مقایسه سریع ۴ سیستم اصلی روف گاردن
|
نوع
روف گاردن
|
ضخامت بستر کاشت
|
بار تقریبی (
kg/m²
)
|
نوع گیاهان پیشنهادی
|
میزان نگهداری
|
سطح هزینه
|
مناسب برای
|
|
گسترده
|
۵ تا ۱۵ سانتیمتر
|
۶۰ تا ۱۵۰
|
سدوم و ساکولنت
|
حداقل
|
اقتصادی
|
سقفهای شیبدار
|
|
متمرکز
|
۳۰ تا ۱۰۰+ سانتیمتر
|
۳۰۰ تا ۹۰۰+
|
درختچه و گل بزرگ
|
بسیار زیاد
|
لوکس
|
برجهای نوساز
|
|
نیمهمتمرکز
|
۱۵ تا ۳۰ سانتیمتر
|
۱۵۰ تا ۳۵۰
|
گیاهان پایا
|
متوسط
|
میانه
|
ساختمان مسکونی
|
|
مدولار
|
متغیر
|
متمرکز در پایه
|
گیاهان آپارتمانی
|
متوسط
|
منعطف
|
ساختمان قدیمی
|
دستهبندی سازهای انواع روف گاردن | کدام روش برای سقف شما ایمن است؟
روف گاردنها از نظر سازه به مدلهای زیر تقسیم میشوند:
روف گاردن گسترده (Extensive) | سبکی با هزینه اقتصادی
این سیستم برای ساختمانهایی که ظرفیت تحمل بار زیادی ندارند، بهترین گزینه است. گیاهان مناسب: در این مدل، از گیاهان بسیار مقاوم و کمتوقع مانند سدوم (Sedum - خانوادهای از گیاهان گوشتی بسیار کمتوقع که آب را در برگها ذخیره کرده و در بیآبی خشک نمیشوند) استفاده میشود. ضخامت خاک بسیار کم است و نیاز به مراقبت خاصی ندارد.
•فضای محدود برای ریشه دوانی
•پوشش گیاهی شامل خزه تا گیاهان چندساله با ارتفاع کم
•محتوای آلی (هوموس) کم
•فاقد سیستم آبیاری
•نیاز اندک به نگهداری
•عمق ۷ تا ۱۵ سانتیمتر (۳ تا ۶ اینچ)
روف گاردن متمرکز (Intensive)| احداث باغ واقعی بر فراز بام
اگر سقف شما قابلیت تحمل بار بسیار سنگین را دارد (معمولاً در برجها)، روف گاردن متمرکز همان باغچهای است که روی زمین میبینید.
گیاهان مناسب: شما میتوانید درختچههای بزرگ بکارید و حتی آلاچیقهای سنگین نصب کنید. البته فراموش نکنید که هزینه نگهداری و مصرف آب در این مدل بسیار بالاست.
روف گاردن نیمهمتمرکز (Semi-Intensive)| بهترین مصالحه وزن و تنوع گیاهی
این سیستم حد وسط است؛ یعنی هم تنوع گیاهی بالاتری نسبت به سیستم گسترده دارد و هم بار کمتری نسبت به متمرکز به ساختمان وارد میکند. استفاده از لایه ژئوتکستایل (نمدی فیلترکننده که مانع شسته شدن و فرار خاک به درون خروجیهای آب میشود) در این مدل حیاتی است.
گیاهان مناسب: گیاهان پایا Perennials - گیاهانی با طول عمر چندساله که نیاز به کاشت هرساله ندارند.
سیستم مدولار و پرتابل (Planter Boxes)| اجرای سریع بدون تخریب ایزوگام
اگر خانهتان قدیمی است و نگران نشت آب هستید، سیستم مدولار معجزه میکند. در این روش، گیاهان درون فلاورباکسهای عایقبندی شده قرار میگیرند و مستقیم روی سقف سوار نمیشوند. این یعنی هیچگونه تغییر ساختاری در ایزوگام سقف رخ نمیدهد.
انواع مدل روف گاردن بر اساس سبک طراحی و هویت بصری
زیبایی بصری، روح روف گاردن است. انتخاب هوشمندانه مبلمان و ترکیب آن با فضای سبز، تفاوت اصلی بین یک پشتبام معمولی و یک فضای لوکس را رقم میزند.
طراحی و چیدمان در انواع روف گاردن مدرن (مینیمال و مهندسی)
در طراحیهای مدرن، استفاده از متریالهایی مثل چوب ترمووود، سنگهای صیقلی و نورپردازیهای خطی (Linear Lighting) حرف اول را میزند. تمرکز در اینجا بر سادگی و کاربری بهینه است.
تجربه واقعی از نجات یکبام باریک با یک طراحی مدرن
پشت بام خانه یکی از دوستانم باریک و طویل بودو عملاً بلااستفاده مانده بود. او به جای پر کردن سقف با باغچههای سنگین که ایمنی ساختمان را به خطر میانداخت، از فلاورباکسهای فلزی مینیمال در امتداد دیوارهها استفاده کرد.
