پاسخ به ابهامات اولیه شما در مورد فضای سبز عمودی
|
سوال شما
|
پاسخ کوتاه و سریع
|
|
فضای سبز عمودی چیست؟
|
پرورش گیاهان روی سطوح عمودی (دیوارها، پنلها و داربستها) به جای سطح زمین
|
|
آیا برای آپارتمان مناسب است؟
|
بله، بهترین گزینه برای فضاهای کوچک، بالکنها و دیوارهای داخلی آپارتمان است
|
|
هزینه اجرای آن چقدر است؟
|
کاملاً متغیر است. از ساخت یک پنل ارزان با بطریهای بازیافتی تا سیستمهای هوشمند گرانقیمت
|
|
مهمترین چالش آن چیست؟
|
تامین نور کافی و انتخاب سیستم آبیاری (زهکشی) مناسب برای جلوگیری از خرابی دیوار
|
فضای سبز عمودی چیست؟ (نگاهی عمیقتر)
وقتی صحبت از فضای سبز عمودی میشود، منظورمان فقط آویزان کردن چند گلدان از سقف نیست. این مفهوم یک تکنیک مدرن در معماری و محوطهسازی (لنداسکیپ) است؛ که در آن، ریشه گیاهان در ساختارهای مخصوصی که روی دیوار نصب شدهاند قرار میگیرد.
این پنلها میتوانند دارای سیستم آبیاری قطرهای و لایههای عایق باشند تا رطوبت به دیوار اصلی آسیبی نرساند. این روش یک پیوند هوشمندانه بین طبیعت و زندگی مدرن است.
مراحل و اصول اجرای فضای سبز عمودی در منزل
برای داشتن یک دیوار سبز شاداب در خانه، باید قدمهای زیر را با دقت بردارید:
1. انتخاب سیستم و سازه مناسب
ابتدا باید تصمیم بگیرید که دیوار سبزتان چقدر بزرگ باشد. میتوانید از استندهای جیبی (پارچههای نمدی مقاوم با جیبهایی برای خاک)، پنلهای پلاستیکی مدولار (قطعات پیشساخته متصل به هم) یا حتی پالتهای چوبی بازیافتی استفاده کنید. حتماً پشت سازه را با یک لایه پلاستیک ضخیم بپوشانید تا رطوبت به دیوار گچی شما نفوذ نکند.
2. نورپردازی| قلب تپنده گیاهان
گیاهان بدون نور میمیرند. اگر دیوار شما نور طبیعی دریافت نمیکند، حتماً باید از لامپهای رشد گیاه (Grow Lights) استفاده کنید؛ تا طیف نوری خورشید را برایشان شبیه سازی کنید.
3. انتخاب پوشش گیاهی و خاک سبک
خاک باغچه برای دیوارهای زنده بسیار سنگین است. باید از ترکیباتی مثل پیتماس، کوکوپیت (الیاف پوست نارگیل) و پرلیت استفاده نمایید؛ که علاوه بر حفظ رطوبت، بسیار سبک هستند. گیاهانی مثل پتوس، سرخس، سینگونیوم و اسپاتیفیلوم بهترین انتخابها برای فضای داخلی هستند.
تجربه واقعی از تبدیل یک بالکن کوچک به آبشاری سبزو زنده
یکی از دوستانم تعریف میکرد: بالکن آپارتمانش در تهران فقط ۲ متر مربع بوده ولی او با استفاده از یک پالت چوبی دور ریخته شده و چند متر نایلون ضخیم، جیبهایی درست کرده و داخلشان قلمه پتوس و گندمی کاشته بود.
برای آبیاری نیز از یک سیستم قطرهای خانگی با لوله کولر استفاده کرده؛ حالا بعد از شش ماه، کل دیوار بالکن او تبدیل به یک آبشار سبز چشمگیر شده است.
چرا باید به فکر ساخت فضای سبز عمودی در منزل باشیم؟
اجرای فضای سبز عمودی در منزل فقط جنبه زیبایی ندارد، بلکه تاثیرات عمیقی روی سلامت جسم و روان شما میگذارد.
باغهای عمودی میتوانند میزبان گونههای گیاهی متنوعی باشند که این امر موجب ارتقای تنوع زیستی در محیطهای شهری و ایجاد زیستگاهی برای حشرات و پرندگان میشود.
همچنین گیاهان موجود در باغ عمودی مانند عایقهای صوتی طبیعی عمل میکنند. بر اساس آزمایشهای انجامشده، سیستم داخلی SemperGreenwall قادر به جذب ۸۵ درصد از سروصدای محیط است و فضایی دلپذیر در داخل ساختمان ایجاد میکند.
