تصاوير :
گياهان ديگر از همين جنس :
آشنایی با جنس گل مومی و همه گونه های آن گياهان ديگر از همين خانواده :
آشنایی با تیره استبرقیان و جنس های آن