نورپردازی مخفی در لبه باکسها باعث شد فضای کوچکِ پشتبام در شب، بسیار بزرگتر و لوکستر به نظر برسد. درنهایت یک فضای نشیمن دنج بدون اینکه حتی یک کیلوگرم بار اضافه غیرضروری به سقف تحمیل شود؛ ایجاد شد.
مدل روف گاردن بیوفیلیک و سنتی | تلفیق آرامش چوب و گیاهان معطر
این سبک، دعوتکننده و صمیمی است. استفاده از گیاهان معطر مانند اسطوخودوس و المانهای چوبی، حسی از باغهای ایرانی را در ارتفاع به شما میدهد.
تجربه واقعی از خسارت سنگین ریشه درختچه به سقف
متأسفانه بسیاری از افراد فراموش میکنند که حتی درختچههای کوچک هم ریشههای مهاجم دارند. در یکی از ساختمانهای قدیمی که بدون لایه محافظ احداث شده بود، ریشهی یک درختچه کوچک بعد از دو سال توانست خود را به لایه ایزوگام برساند و آن را سوراخ کند.
درنهایت نفوذ آب به سقف طبقه پایین و هزینهای ۱۰ برابر بیشتر از اجرای اولیه برای تخریب و عایقبندی مجدد روی دست صاحبخانه گذاشت.
نکته مهم: همیشه به خاطر داشته باشید که لایه آنتیروت (Root Barrier - لایه محافظ پلیمری ممانعتکننده از سوراخ شدن عایق توسط ریشه) در لایهبندی روف گاردن غیرقابل حذف است.
۴ فاکتور حیاتی پیش از تصمیمگیری نهایی (چکلیست انتخاب)
قبل از آنکه دست به بیل شوید، این لیست را چک کنید:
ظرفیت بار زنده و مرده
حتماً از مهندس ناظر ساختمان نامه کتبی بگیرید که سقف تحمل وزن خاک مرطوب را دارد.
شدت باد و تابش
در ارتفاع، سرعت باد به شدت تبخیر آب گیاهان را افزایش میدهد.
دسترسی به آب
سیستم آبیاری قطرهای باید خودکار باشد؛ فراموش کردن آبیاری در تابستان یعنی مرگ تمام گیاهان در یک هفته!
بودجه نگهداری
روف گاردن یک موجود زنده است و هزینههای تعمیر و هرس سالانه دارد.
کلام آخر
برای داشتن یک روفگاردن عالی، نباید فقط به فکر خرید گل و گیاه و چیدمان زیبا باشید؛ بلکه دو نکته زیر را نیز مدنظر قرار دهید:
1.قبل از هر کاری باید مطمئن شوید که سقف ساختمان شما توانایی تحمل وزن خاک، گیاهان و حتی وزن آب (بعد از بارندگی) را دارد؛ یا خیر.
2.دومین نکته، سیستم زهکشی و عایقبندی است. اگر سیستم تخلیه آب درست کار نکند، یا ریشه گیاهان به لایههای زیرین نفوذ کند، آب به طبقات پایین نشت میکند.
در نهایت، انواع روف گاردن را بر اساس بودجه و فضای خود انتخاب کنید:
•اگر بودجه کمتری دارید یا میخواهید وزن کمتری به سقف وارد شود، سراغ مدلهای گسترده (Extensive) یا مدولار بروید که سبک هستند.
•
اگر به دنبال یک باغچه لوکس و پردرخت هستید، مدل متمرکز (Intensive) عالی است، اما حتماً باید سازه ساختمان را قبلاً چک کرده باشید. برای
خرید عمده درختچه های زینتی و انواع گیاهان برای روف گاردن میتوانید از کارشناسان نارگیل مشاوره دریافت کنید.
سوالات متداول کاربران
1. آیا برای ساخت انواع روف گاردن نیاز به اخذ مجوز از شهرداری داریم؟
خیر، تغییر فضای داخلی بام نیاز به مجوز مجزا ندارد؛ اما اگر آلاچیق مسقف ثابت، سازه فلزی سنگین یا تغییراتی خلاف ضوابط تراکم نما داشته باشید، تاییدیه مهندس ناظر و شهرداری الزامی است.
2. کدام گیاهان برای شرایط پرباد و آفتاب سوزان روف گاردن در ایران ایدهآل هستند؟
ارس خزنده (جونیپروس)، اسطوخودوس، رزماری، پیچ امینالدوله، خرزهره و انواع پامپاس گراس به دلیل مقاومت بالا در برابر جریان باد شدید ارتفاعات گزینههای بسیار مقاومی هستند.
3. آیا اجرای بام سبز مانع از هدررفت انرژی داخل آپارتمان میشود؟
بله، خاک و پوشش گیاهی مانند عایق حرارتی طبیعی عمل کرده و میتوانند دمای سقف طبقه آخر را در تابستان تا ۵ درجه خنکتر و در زمستان مانع از فرار گرما شوند.
۴. چگونه از مسدود شدن راهآب (کفشور) پشتبام در فصول بارندگی جلوگیری کنیم؟
استفاده از کلاهکهای توری ژئودتیک و بازرسی فصلی محفظه بازدید زهکشی (Inspection Chamber) مانع از ورود برگهای پوسیده و سنگریزهها به لوله خروجی آب باران میشود.