برخی از مهمترین مزایای ساخت دیوار سبز در منزل عبارتند از:
تصفیه هوای خانه
گیاهان دیوار سبز، سموم موجود در هوای بسته خانه را جذب کرده و اکسیژن خالص تولید میکنند.
عایق صدا و دما
این دیوارهای زنده مثل یک لایه عایق (محافظ) عمل میکنند؛ در تابستان خانه را خنک و در زمستان گرم نگه میدارند و سر و صدای همسایهها را کاهش میدهند.
آرامش روانی
تماشای یک سطح پوشیده از گیاه، استرسهای روزمره را به شدت کاهش میدهد.
فضای سبز عمودی شهری| زیباسازی و اکسیژن رسانی در میان آلودگیها
اگر از خانه بیرون بیاییم، اهمیت فضای سبز عمودی شهری بسیار پررنگتر میشود. کلانشهرهایی که در محاصره دود و برجهای بلند هستند، جای خالی برای احداث پارکهای پهناور ندارند. اینجاست که دیوارهای حاشیه اتوبانها، نمای برجهای تجاری و حتی ستونهای پلهای هوایی به کمک میآیند.
تاثیرات معجزهآسای دیوارهای سبز در شهرها
•پوشاندن نمای ساختمانها با گیاهان، پدیدهای به نام جزیره گرمایی شهری (تجمع حرارت در ساختمانها و آسفالت) را خنثی میکند.
•این دیوارها ذرات معلق و گرد و غبار هوا را به خود جذب میکنند
•چهره خشک و صنعتی شهر را به یک تابلوی نقاشی چشمنواز تبدیل میکنند.
ایجاد زیبایی و آرامش با ساخت یک دیوار سبز عمودی برای کلینیک
سال گذشته، مدیریت یک کلینیک در یکی از شلوغترین خیابانهای شهر تصمیم گرفت نمای خشک کامپوزیت خود را به یک دیوار سبز شهری تغییر دهد. آنها از گیاهان مقاوم به آلودگی و همیشه سبز مثل پیچک هِدرا استفاده کردند.
جالب این بود که مراجعین کلینیک (که اغلب استرس درمانی داشتند) میگفتند با دیدن این نمای سبز پیش از ورود به ساختمان، احساس آرامش میکنند و میزان شکایت از سر و صدای خیابان در داخل مطبها کمتر شد!
رازهای ماندگاری و نگهداری از دیوار سبز (آبیاری و تغذیه)
فرقی نمیکند فضای سبز عمودی شما در منزل باشد یا در سطح شهر؛ بزرگترین چالش، مدیریت آب است. استفاده از سیستمهای آبیاری قطرهای اتوماتیک که دارای تایمر هستند، بهترین راهکار خواهد بود.
همچنین چون حجم خاک در این سازهها کم بوده و مواد غذایی زود تمام میشود؛ بنابراین تغذیه ماهانه با کودهای مایع مخصوص آپارتمانی برای حفظ شادابی آنها کاملاً ضروری است.
کلام آخر
طبیعت همیشه راه خود را پیدا میکند، حتی اگر روی یک دیوار عمودیِ سفت و سخت باشد. اجرای یک فضای سبز عمودی ، چه در گوشه دنج اتاق پذیرایی شما و چه در نمای یک برج تجاری، سرمایهگذاری برای سلامتی، زیبایی و آرامش روان است.
با انتخاب گیاهان درست، عایقبندی اصولی و یک سیستم آبیاری ساده، میتوانید تکهای از جنگل را به زندگی شهری خود دعوت کنید و از انرژی بینظیر آن لذت ببرید.
سوالات متداول
1-آیا دیوارهای سبز باعث تجمع حشرات در خانه میشوند؟
خیر؛ اگر از خاکهای استریل (مثل کوکوپیت و پیتماس) استفاده کنید و آبیاری بیش از حد انجام ندهید که باعث پوسیدگی شود، حشرهای تولید نخواهد شد.
2- وزن یک دیوار سبز روی سازه خانه چقدر است؟
پنلهای پلاستیکی مدرن با خاکهای سبک وزن بسیار کمی دارند (حدود ۲۰ تا ۳۰ کیلوگرم در هر متر مربع پس از آبیاری) و به دیوارهای استاندارد آسیبی نمیرسانند.
3- بهترین زمان تعویض خاک گیاهان عمودی چه زمانی است؟
به دلیل ساختار خاص این دیوارهای زنده، معمولاً خاک را تعویض نمیکنند، بلکه با استفاده از کودهای مایع غنیشده، مواد مغذی را در همان بستر قبلی شارژ میکنند.